Harika bir çalışma! Merhaba sevgili öğrencim, ben 8. sınıf Türkçe öğretmenin. Gönderdiğin görseldeki etkinlikleri senin için adım adım, bir öğretmenin öğrencisine anlatacağı dilde çözeceğim. Bu sorular, okuduğun bir metinle ilgili olduğu için bazı cevapları metne göre doldurman gerektiğini unutma. Ben sana hem bu kelimelerin ve soruların genel anlamlarını hem de metinde muhtemelen nasıl geçtiğini anlatarak yardımcı olacağım.
Haydi başlayalım!
1. ETKİNLİK
Okuduğunuz metinden bazı kelimeler verilmiştir. Bu kelimelerin anlamını metnin bağlamından hareketle tahmin ediniz. Tahminlerinizin doğruluğunu TDK Güncel Türkçe Sözlük’ten kontrol ediniz. Anlamını öğrendiğiniz yeni kelime/kelime gruplarını sözlüğünüze yazınız. Öğrendiğiniz kelimeleri birer cümlede kullanınız.
Çözüm:
Bu etkinlikte bizden dört kelimenin anlamını tahmin edip sözlükten kontrol etmemiz ve cümle içinde kullanmamız isteniyor. Metin elimizde olmadığı için doğrudan sözlük anlamlarına bakalım ve güzel cümleler kuralım.
kuduz:
Anlamı: Genellikle kedi, köpek gibi hayvanlardan insana bulaşan, sinir sistemini etkileyen ölümcül bir hastalıktır.
Cümlem: Köydeki başıboş köpekten kuduz mikrobu kapmamak için hemen belediyeye haber verdik.
dağlamak:
Anlamı: Kızgın bir demirle vurulan damga veya açılan yara. Özellikle eski zamanlarda, mikrop kapmasını önlemek için yaraların kızgın demirle yakılması işlemine denir.
Cümlem: Eskiden hekimler, kuduz bir hayvanın ısırdığı yeri mikrobu öldürmek için ateşle dağlamak zorunda kalırlarmış.
sicim:
Anlamı: Keten, kenevir gibi bitkilerin liflerinden yapılan ince, kat kat bükülmüş ip, kınnap.
Cümlem: Yağmur o kadar şiddetli yağıyordu ki gökten sanki sicim gibi iniyordu.
şarbon:
Anlamı: Genellikle sığır, koyun, keçi gibi otçul hayvanlarda görülen ve insanlara da bulaşabilen tehlikeli, bulaşıcı bir hastalıktır.
Cümlem: Veteriner, ahırdaki hayvanları şarbon hastalığına karşı aşıladı.
2. ETKİNLİK
Aşağıdaki soruları okuduğunuz metne göre cevaplayınız.
Çözüm:
Sevgili öğrencim, bu sorular doğrudan okuduğun metinle ilgili. Metni okumadığım için cevapları metnin büyük ihtimalle anlattığı ünlü bilim insanı Louis Pasteur ve kuduz aşısını buluşu hakkındaki genel bilgilere göre vereceğim. Sen mutlaka kendi metnindeki bilgilerle karşılaştırarak cevaplarını yazmalısın.
1. Kasabalılar, kurttan niçin korkuyorlarmış?
Adım 1: Soruyu anlayalım. Kasabalıların kurttan korkma sebebini soruyor. Metinde bu durum muhtemelen kuduz hastalığı ile ilişkilendirilmiştir.
Adım 2: Muhtemel Cevap: Kasabalılar, kurttan sadece vahşi bir hayvan olduğu için değil, aynı zamanda kuduz hastalığı taşıyıp insanlara ve diğer hayvanlara bulaştırabileceğinden korkuyorlarmış. O dönemde kuduzun tedavisi olmadığı için kurdun ısırması demek neredeyse kesin ölüm demekti.
2. Aşı bulunmadan önce kuduz hastalığına yakalanan insanlar, nasıl tedavi edilmeye çalışılıyormuş?
Adım 1: Soru, aşının icadından önceki tedavi yöntemini soruyor. Yukarıdaki kelimelerden biri bize ipucu veriyor: “dağlamak”.
Adım 2: Muhtemel Cevap: Aşı bulunmadan önce kuduz hastalığına yakalanan insanların ısırıldığı yara, kızgın demirle dağlanarak tedavi edilmeye çalışılıyormuş. Bu çok acı verici yöntemin amacı, yaradaki mikropları yüksek ısıyla öldürmekti fakat çoğu zaman işe yaramıyordu.
3. Pastör, neden kuduz aşısı üzerinde çalışmaya başlamış?
Adım 1: Soru, Louis Pasteur’ün motivasyonunu, yani bu işe neden başladığını soruyor.
Adım 2: Muhtemel Cevap: Pastör, kuduzun insanlar ve hayvanlar için ne kadar korkunç ve ölümcül bir hastalık olduğunu gördüğü için bu konuda bir çare bulmak istemiştir. Bilim insanı olarak insanlığa hizmet etme ve bu büyük acıyı sonlandırma arzusuyla kuduz aşısı üzerinde çalışmaya başlamıştır.
4. Kuduz köpek tarafından ısırılan çocuğu neden Pastör’ün laboratuvarına getirmişler?
Adım 1: Soru, ısırılan bir çocuğun neden özellikle Pastör’e getirildiğini anlamamızı istiyor.
Adım 2: Muhtemel Cevap: Kuduz köpek tarafından ısırılan çocuğu Pastör’ün laboratuvarına getirmişler çünkü o dönemde Pastör’ün kuduz hastalığına karşı bir aşı geliştirmeye çalıştığı duyulmuştu. Aile için Pastör, çocuklarının hayatta kalması için tek ve son umuttu.
5. Çocuğun anne ve babası, neden kuduz aşısının çocukları üzerinde denenmesini istemiş?
Adım 1: Soru, bir ailenin henüz denenmemiş bir aşıyı çocuklarına yaptırmayı neden kabul ettiğini soruyor. Bu zor bir karar!
Adım 2: Muhtemel Cevap: Çocuğun anne ve babası, kuduz aşısının çocukları üzerinde denenmesini istemiş çünkü kuduzun tedavisinin olmadığını ve çocuklarının her durumda öleceğini biliyorlardı. Henüz insanlar üzerinde denenmemiş olan bu aşı, ne kadar riskli olursa olsun, çocuklarının yaşama tutunması için sahip oldukları tek şanstı. Bu yüzden büyük bir çaresizlik ve umutla bu riski göze almışlardır.
3. ETKİNLİK
Okuduğunuz metnin konusunu ve ana fikrini aşağıya yazınız.
Çözüm:
Yine metne bağlı bir soru. Ama yukarıdaki sorulardan yola çıkarak metnin ne hakkında olduğunu ve bize ne mesaj verdiğini tahmin edebiliriz. Unutma, konu “metinde ne anlatılıyor?” sorusunun, ana fikir ise “yazarın bize vermek istediği asıl mesaj nedir?” sorusunun cevabıdır.
Metnin Konusu
Louis Pasteur’ün insanlık için büyük bir tehdit olan kuduz hastalığına karşı aşıyı bulma sürecinde yaşadığı zorluklar ve bilimsel mücadelesi.
Metnin Ana Fikri
Bilimsel kararlılık, cesaret ve umut, en çaresiz anlarda bile insanlığın en büyük sorunlarına çözüm getirebilir.
Umarım bu açıklamalar ödevini yapmanda sana çok yardımcı olur. Unutma, en doğru cevaplar her zaman okuduğun metnin içindedir. Başarılar dilerim