6. Sınıf Türkçe Ders Kitabı Cevapları Yıldırım Yayınları Sayfa 15

Merhaba sevgili öğrencim, ben senin 6. Sınıf Türkçe öğretmeninim. Şimdi seninle birlikte bu sayfadaki soruları adım adım, güzelce çözeceğiz. Unutma, her şeyi dikkatlice okumak ve anlamak çok önemli. Hazır mısın? Başlayalım!

Sözcük Çalışması

Bu bölümde, bazı sözcüklerin ve sözcük gruplarının anlamlarını eşleştireceğiz. Sanki bir bilmece çözüyor gibi düşünebilirsin. Her bir sözcüğün karşısında iki farklı anlam var, biz de doğru olanı bulup işaretleyeceğiz.

1. doğal gaz

Adım 1: “Doğal gaz” ne demek, bir düşünelim. Evlerimizde ısınmak için, yemek yapmak için kullandığımız bir yakıt türü değil mi?

Adım 2: Şimdi verilen anlamlara bakalım:

• a) Yer kabuğunun içinde bulunan, petrolün bir cinsi olan yanıcı gaz.

• b) Konutlarda ve iş yerlerinde ısınma, üretim ve enerji amacıyla belli bir merkezden kontrollü olarak bir şebeke sistemiyle dağıtılan yanıcı gaz.

Çözüm: İlk anlam, doğal gazın kimyasal yapısıyla ilgili genel bir bilgi veriyor. İkinci anlam ise, doğal gazın günlük hayatımızdaki kullanımını, nasıl dağıtıldığını ve ne amaçla kullanıldığını daha detaylı ve doğru bir şekilde açıklıyor. Bu yüzden b şıkkı daha kapsayıcı ve doğru bir tanımdır.

Sonuç: Doğru anlam b seçeneğidir.

2. kurulmak

Adım 1: “Kurulmak” kelimesinin farklı anlamları olabilir. Örneğin bir şirket kurulabilir ya da bir yere rahatça kurulabiliriz.

Adım 2: Şimdi verilen anlamlara bakalım:

• a) Övünür biçimde davranışlarda bulunmak, kasılmak.

• b) Rahatça oturmak, yerleşmek.

Çözüm: “Kurulmak” kelimesi, bir sandalyeye, koltuğa ya da bir yere rahatça oturup yerleşmek anlamında sıkça kullanılır. Diğer anlam, yani “kasılmak, övünmek” de bir kullanımı olsa da, günlük dilde “rahatça kurulmak” ifadesiyle daha çok karşılaştığımız bir durumdur. Metin olmadığı için en yaygın kullanıma odaklanalım.

Sonuç: Doğru anlam b seçeneğidir.

3. yapımevi

Adım 1: “Yapımevi” kelimesini daha önce duymuş olabilirsin. Genellikle televizyon programları, filmler veya dizilerle ilgili bir yerdir.

Adım 2: Şimdi verilen anlamlara bakalım:

• a) Ham maddeleri işleyerek piyasaya çıkacak duruma getiren iş yeri, imalathane.

• b) Film yapımı işiyle uğraşmak için kurulmuş ortaklık.

Çözüm: İlk anlam bir fabrika veya imalathaneyi anlatır. “Yapımevi” ise daha çok sinema ve televizyon sektöründe kullanılan, film, dizi gibi görsel içeriklerin üretildiği yerlere verilen isimdir. Bu yüzden b seçeneği “yapımevi”nin doğru tanımıdır.

Sonuç: Doğru anlam b seçeneğidir.

4. motif

Adım 1: “Motif” kelimesi genellikle süslemelerde, desenlerde karşımıza çıkar. Bir halının üzerindeki şekiller, bir kumaşın üzerindeki desenler hep birer motiftir.

Adım 2: Şimdi verilen anlamlara bakalım:

• a) Kendi başlarına konuya özellik kazandıran ögelerin her biri.

• b) Yan yana gelerek bir bezeme işini oluşturan ve kendi başlarına birer birlik olan ögelerden her biri.

Çözüm: Motif, bir süsleme veya desenin tekrar eden parçalarıdır. Bu parçalar tek başlarına da bir anlam ifade edebilir ama genelde bir araya gelerek büyük bir bütün oluştururlar. İkinci tanım, motifin “bezeme işi”ni oluşturan ögelerden biri olduğunu ve yan yana geldiğini belirterek çok daha doğru bir açıklama sunuyor.

Sonuç: Doğru anlam b seçeneğidir.

Bu sözcükleri ve sözcük grubunu anlamlarına uygun birer cümlede kullanınız.

Şimdi de bu kelimeleri kendi cümlelerimizde kullanalım. Bakalım sen nasıl cümleler kuracaksın?

• doğal gaz: Kışın evimizi ısıtmak için

  doğal gaz

  kullanırız.

• kurulmak: Uzun bir yürüyüşten sonra koltuğa

  kuruldum

  ve dinlenmeye başladım.

• yapımevi: En sevdiğim çizgi filmin

  yapımevi

  yeni bir proje üzerinde çalışıyormuş.

• motif: Anneannemin ördüğü yeleğin üzerinde çok güzel çiçek

  motifleri

  vardı.

Anlayalım, Yorumlayalım

Sevgili öğrencim, bu bölümde sana dört tane soru sorulmuş. Ancak bu soruları cevaplayabilmemiz için bir metin okumamız gerekiyor. Görselde bu metin olmadığı için, bu soruları şu an için cevaplayamıyoruz. Eğer o metin olsaydı, her soruyu tek tek okur, metindeki bilgilere göre doğru cevapları bulurduk. Unutma, okuduğunu anlama sorularını cevaplarken, cevapları kendi kafamızdan değil,

metinde yazanlardan

çıkarmalıyız.

1. Emine Teyze kimdir?

Çözüm: Bu soruyu cevaplamak için Emine Teyze’nin kim olduğunu anlatan bir metne ihtiyacımız var. Metin olmadığı için cevaplayamıyorum.

2. Mehmet Bey, mahalledeki işsiz kişiler için neler yapıyor?

Çözüm: Mehmet Bey’in işsiz kişilere yardım edip etmediğini veya nasıl yardım ettiğini öğrenmek için ilgili metni okumamız gerekiyor. Metin olmadığı için cevaplayamıyorum.

3. Sizce Mehmet Bey nasıl bir insandır? Metnin içeriğinden hareketle belirleyiniz.

Çözüm: Mehmet Bey’in kişilik özelliklerini, davranışlarını anlatan bir metin olmadan onun hakkında yorum yapamayız. Metin olmadığı için cevaplayamıyorum.

4. Mahallenizde Mehmet Bey gibi insanlar var mı? Onlar, hangi konularda mahallenizdeki kişilere destek oluyorlar?

Çözüm: Bu soru, metindeki Mehmet Bey’in özelliklerine göre kendi mahallemizden örnekler vermemizi istiyor. Ancak Mehmet Bey’in kim olduğunu ve ne yaptığını bilmediğimiz için bu soruyu da tam olarak cevaplayamıyorum. Ama genel olarak şunu söyleyebilirim: Eğer mahallenizde Mehmet Bey gibi yardımsever insanlar varsa, onlar genellikle yaşlılara yardım eder, çocuklara derslerinde destek olur, ihtiyaç sahiplerine yiyecek veya giyecek ulaştırır ya da mahalledeki etkinliklere öncülük ederler. Sen de çevrene bakarak böyle insanları fark edebilirsin!