6. Sınıf Türkçe Ders Kitabı Cevapları Yıldırım Yayınları Sayfa 173
Merhaba sevgili öğrencilerim! Bugün sizlerle görsellerdeki iki güzel soruyu birlikte çözeceğiz. Hem sanat bilgimizi tazeleyeceğiz hem de metin anlama becerimizi geliştireceğiz. Hazır mısınız? Başlayalım!
3.
- Güncel bir konuda yazılmıştır.
- Nesnel düşüncelere yer verilmiştir.
Aşağıdaki parçaların hangisi bu özellikleri taşımaktadır?
a) Modern çağdan önceki dönemde sanatçılar için sanat eserlerini satma süreci şimdikinden biraz daha farklıydı. Orta Çağ’da sanat eserleri ısmarlama usulüyle satılırdı.
b) Orta Çağ’da sanatçı, elleriyle çalışan biri olarak görülüyordu ve sanatçılara nitelikli işçi veya zanaatkâr gözüyle bakılıyordu. Sanatçılar daha sonraki senelerde bu düşünceyi değiştirmek için çetin mücadeleler verdi.
c) Orta Çağ tabloları genellikle altın ve diğer değerli malzemelerle yapılan oldukça gösterişli nesnelerdir. Bu tabloları değerli kılan kullanılan malzemelerdir.
d) İçinde bulunduğumuz dönemde sanatçılar eski dönemlere göre daha fazla tekniği bir araya getirmişlerdir. Her teknikten, her malzemeden sanat eseri üretmek mümkündür. Eserlerin konusu ise her şey olabilmektedir.
Çözüm:
Sevgili öğrenciler, bu soruda bizden istenen, verilen iki özelliğe uygun metni bulmak. Özellikler şunlar:
- Birincisi, metnin güncel bir konuda yazılmış olması. Yani, bugünkü zamanımızla ilgili olmalı.
- İkincisi ise, metinde nesnel düşüncelere yer verilmesi. Bu da demek oluyor ki, yazar kendi kişisel görüşlerini değil, herkes tarafından kabul gören, kanıtlanabilir bilgileri veya genel geçer durumları anlatmalı. Yani, bir bilgi verme amacı taşımalı.
Şimdi seçenekleri tek tek inceleyelim:
Adım 1: Seçenekleri “güncel bir konuda yazılmış mı?” diye kontrol edelim.
- a) “Modern çağdan önceki dönemde…” ve “Orta Çağ’da…” ifadeleri geçmiş zamandan bahsediyor. Güncel değil.
- b) “Orta Çağ’da sanatçı…” yine geçmiş zamandan bahsediyor. Güncel değil.
- c) “Orta Çağ tabloları…” yine geçmiş zamandan bahsediyor. Güncel değil.
- d) “İçinde bulunduğumuz dönemde sanatçılar…” ifadesi doğrudan bugünü, yani güncel bir konuyu işaret ediyor. Bu seçenek ilk özelliğimize uyuyor.
Adım 2: Seçenekleri “nesnel düşüncelere yer verilmiş mi?” diye kontrol edelim.
Şanslıyız ki, sadece d seçeneği güncel konuyu karşılıyordu. Şimdi d seçeneğinin nesnel olup olmadığına bakalım:
- d) “İçinde bulunduğumuz dönemde sanatçılar eski dönemlere göre daha fazla tekniği bir araya getirmişlerdir. Her teknikten, her malzemeden sanat eseri üretmek mümkündür. Eserlerin konusu ise her şey olabilmektedir.” Bu cümlelerde yazar kendi kişisel görüşünü değil, günümüz sanat dünyasındaki genel bir durumu, bir gerçeği anlatıyor. Sanatçıların daha fazla teknik kullanması, her malzemeyi değerlendirmesi ve konu sınırlamasının olmaması günümüz sanatı için kabul görmüş, nesnel bilgilerdir. Bu nedenle d seçeneği ikinci özelliğimize de uyuyor.
Hem güncel bir konu olması hem de nesnel bilgiler içermesi nedeniyle doğru cevabımız d seçeneğidir.
Sonuç: d
—
4. Noktacılık, sanat akımlarından yalnızca biri. XIX. yüzyılda bir grup sanatçı, izlenimcilerin ışık ve renk tercihlerinin renklerin gerçek hâllerini bozduğunu düşünmüşlerdir. Bu nedenle rengin yalınlığına daha çok önem vermişler ve renkleri noktalar hâlinde, karıştırmadan kullanmaya başlamışlardır. Böylece noktacılık adı verilen akım ortaya çıkmıştır.
Bu metne göre aşağıdakilerden hangisi noktacılık akımının etkisiyle oluşturulmuş bir eserdir?
a) 
b) 
c) 
d) 
Çözüm:
Canım öğrencilerim, bu soruda bizden istenen, metinde özellikleri anlatılan “Noktacılık” akımına uygun olan eseri resimler arasından bulmak. Metinde Noktacılık akımının en belirgin özelliği şöyle anlatılmış:
“…rengin yalınlığına daha çok önem vermişler ve renkleri noktalar hâlinde, karıştırmadan kullanmaya başlamışlardır.”
Bu ifade bizim için çok önemli! Demek ki Noktacılık akımına ait bir eserde, renkler fırça darbeleriyle birbirine karışmış değil, küçük küçük noktalar şeklinde yan yana durmalı. Gözümüz, bu noktaları bir bütün olarak algılayıp renkleri zihnimizde karıştırmalı.
Şimdi görsellere dikkatlice bakalım:
Adım 1: Görselleri inceleyelim.
- a) Bu resimde fırça darbeleri belirgin, renkler birbirine karışmış gibi duruyor. Nokta nokta bir boyama tekniği göremiyoruz.
- b) İşte buradaki resim diğerlerinden çok farklı! Resme yakından baktığımızda, tüm görüntünün minik minik renkli noktalardan oluştuğunu fark ediyoruz. Sanki bir sürü renkli boncuk yan yana dizilmiş de bir resim oluşturmuş gibi. Renkler birbirine karışmamış, her nokta kendi rengini koruyor. Metinde anlatılan “noktalar hâlinde, karıştırmadan” ifadesi tam da bu resmi tarif ediyor.
- c) Bu çiçek resminde de fırça darbeleri belirgin ve renkler yumuşak geçişlerle birbirine karışmış. Nokta tekniği kullanılmamış.
- d) Bu deniz manzarası da fırça darbeleriyle ve renklerin birbirine karışmasıyla yapılmış. Noktacılık tekniğine ait bir özellik taşımıyor.
Adım 2: Noktacılık tanımıyla eşleştirelim.
Metinde verilen “renkleri noktalar hâlinde, karıştırmadan kullanma” özelliğine en uygun olan resim B seçeneğindeki resimdir. Bu tarz resimlere “puantilist” ya da “noktacı” eserler denir.
Bu yüzden doğru cevabımız B seçeneğidir.
Sonuç: b