Merhaba sevgili öğrencilerim,
Bugün sizlerle birlikte grafik yorumlama ve veri analizi üzerine harika alıştırmalar yapacağız. Gönderdiğiniz görseldeki soruları bir öğretmeniniz olarak adım adım, hepimizin anlayacağı bir dille çözeceğim. Hazırsanız, hadi başlayalım!
1. Bir okuldan dört yıl boyunca mezun olan erkek ve kız öğrenci sayıları, yandaki sütun grafiğinde belirtilmiştir. Sütun grafiğini yorumlayınız.
Bu soruda bizden grafiği okuyup anlamlı sonuçlar çıkarmamız isteniyor. Grafiğe baktığımızda kırmızı sütunların kız öğrencileri, mavi sütunların ise erkek öğrencileri temsil ettiğini görüyoruz. Hadi grafiği yıl yıl inceleyelim.
Adım 1: 1. Yıl Analizi
Grafiğe göre 1. yıl yaklaşık 250 kız öğrenci ve 300 erkek öğrenci mezun olmuştur. Bu yılda erkek mezun sayısı kız mezun sayısından fazladır.
Adım 2: 2. Yıl Analizi
2. yıla baktığımızda hem kız hem de erkek öğrenci sayısının 300 olduğunu görüyoruz. Yani bu yıl kız ve erkek mezun sayıları birbirine eşittir.
Adım 3: 3. Yıl Analizi
3. yılda yaklaşık 250 kız öğrenci ve 225 erkek öğrenci mezun olmuş. Bu sefer kız mezun sayısı erkek mezun sayısını geçmiştir. Ayrıca bu yıl, dört yıl içindeki en az toplam mezunun verildiği yıldır.
Adım 4: 4. Yıl Analizi
4. ve son yılda ise yaklaşık 275 kız ve 325 erkek öğrenci mezun olmuştur. Tıpkı ilk yıl gibi, bu yılda da erkek mezun sayısı daha fazladır.
Genel Yorum
Dört yıllık sürece baktığımızda, okulun mezun sayıları yıllara göre değişiklik göstermektedir. En çok mezun (yaklaşık 600 kişi) 2. ve 4. yıllarda verilmiştir. Mezun olan kız ve erkek öğrenci sayıları arasındaki fark da yıllara göre değişmiştir; bazen erkekler, bazen kızlar daha fazla olmuş, bir yıl ise eşitlenmişlerdir.
2. Üç şirketin elde ettiği kâr miktarının yıllara göre dağılımı, yandaki çizgi grafiğinde belirtilmiştir. Çizgi grafiğini yorumlayınız.
Şimdi de üç farklı şirketin 5 yıllık kâr-zarar durumunu gösteren çizgi grafiğini inceleyeceğiz. Bu tür grafikler, zaman içindeki değişimi görmek için çok kullanışlıdır.
A Şirketi (Pembe Çizgi): Bu şirket ilk yıl 3.000 birim kâr ile başlamış, 3. yıla kadar sürekli bir artış göstererek 9.000 birim kâra ulaşmış. Ancak 3. yıldan sonra kârı düşmeye başlamış ve 5. yılın sonunda yine başlangıçtaki gibi 3.000 birim kâr elde etmiş. Simetrik bir artış ve azalış göstermiş.
B Şirketi (Mavi Çizgi): Bu şirket en başından beri en kârlı şirketlerden biri. 12.000 birim kâr ile başlamış, 2. yılda 21.000 birim ile en yüksek seviyesine ulaşmış ve 3. yılda da bu seviyeyi korumuş. Sonraki yıllarda kârı biraz azalsa da 5. yılın sonunda bile 15.000 birim ile oldukça iyi bir kâr elde etmiş. Genel olarak en kârlı şirket B şirketidir.
C Şirketi (Yeşil Çizgi): Bu şirketin kâr durumu oldukça dalgalı. 1. yılda 15.000 birim ile iyi bir başlangıç yapmış, 2. yılda 18.000’e yükselmiş ama 3. yılda sert bir düşüşle 9.000’e gerilemiş. Ardından 4. yılda büyük bir sıçrama yaparak 21.000 birim ile en kârlı olduğu dönemi yaşamış. Fakat 5. yılda tekrar 9.000’e düşmüş. En istikrarsız performansı gösteren şirket C şirketidir.
3. Tunç, Aykut ve Fatma’nın üç ay boyunca aylık yaptığı akraba ziyareti sayıları, yandaki sütun grafiğinde belirtilmiştir. Sütun grafiğine göre aşağıdaki soruları cevaplayınız.
Bu soruda ise üç arkadaşın üç aylık akraba ziyaretlerini karşılaştıracağız. Haydi soruları tek tek cevaplayalım.
a. Üç arkadaş hangi ay eşit sayıda akraba ziyaretinde bulunmuştur?
Adım 1: Grafiği inceleyelim. Sütunların yüksekliklerinin aynı olduğu ayı bulmamız gerekiyor.
Adım 2: Ocak ayına baktığımızda Tunç (turuncu), Aykut (mavi) ve Fatma’nın (yeşil) sütunlarının hepsinin 8 sayısını gösterdiğini görüyoruz.
Sonuç: Üç arkadaş Ocak ayında eşit sayıda (8 kez) akraba ziyaretinde bulunmuştur.
b. Hangisi, üç ay boyunca diğerlerinden daha fazla akraba ziyaretinde bulunmuştur?
Adım 1: Her bir arkadaşın üç ay boyunca yaptığı toplam ziyaret sayısını bulmalıyız.
Adım 2: Herkesin ziyaret sayılarını toplayalım.
Tunç: 8 (Ocak) + 10 (Şubat) + 8 (Mart) = 26 ziyaret
Aykut: 8 (Ocak) + 14 (Şubat) + 12 (Mart) = 34 ziyaret
Fatma: 8 (Ocak) + 6 (Şubat) + 4 (Mart) = 18 ziyaret
Adım 3: Bulduğumuz toplam sayıları karşılaştıralım: 34 > 26 > 18.
Sonuç: Üç ay boyunca en fazla akraba ziyaretini Aykut yapmıştır.
c. Hangisi, üç ay boyunca diğerlerinden daha az akraba ziyaretinde bulunmuştur?
Adım 1: Bir önceki soruda yaptığımız toplama işlemlerinin sonuçlarını kullanabiliriz.
Tunç: 26 ziyaret
Aykut: 34 ziyaret
Fatma: 18 ziyaret
Adım 2: Bu sayıların en küçüğünü bulalım: 18 en küçük sayıdır.
Sonuç: Üç ay boyunca en az akraba ziyaretini Fatma yapmıştır.
ç. Üç arkadaş üç ay boyunca toplam kaç kez akraba ziyaretinde bulunmuştur?
Adım 1: Üç arkadaşın ayrı ayrı bulduğumuz toplam ziyaret sayılarını toplayacağız.
Adım 2: Toplama işlemini yapalım.
26 (Tunç) + 34 (Aykut) + 18 (Fatma) = 78
Sonuç: Üç arkadaş üç ay boyunca toplam 78 kez akraba ziyaretinde bulunmuştur.
d. Üç arkadaş şubat ayında toplam kaç kez akraba ziyaretinde bulunmuştur?
Adım 1: Grafikten sadece Şubat ayına ait verileri okuyacağız.
Tunç (Şubat): 10
Aykut (Şubat): 14
Fatma (Şubat): 6
Adım 2: Bu sayıları toplayalım.
10 + 14 + 6 = 30
Sonuç: Üç arkadaş Şubat ayında toplam 30 kez akraba ziyaretinde bulunmuştur.
Umarım tüm çözümler anlaşılır olmuştur. Grafikleri doğru okumak ve yorumlamak, matematikte çok önemli bir beceridir. Aklınıza takılan bir yer olursa çekinmeden sorun. Başarılar dilerim!