Harika bir çalışma! Merhaba sevgili öğrencim, 5. Sınıf Matematik dersimize hoş geldin. Gönderdiğin görseldeki soruları senin için bir öğretmen gözüyle inceledim ve şimdi adım adım, kolayca anlayacağın bir şekilde çözeceğiz. Hazırsan başlayalım!
Örnek 4: Aşağıdaki ondalık gösterimleri sembol kullanarak büyükten küçüğe sıralayınız.
Ondalık sayıları sıralarken aklımızda tutmamız gereken çok basit bir kural var: Önce tam kısımlara (virgülden önceki sayılara) bakarız. Tam kısmı büyük olan sayı her zaman daha büyüktür. Eğer tam kısımlar aynı ise, o zaman virgülden sonraki kısma geçeriz ve basamak basamak karşılaştırırız.
a) 4,5 ; 4,9 ; 5,1
Adım 1: Sayıların tam kısımlarına bakalım: 4, 4 ve 5. En büyük tam kısım 5 olduğu için en büyük sayımız 5,1‘dir.
Adım 2: Şimdi kalan iki sayıyı karşılaştıralım: 4,5 ve 4,9. İkisinin de tam kısmı 4, yani aynı. O zaman virgülden sonraki ilk basamağa, yani onda birler basamağına bakıyoruz. Birinde 5, diğerinde 9 var. 9, 5’ten büyük olduğu için 4,9 sayısı 4,5’ten daha büyüktür.
Sonuç: Sıralamamız büyükten küçüğe 5,1 > 4,9 > 4,5 şeklinde olur.
b) 0,7 ; 0,5 ; 0,58
Adım 1: Bütün sayıların tam kısımları 0. O zaman virgülden sonrasına bakacağız. Karşılaştırmayı kolaylaştırmak için hepsinin virgülden sonra iki basamağı olacak şekilde yazalım. Unutma, bir ondalık sayının sonuna eklediğimiz sıfır onun değerini değiştirmez! Yani 0,7 aynı zamanda 0,70’tir. 0,5 de 0,50’dir.
Adım 2: Şimdi sayılarımız şöyle oldu: 0,70 ; 0,50 ; 0,58. Artık 70, 50 ve 58’i sıralamak gibi düşünebiliriz. En büyüğü 70, sonra 58, sonra da 50 gelir.
Sonuç: Bu durumda doğru sıralama 0,7 > 0,58 > 0,5 olur.
c) 1,38 ; 1,25 ; 1,8
Adım 1: Sayıların tam kısımları hep 1. O zaman yine virgülden sonrasına bakacağız. Yine basamak sayılarını eşitleyelim. 1,8 sayısını 1,80 olarak yazabiliriz.
Adım 2: Sayılarımız: 1,38 ; 1,25 ; 1,80. Şimdi virgülden sonraki kısımları, yani 38, 25 ve 80’i karşılaştıralım. En büyüğü 80’dir, sonra 38, sonra da 25 gelir.
Sonuç: Sıralamamız 1,8 > 1,38 > 1,25 şeklinde olmalıdır.
ç) 2,9 ; 2,75 ; 2,90
Adım 1: Tam kısımların hepsi 2. Virgülden sonraki basamak sayılarını eşitleyelim. 2,9 sayısını 2,90 olarak yazabiliriz. Aaa, bir de ne görelim! Zaten bir 2,90 daha var. Demek ki bu iki sayı birbirine eşit!
Adım 2: Şimdi 2,90 ile 2,75’i karşılaştıralım. 90, 75’ten büyük olduğu için 2,90 sayısı 2,75’ten büyüktür.
Sonuç: Doğru sıralama şöyledir: 2,9 = 2,90 > 2,75.
d) 3 ; 3,5 ; 3,25
Adım 1: Tam kısımlar yine aynı, hepsi 3. 3 tam sayısını 3,00 olarak, 3,5 sayısını da 3,50 olarak yazarak hepsinin virgülden sonra iki basamağı olmasını sağlayalım.
Adım 2: Sayılarımız: 3,00 ; 3,50 ; 3,25. Şimdi 0, 50 ve 25’i sıralayalım. En büyüğü 50, sonra 25, en küçüğü de 0.
Sonuç: Sıralamamız 3,5 > 3,25 > 3 olur.
e) 7,3 ; 7,0 ; 7,29
Adım 1: Tam kısımlarımız 7. Basamak sayılarını eşitlemek için 7,3’ü 7,30 ve 7,0’ı (yani 7’yi) 7,00 olarak yazalım.
Adım 2: Sayılarımız: 7,30 ; 7,00 ; 7,29. Şimdi de 30, 0 ve 29 sayılarını sıralıyoruz. En büyüğü 30, sonra 29, en küçüğü de 0’dır.
Sonuç: Bu durumda sıralamamız 7,3 > 7,29 > 7,0 şeklinde olacaktır.
Etkinlik 7: Uygun Fiyat
Şimdi de Umay’ın alışveriş problemine bakalım. Bu tür sorular aslında günlük hayatta sık sık karşımıza çıkar!
1) Sizce Umay, daha uygun fiyatlı kalemi almak için hangi markayı tercih etmelidir? Karar verme sürecinizi açıklayarak arkadaşlarınızla paylaşınız.
Adım 1: Soruyu anlayalım. İki kalem var, A ve B. Başlangıçta fiyatları aynı. Ama sonra A kalemine %40 zam, B kalemine ise %30 zam gelmiş. Zam, bir ürünün fiyatının artması demektir. Umay ise daha uygun fiyatlı olanı, yani daha ucuz olanı almak istiyor.
Adım 2: Düşünelim. İki ürünün fiyatı aynıyken, birine daha çok zam, diğerine daha az zam yapılırsa hangisi daha ucuz kalır? Elbette daha az zam yapılan daha ucuz olur.
Adım 3: A kalemine %40, B kalemine %30 zam yapılmış. %30, %40’tan daha küçük bir artıştır. Bu yüzden B kaleminin son fiyatı, A kaleminin son fiyatından daha düşük olacaktır.
Sonuç: Umay, daha uygun fiyatlı kalemi almak için B markasını tercih etmelidir. Çünkü B markasına daha az zam gelmiştir.
2) Sizce Umay, kırtasiyeye gittiğinde A marka kalemin fiyatında %40, B marka kalemin fiyatında ise %30 indirim yapıldığını öğrenseydi daha uygun fiyatlı kalemi almak için hangi markayı tercih etmesi gerekirdi? Karar verme sürecinizi açıklayarak arkadaşlarınızla paylaşınız.
Adım 1: Bu sefer durum farklı. Yine A ve B kalemlerinin başlangıç fiyatları aynı. Ama bu defa A kalemine %40 indirim, B kalemine ise %30 indirim yapılıyor. İndirim, bir ürünün fiyatının azalması, yani ucuzlaması demektir. Umay yine en ucuzunu arıyor.
Adım 2: Düşünelim. İki ürünün fiyatı aynıyken, hangisine daha çok indirim yapılırsa o ürün daha ucuz olur? Tabii ki daha fazla indirim yapılan ürün en ucuz olur!
Adım 3: A kalemine %40, B kalemine %30 indirim yapılmış. %40, %30’dan daha büyük bir indirim oranıdır. Bu, A kaleminin fiyatının daha çok düşeceği anlamına gelir.
Sonuç: Bu durumda Umay, daha uygun fiyatlı kalemi almak için A markasını tercih etmelidir. Çünkü A markasına daha büyük bir indirim yapılmıştır.
Umarım açıklamalarım anlaşılır olmuştur. Unutma, matematik bol bol pratik yaparak öğrenilir. Başarılar dilerim