6. Sınıf Türkçe Ders Kitabı Cevapları Yıldırım Yayınları Sayfa 146

Merhaba sevgili 6. sınıf öğrencim! Bugün seninle görseldeki soruları adım adım çözeceğiz. Hiç merak etme, ben sana her şeyi en anlaşılır şekilde anlatacağım. Hazırsan başlayalım!

Görseldeki 1. Soru: Renk Adlarını Uygun Yerlere Yerleştirme

Tıpkı çiçekler gibi renkler de adlarını doğadaki benzerlerinden alabilir. Aşağıdaki renk adlarını uygun yerlere yerleştiriniz.

Çözüm:

Sevgili öğrencim, bu soruda bize bir çiçek görseli verilmiş ve etrafında da renk isimleri olan baloncuklar var. Bu baloncuklardaki renk isimlerini, çiçeğin doğru renkli yapraklarıyla eşleştirmemiz isteniyor. Yani hangi renk ismi hangi yaprağın rengini anlatıyor, onu bulacağız. Hadi gel, her bir rengi ve çiçeğin yapraklarını tek tek inceleyelim ve doğru eşleştirmeyi yapalım:

• Adım 1: Baloncuklarda yazan renk adlarını ve bu renklerin gerçekte neye benzediğini hatırlayalım:
  • Vişneçürüğü: Koyu kırmızıya yakın, bordo gibi bir renk.
  • Kavuniçi: Adı üstünde, kavunun iç kısmı gibi turuncuya çalan bir renk.
  • Devetüyü: Açık kahverengi, bej tonlarında, deve tüyü rengi.
  • Lila: Açık mor, lavanta çiçeği gibi.
  • Narçiçeği: Canlı bir kırmızı-turuncu renk, nar çiçeğini andırır.
  • Fıstık yeşili: Açık, canlı bir yeşil.
  • Mor: Koyu mor renk.
  • Zümrüt yeşili: Koyu, parlak bir yeşil, zümrüt taşı gibi.
  • Gülkurusu: Soluk pembe, hafif kahverengimsi tonları olan bir renk.
  • Camgöbeği: Parlak, canlı bir açık mavi.
• Adım 2: Şimdi de çiçeğin yapraklarının renklerine dikkatlice bakalım ve bu renk adlarıyla eşleştirelim. Çiçeğin en üst yaprağından başlayarak saat yönünde ilerleyelim ve doğru renk isimlerini bu yaprakların üzerine yazalım:
  • En üstteki açık mavi yaprak → Camgöbeği
  • Sağ üstteki mor yaprak → Mor
  • Onun yanındaki açık yeşil yaprak → Fıstık yeşili
  • Sağ ortadaki koyu yeşil/turkuaz yaprak → Zümrüt yeşili
  • Sağ alttaki koyu kırmızı/bordo yaprak → Vişneçürüğü
  • Alttaki canlı turuncu-kırmızı yaprak → Narçiçeği
  • Sol alttaki turuncu yaprak → Kavuniçi
  • Sol ortadaki soluk pembe/gülkurusu yaprak → Gülkurusu
  • Sol üstteki açık mor yaprak → Lila
  • Onun yanındaki açık kahverengi/bej yaprak → Devetüyü

Sonuç:

Doğru yerleştirmeler şu şekildedir:

• Camgöbeği
• Mor
• Fıstık yeşili
• Zümrüt yeşili
• Vişneçürüğü
• Narçiçeği
• Kavuniçi
• Gülkurusu
• Lila
• Devetüyü

Görseldeki 2. Soru: Söz Sanatları

Aşağıdaki dizelerde kullanılan söz sanatlarını (benzetme, kişileştirme, karşıtlık) belirleyerek noktalı yerlere yazınız.

Çözüm:

Şimdi de Türkçe dersimizin en güzel konularından biri olan söz sanatlarına geldik! Hatırlarsan, söz sanatları anlatımımızı daha etkileyici, daha güzel ve akılda kalıcı yapmak için kullandığımız özel anlatım yollarıydı. Bu soruda bizden benzetme, kişileştirme ve karşıtlık (tezat) sanatlarını bulmamız isteniyor. Hadi her bir cümleyi inceleyelim:

1. Dize:

Kimi gün zinde, kimi gün
Yorgun geçen güneş

Bu dizelerde güneşten bahsediliyor. Güneşin bir gün “zinde” (dinç, enerjik), başka bir gün ise “yorgun” olduğu söyleniyor. Peki, güneş yorulur mu ya da zinde olur mu? Hayır, bunlar insanlara ait özellikler, değil mi? İşte cansız bir varlığa veya insan dışındaki bir canlıya insan özelliği vermek, kişileştirme sanatıdır. Güneş burada tıpkı bir insan gibi yorgunluk hissediyor.

Sonuç: Kişileştirme

2. Dize:

Gündüzleri limon koksun ortalık
Karanlıklar renklensin her gece

Bu dizelere dikkat edelim. Burada “gündüz” ve “karanlıklar” kelimeleri yan yana kullanılmış. “Gündüz” aydınlığı, “karanlık” ise gecenin koyuluğunu ifade eder. Bu iki kelime birbirinin zıttı, yani karşıtıdır. Şair, zıt kavramları bir arada kullanarak anlatımını güçlendirmiş. İki zıt kavramın bir arada kullanılmasına karşıtlık (tezat) sanatı deriz.

Sonuç: Karşıtlık (Tezat)

3. Dize:

Nar tanesi gibi dizelim taşları
Zambaklar fışkırsın duvar diplerinde

Bu cümlede “taşları nar tanesi gibi dizelim” ifadesi geçiyor. “Gibi” kelimesi bize önemli bir ipucu veriyor. Burada taşlar, nar tanelerine benzetiliyor. İki farklı varlık arasında ortak bir özellikten yola çıkarak yapılan bu karşılaştırmaya benzetme sanatı denir. Taşların küçük ve düzenli bir şekilde dizilmesini, nar tanelerinin kabuğun içindeki düzenine benzetmiş şair.

Sonuç: Benzetme

4. Dize:

Rüzgâr eser dallarımız atışır
Yas ile sevincim yıkışır dağlar

Bu dizelerde iki farklı söz sanatı yakalayabiliriz aslında! İlk olarak “dallarımız atışır” ifadesi var. Dalların “atışması” (tartışması, kavga etmesi) insana ait bir özelliktir. Yani burada kişileştirme var. İkinci olarak, “yas” ve “sevinç” kelimeleri kullanılmış. “Yas” üzüntü, “sevinç” ise mutluluk demektir. Bu iki duygu da birbirinin zıttıdır. Şair, zıt duyguları bir arada kullanarak anlatımını zenginleştirmiş. Bu da bize karşıtlık (tezat) sanatını gösteriyor. Soruda tek bir cevap beklendiği için ve “yas ile sevinç” arasındaki karşıtlık çok belirgin olduğu için bu cevabı verebiliriz.

Sonuç: Karşıtlık (Tezat)

Umarım her şeyi çok iyi anlamışsındır sevgili öğrencim. Söz sanatları ve renkler dünyası ne kadar da güzel, değil mi? Başarılar dilerim!