Merhaba sevgili 5. sınıf öğrencilerim!
Bugün sizlerle çok önemli bir konuyu, bilinçli tüketici olmayı ve haklarımızı nasıl savunacağımızı öğreneceğiz. Elimizdeki etkinlik kağıdındaki soruları adım adım inceleyelim ve birlikte cevaplayalım. Hazır mısınız?
8. ETKİNLİK
Bilinçli tüketicinin özelliklerini arkadaşlarınızla tartışarak belirleyiniz.
Sevgili çocuklar, hepimiz günlük hayatımızda bir şeyler alıp satarız, yani hepimiz birer tüketiciyiz. Peki, “bilinçli tüketici” olmak ne demek? Gelin, bir bakalım:
- İhtiyaçlarını Belirler: Bilinçli bir tüketici, bir şey almadan önce gerçekten ona ihtiyacı olup olmadığını düşünür. “Acaba bu oyuncağa gerçekten ihtiyacım var mı, yoksa sadece canım mı çekti?” diye kendine sorar. İhtiyaçları ile isteklerini ayırır.
- Araştırma Yapar: Bir ürün almadan önce farklı markaları, fiyatları ve kaliteleri araştırır. Mesela, yeni bir kalem alacaksa, hangi markanın kaleminin daha iyi yazdığını veya hangi kırtasiyede daha uygun fiyata olduğunu öğrenmeye çalışır. İnternetten yorumlara bakar, arkadaşlarına sorar.
- Fiyat ve Kalite Dengesi Gözetir: Sadece en ucuz ürünü almak yerine, hem bütçesine uygun hem de kaliteli olanı tercih etmeye çalışır. Çünkü ucuz diye aldığı bir şey çabuk bozulursa, daha çok zarar edebilir.
- Etiketleri Okur: Aldığı ürünün üzerindeki etiketleri dikkatlice inceler. Son kullanma tarihine, içeriğine, nerede üretildiğine bakar. Özellikle yiyeceklerde bu çok önemlidir!
- Garanti Belgesini ve Fişi Saklar: Bir ürün aldığında verilen fişi veya garanti belgesini mutlaka saklar. Çünkü aldığı ürünle ilgili bir sorun yaşarsa, hakkını arayabilmek için bu belgelere ihtiyacı olur. Fişler ve garanti belgeleri, senin o ürünü satın aldığının kanıtıdır.
- Çevreye Duyarlıdır: Bilinçli tüketici, sadece kendini değil, çevreyi de düşünür. Geri dönüştürülebilen ürünleri tercih eder, gereksiz ambalajlardan kaçınır ve enerji tasarruflu ürünleri seçmeye özen gösterir.
- Haklarını Bilir ve Savunur: Aldığı üründe bir sorun çıktığında, haklarını bilir ve bunları kullanmaktan çekinmez. Gerekirse mağazayla konuşur, sorun çözülmezse tüketici hakem heyeti gibi yerlere başvurarak hakkını arar. Şikayet dilekçesi yazabilir.
- Gereksiz Harcamalardan Kaçınır: Reklamların ve modanın etkisiyle gereksiz alışveriş yapmaz. Bütçesini düşünür ve parasını akıllıca kullanır.
Unutmayın çocuklar, bilinçli tüketici olmak hem kendi cebimizi korumak hem de daha iyi bir dünya için üzerimize düşeni yapmak demektir!
9. ETKİNLİK
a) Aşağıdaki şikayet dilekçesini okuyunuz.
Şimdi de Çiğdem Eren adında bir ablamızın mağazaya yazdığı şikayet dilekçesini dikkatlice okuyalım ve ne anlattığını, neden yazdığını anlamaya çalışalım:
İCLAL GİYİM MERKEZİ MAĞAZASINA
İSTANBUL
Ankara Kızılay mağazanızdan aldığım montun eve geldiğimde dikişlerinin sökük olduğunu fark ettim. Mağazaya faturamla gidip ürünü gösterdim. Kullanıcı hatası olduğunu söylediler ancak ürünü hiç kullanmamıştım. Etiketi dahi üzerinde duruyordu. Mağaza müdürüyle görüştüm. Kendisi bu konuda yardımcı olacağını söyledi ancak üç haftadır herhangi bir bilgi vermediler. Mağduriyetimin giderilmesini istiyorum. Konuyla ilgili hakkımı Tüketici Hakem Heyetinde de arayacağımı eklemeliyim.
12.10.2018
Çiğdem EREN
Adres: Bahar Mahallesi
83. Sokak Kerem Apartmanı
28/2 Kurtuluş/ANKARA
Bu dilekçeyi okuduktan sonra neler anladık, bir özetleyelim:
- Kim Yazmış? Çiğdem Eren adında bir müşteri bu dilekçeyi yazmış.
- Kime Yazmış? İclal Giyim Merkezi Mağazası’na yazmış.
- Neden Yazmış? Mağazadan aldığı montun dikişlerinin sökük çıkması ve mağazanın bu sorunu çözmemesi üzerine şikayetini iletmek için yazmış.
- Ne Olmuş? Çiğdem Eren, mağazadan bir mont almış. Eve geldiğinde montun dikişlerinin sökük olduğunu görmüş. Faturasıyla birlikte mağazaya geri gitmiş. Mağaza çalışanları “kullanıcı hatası” demişler ama Çiğdem Hanım montu hiç kullanmamış, etiketi bile üzerindeymiş. Mağaza müdürüyle konuşmuş, müdür yardımcı olacağını söylemiş ama aradan üç hafta geçmesine rağmen kimse ona geri dönmemiş, sorun çözülmemiş.
- Ne İstiyor? Çiğdem Eren, mağduriyetinin giderilmesini istiyor. Yani montun tamir edilmesini, yenisiyle değiştirilmesini ya da parasının iade edilmesini bekliyor. Ayrıca, eğer sorun çözülmezse Tüketici Hakem Heyeti’ne başvurarak yasal yollardan hakkını arayacağını da belirtiyor. Bu, onun bir bilinçli tüketici olduğunu gösteriyor!
Gördüğünüz gibi, Çiğdem Eren Hanım, başına gelen sorunu çok açık ve net bir şekilde anlatmış, ne istediğini de belirtmiş. Ayrıca iletişim bilgilerini de eklemiş ki mağaza ona kolayca ulaşabilsin.
b) Bir mağazadan ayakkabı aldınız. İlk giydiğiniz gün ayakkabınızın tabanının açıldığını fark ettiniz. Aldığınız ürünün iadesi ve mağazayı konuyla ilgili bilgilendirmek için örnekteki gibi mağazaya bir şikayet dilekçesi yazınız.
Şimdi sıra sende! Çiğdem Eren Hanım’ın dilekçesinden öğrendiklerimizi kullanarak, senin de başına gelen bir sorun için bir şikayet dilekçesi yazalım. Haydi bakalım, sen de bir bilinçli tüketici ol ve hakkını ara!
Senaryomuz şöyleydi: Bir mağazadan ayakkabı aldın, ilk giydiğin gün ayakkabının tabanı açıldı. Şimdi bunun için mağazaya bir dilekçe yazalım:
AYAKKABI DÜNYASI MAĞAZASINA
ANKARA
20.05.2024 tarihinde mağazanızdan satın aldığım (buraya ayakkabının markasını ve modelini yazabilirsin, örneğin “ABC Spor Ayakkabı”) model ayakkabının, ilk kez giymemin ardından aynı gün içinde tabanının açıldığını fark ettim. Ayakkabıyı satın alırken herhangi bir kusuru bulunmamaktaydı ve faturası da elimde mevcuttur. Ürünü hiç yıpratmadan ve normal kullanım şartlarında giymeme rağmen böyle bir sorunla karşılaşmam beni oldukça üzdü.
Bu durum karşısında mağduriyetimin giderilmesini, ayıplı ürünün iadesini ve ödediğim ücretin tarafıma geri ödenmesini talep ediyorum. Konuyla ilgili olarak mağazanızdan en kısa sürede tarafıma dönüş yapılmasını ve bir çözüm bulunmasını bekliyorum. Aksi takdirde, Tüketici Hakem Heyeti’ne başvurmak da dahil olmak üzere yasal haklarımı kullanacağımı belirtmek isterim.
Gereğinin yapılmasını arz ederim.
27.05.2024
Öğrenci Adı Soyadı
İmza
Adres: Örnek Mahallesi
123. Sokak No: 45
Kat: 6, Daire: 7
Çankaya/ANKARA
Telefon: 05xx xxx xx xx
Gördün mü sevgili öğrencim? Dilekçe yazmak hiç de zor değilmiş. Önemli olan, durumu nazik ama kararlı bir dille anlatmak ve hakkımızı bilmek. Unutma, her zaman önce ürünü aldığın yerle iletişime geçmelisin. Eğer sorun çözülmezse, Tüketici Hakem Heyeti gibi kurumlar bize yardımcı olabilir. Sen bir bilinçli tüketicisin ve haklarını biliyorsun!