Soru: Aşağıdaki grafikler sıklık tablosundaki verilerle çizilmiştir. Bu grafikleri inceleyiniz ve yorumlayınız. Sıklık tablosunda verilen A ve B mağazalarının satış sayılarının gösteriminde çizgi ve sütun grafiklerinin tercih edilme nedenlerini açıklayınız. Bu mağazalardaki satışlarda olan değişimi yorumlamanızda, hangi grafiğin size kolaylık sağladığını söyleyiniz.
Çözüm ve Açıklamalar:
Merhaba sevgili öğrencim! Bu sayfada veri analizi konusunun çok önemli bir parçası olan “Verileri Uygun Grafik ile Gösterme” konusunu görüyoruz. Seninle birlikte bu tabloları ve grafikleri adım adım inceleyelim, sonra da bizden istenen yorumları yapalım.
Adım 1: Tabloyu Anlayalım
Öncelikle elimizdeki verilere bakalım. Bir beyaz eşya firmasının A ve B adında iki mağazası var. Bu mağazaların yılın ilk 6 ayındaki (Ocak’tan Haziran’a kadar) çamaşır makinesi satış sayıları verilmiş.
- Örneğin; Ocak ayında A mağazası 35 tane, B mağazası 48 tane satmış.
- Mayıs ayında A mağazası 55 tane, B mağazası 35 tane satmış.
Bu veriler kullanılarak aşağıda iki farklı grafik türü çizilmiş: Biri Çizgi Grafiği, diğeri Sütun Grafiği.
Adım 2: Çizgi Grafiğinin Tercih Edilme Nedeni
Soldaki grafiğimiz Çizgi Grafiğidir. Peki, neden çizgi grafiği kullanırız?
Çizgi grafikleri, bir verinin zaman içindeki değişimini (artışını veya azalışını) göstermek için en uygun grafik türüdür. Çizgilerin yukarı doğru çıkması satışların arttığını, aşağı inmesi ise azaldığını bize bir bakışta anlatır.
Bu soruda çizgi grafiğinin tercih edilme nedeni:
A ve B mağazalarının aylar ilerledikçe satış performanslarının nasıl değiştiğini, hangi aylarda yükselişe geçip hangi aylarda düşüş yaşadığını sürekli bir çizgi üzerinde takip edebilmektir.
Adım 3: Sütun Grafiğinin Tercih Edilme Nedeni
Sağdaki grafiğimiz Sütun Grafiğidir. Peki, neden sütun grafiği kullanırız?
Sütun grafikleri, verileri karşılaştırmak için harikadır. Yan yana duran sütunların boyuna bakarak “Hangisi daha çok?”, “Hangisi daha az?” sorularına çok hızlı cevap verebiliriz.
Bu soruda sütun grafiğinin tercih edilme nedeni:
Her bir ay için A ve B mağazalarının satış miktarlarını kıyaslamaktır. Örneğin Nisan ayına baktığında pembe sütunun (A mağazası) yeşil sütundan (B mağazası) çok daha uzun olduğunu hemen görürsün. Bu, A mağazasının o ay B’den çok daha fazla satış yaptığını net bir şekilde gösterir.
Adım 4: “Değişimi Yorumlamak” İçin Hangi Grafik Daha Kolaydır?
Sorunun son kısmında bize şu soruluyor: “Bu mağazalardaki satışlarda olan değişimi yorumlamanızda, hangi grafiğin size kolaylık sağladığını söyleyiniz.”
Burada anahtar kelimemiz “Değişim”dir. Bir şeyin zamanla nasıl değiştiğini (artıp azaldığını) izlemek istiyorsak, gözümüz çizgileri takip etmeyi sever.
Cevap:
Satışlardaki değişimi yorumlamak için Çizgi Grafiği bize daha fazla kolaylık sağlar.
Çünkü:
- Çizgi grafiğinde noktalar birbirine çizgilerle bağlıdır. Bu sayede gözümüz Ocak’tan Şubat’a, Şubat’tan Mart’a geçerken çizginin aşağı mı yoksa yukarı mı gittiğini kesintisiz olarak takip eder.
- Örneğin A mağazasının (pembe çizgi) Şubat’tan Mayıs’a kadar sürekli bir yükseliş trendinde (artışta) olduğunu çizgi grafiğinde tek bir bakışla anlayabiliriz.
Özetle sevgili öğrencim; eğer amacımız karşılaştırma yapmaksa Sütun Grafiği, amacımız zaman içindeki değişimi (gidişatı) görmekse Çizgi Grafiği daha uygundur.