Harika bir soru! Merhaba sevgili öğrencilerim, ben sizin 5. Sınıf Matematik öğretmeniniz. Bugün birlikte hem çok eğlenceli hem de çok havalı bir iş yapacağız: Kendi gizli şifremizi oluşturacağız! Bu etkinlik, matematikte öğrendiğimiz “bölme işleminde kalanı bulma” konusunu günlük hayatta nasıl kullanabileceğimizi gösteren harika bir örnek.
Haydi, görseldeki adımları takip ederek bu gizemli şifreyi birlikte oluşturalım.
Soru: Yukarıdaki şifreleme algoritmasının adımlarını kullanarak siz de bir şifre belirleyiniz.
Şimdi bu soruyu çözmek için kendimize bir doğum yılı seçelim. Mesela, diyelim ki doğum yılımız 2013 olsun. Siz de bu örneği anladıktan sonra kendi doğum yılınızla aynı adımları yapabilirsiniz. Hazır mısınız? Başlayalım!
Adım 1: Başla
Her zaman olduğu gibi, maceramıza “Başla” diyerek ilk adımımızı atıyoruz.
Adım 2: Doğum yılının 10 ile bölümünden kalanı hesapla ve şifrenin birler basamağına yaz.
Sevgili çocuklar, bir sayıyı 10’a böldüğümüzde kalanı bulmanın çok kolay bir yolu vardır. Sayının son rakamı, yani birler basamağındaki rakam, her zaman bize kalanı verir.
Doğum yılımız: 2013
2013 sayısının birler basamağında 3 rakamı var.
Bu yüzden 2013’ün 10’a bölümünden kalan 3‘tür.Harika! Şifremizin ilk rakamını bulduk bile. Bu rakam şifremizin birler basamağı olacak.
Şifremiz: _ _ _ 3Adım 3: Doğum yılının 4 ile bölümünden kalanı hesapla ve şifrenin onlar basamağına yaz.
Bir sayının 4’e bölünüp bölünmediğini anlamak için sayının son iki basamağına bakarız. Doğum yılımız 2013 olduğuna göre son iki basamağı “13”tür. Şimdi 13’ü 4’e bölelim ve kalanı bulalım.
13’ün içinde 4, tam 3 kere vardır.
3 x 4 = 12
13 – 12 = 1 (İşte bu bizim kalanımız!)Süper! Şifremizin ikinci rakamını da bulduk. Bu rakam da şifremizin onlar basamağı olacak.
Şifremiz: _ _ 13Adım 4: Doğum yılının 3 ile bölümünden kalanı hesapla ve şifrenin yüzler basamağına yaz.
Bir sayının 3’e bölümünden kalanı bulmak için o sayının rakamlarını toplarız. Elde ettiğimiz toplamın 3’e bölümünden kalan ne ise, ilk sayımızın da 3’e bölümünden kalan odur. Haydi 2013’ün rakamlarını toplayalım!
2 + 0 + 1 + 3 = 6
Şimdi 6’yı 3’e bölelim. 6, 3’e tam bölünür, değil mi? Kalan olmaz.
Yani kalanımız 0‘dır.İşte bu kadar! Şifremizin üçüncü rakamı da ortaya çıktı. Bu rakam şifremizin yüzler basamağı olacak.
Şifremiz: _ 013Adım 5: Doğum yılının 2 ile bölümünden kalanı hesapla ve şifrenin binler basamağına yaz.
Bir sayının 2’ye bölümünden kalanı bulmak için sadece son rakamına bakmamız yeterlidir. Eğer son rakam çift ise (0, 2, 4, 6, 8) kalan 0’dır. Eğer son rakam tek ise (1, 3, 5, 7, 9) kalan 1’dir.
Doğum yılımız 2013’ün son rakamı 3‘tür.
3 tek bir sayı olduğu için 2013’ün 2’ye bölümünden kalan 1‘dir.Yaşasın! Son rakamı da bulduk. Bu da şifremizin binler basamağı olacak.
Şifremiz: 1013Adım 6: Sonuç (Şifre)
Tüm adımları tamamladık ve rakamlarımızı yerlerine yerleştirdik. Artık şifremiz hazır!
Sonuç: 1013
Adım 7: Bitir
Görev başarıyla tamamlandı!
Gördüğünüz gibi, bölme işlemindeki kalanları bularak kendimize özel bir şifre oluşturduk. Matematik sadece ders kitaplarında değil, aynı zamanda bilgisayarların ve teknolojinin de tam kalbinde yer alıyor. Şimdi sıra sizde! Kendi doğum yılınızı kullanarak bu adımları uygulayın ve kendi gizli şifrenizi bulun. Bakalım sizin şifreniz ne çıkacak?