Merhaba sevgili öğrencim! Bugün seninle 8. sınıf matematik konularından “Dik Prizmalar” konusunu hatırlayacağız. Gönderdiğin çalışma kağıdındaki sorular, prizmaların temel özelliklerini kavramamız için harika örnekler içeriyor. Hadi gel, bu soruları adım adım, sanki sınıfta tahtada çözüyormuşuz gibi inceleyelim.
1. Soru: Aşağıdaki kutular ile geometrik cisim modellerini eşleştiriniz.
Bu soruda günlük hayatta gördüğümüz nesneleri geometrik isimleriyle eşleştirmemiz isteniyor. Nesnelerin şekillerine dikkatlice bakalım:
- Beyaz Kutu (En soldaki): Bu kutunun tüm yüzeyleri dikdörtgen şeklindedir ve yatay durmaktadır. Bu özelliklere sahip geometrik cisim Dikdörtgenler Prizmasıdır. Yani bu kutuyu en sağdaki mor renkli prizma modeli ile eşleştirmelisin.
- Peçetelik (Ortadaki): Bu kutunun üst kısmına bakarsan kare şeklinde olduğunu görürsün. Yanları ise dikdörtgendir. Tabanları kare olan prizmalara ne diyorduk? Kare Prizma. O halde bu kutuyu en soldaki yeşil renkli prizma modeli ile eşleştireceğiz.
- Rubik Küp (En sağdaki): Bu renkli zeka oyuncağının her yüzeyi karedir ve tüm ayrıtları eşittir. Adı üzerinde, bu bir Küptür. Bunu da ortadaki pembe renkli küp modeli ile eşleştiriyoruz.
2. Soru: Aşağıdaki geometrik cisimlerin ayrıtlarını örnekteki gibi belirleyerek boş bırakılan yerlere yazınız.
Burada bizden prizmaların taban kenarlarını ve yüksekliğini bulup yazmamız isteniyor. Sarı prizma örnek olarak verilmiş, biz diğer ikisini yapalım.
Adım 1: Pembe Prizmayı İnceleyelim (Ortadaki Şekil)
Bu bir dikdörtgenler prizmasıdır. Önce yere değen kısma, yani tabana bakalım.
- Tabanın uzun kenarı 10 cm, kısa kenarı ise 6 cm olarak verilmiş.
- Prizmanın boyunu gösteren dikey uzunluk yani yükseklik ise 7 cm.
O halde boşlukları şu şekilde doldurmalısın:
Taban ayrıtları: 10 cm, 6 cm
Yükseklik: 7 cm
Adım 2: Mavi Prizmayı İnceleyelim (Sağdaki Şekil)
Bu şekil bir küptür. Küpün en önemli özelliği neydi hatırla? Tüm ayrıt uzunlukları birbirine eşittir.
- Tabandaki bir kenar 5 cm ise, diğer kenar da 5 cm olur.
- Yükseklik de diğer kenarlara eşit olacağı için o da 5 cm olur.
Buna göre boşlukları şöyle dolduruyoruz:
Taban ayrıtları: 5 cm, 5 cm
Yükseklik: 5 cm
3. Soru: Aşağıdaki düzlemde açınımı çizilen geometrik cisimlerin isimlerini altlarına yazınız.
Burada prizmaların kutu gibi açılmış halleri (açınımları) verilmiş. Hangi şeklin hangi prizmaya ait olduğunu bulmak için yüzeylerine bakmamız yeterli.
Birinci Şekil (Soldaki):
Şekle dikkatlice bakarsan, alt ve üstte iki tane küçük kare var. Arada ise 4 tane birbirinin aynısı dikdörtgen var. Tabanı ve tavanı kare olduğu için bu cismin adı:
Cevap: Kare Prizma
İkinci Şekil (Ortadaki):
Bu şekilde hiç kare yok. Bütün yüzeyler dikdörtgen şeklinde. Karşılıklı yüzeyler birbirine eşit büyüklükte dikdörtgenlerden oluşuyor. Tüm yüzeyleri dikdörtgen olan prizmanın adı:
Cevap: Dikdörtgenler Prizması
Üçüncü Şekil (Sağdaki):
Bu şekil birbirinin tıpatıp aynısı olan 6 tane kareden oluşuyor. 6 tane eş kareden oluşan geometrik cisim en iyi bildiğimiz şekildir:
Cevap: Küp
İşte bu kadar! Prizmaları tanımak aslında yüzeylerine ve ayrıtlarına dikkat etmekten geçiyor. Umarım bu açıklamalar konuyu pekiştirmene yardımcı olmuştur. Başarılar dilerim!