Merhaba sevgili öğrencim, Türkçe dersimizin bu etkinliğinde, “İnsanla Güzel” adlı şiiri ve ona bağlı soruları birlikte çözeceğiz. Şiiri dikkatlice okuyup anlamaya çalışarak sorulara en doğru cevapları vereceğiz. Hadi başlayalım!
1. ETKİNLİK
Şiirde geçen anlamını bilmediğiniz sözcükleri yazınız. Bu sözcüklerin anlamlarını tahmin ediniz. Tahmininizi sözlük anlamı ile karşılaştırınız.
Bu etkinlikte şiirden seçtiğimiz, anlamını bilmediğini düşündüğümüz üç kelimeyi yazacağız. Önce kendi tahminimizi yapacak, sonra da sözlük anlamına bakıp karşılaştıracağız. Unutma, kelimelerin anlamını bilmek, metni daha iyi anlamamızı sağlar.
- Sözcük: Göveren
Tahminim: Yeşillenen, filizlenen bir bitki için kullanılır diye düşünüyorum.
Sözlük Anlamı: Yeşil renge bürünen, yeşeren, filizlenen.
Açıklama: Tahminimiz sözlük anlamına oldukça yakın çıktı, değil mi? “Dal uçlarında göveren bahar” derken, dalların yeşerip filizlenmeye başladığı bahar mevsiminden bahsediliyor.
- Sözcük: Başak
Tahminim: Tarladaki ekinlerin, taneleri taşıyan kısmı olabilir.
Sözlük Anlamı: Buğday, arpa gibi ekinlerin tanelerini taşıyan bölümü.
Açıklama: Bu kelimeyi günlük hayatta çok duymasak da, “altın başak” ifadesiyle tarlalardaki buğdayları veya benzeri ekinleri hayal edebiliriz. Tahminimiz yine doğru çıktı.
- Sözcük: Sımsıcak
Tahminim: Çok sıcak, içten, samimi anlamında bir kelime olabilir.
Sözlük Anlamı: Çok sıcak, içten, samimi.
Açıklama: “Sıcak” kelimesinin pekiştirilmiş hali olan “sımsıcak”, burada sadece fiziksel bir sıcaklığı değil, aynı zamanda dostlukların ve sevgilerin ne kadar içten ve samimi olduğunu anlatıyor. Tahminimiz tam isabet!
2. ETKİNLİK
“İnsanla Güzel” şiirinden hareketle aşağıdaki soruları yanıtlayınız.
Şimdi de şiiri anladığımızı göstermek için soruları cevaplayalım. Cevapları şiirdeki dizelere göre bulmaya çalışalım.
1. Şaire göre doğadaki her şeyi güzel kılan nedir?
Çözüm: Şiirin hemen ilk dizelerinde cevabı bulabiliriz: “Her şey insanla güzel” ve “İnsansız olursa sevimsiz resim gibi” dizeleri bize ipucunu veriyor. Şair, doğadaki güzelliklerin anlamını ve değerini insanın varlığına bağlıyor.
Sonuç: Şaire göre doğadaki her şeyi güzel kılan insanın varlığıdır.
2. Şaire göre insan olmazsa dal uçlarında göveren bahar, tarlalardaki başak neye benzer?
Çözüm: Yine şiirin ilk kıtasına bakalım. Şair, evlerin, sokakların, baharın ve başakların güzelliğini saydıktan sonra “İnsansız olursa sevimsiz resim gibi” diyor. Yani insan yoksa tüm bu güzellikler bir anlam ifade etmiyor.
Sonuç: Şaire göre insan olmazsa dal uçlarında göveren bahar ve tarlalardaki başak sevimsiz bir resme benzer.
3. Şair üçüncü kıtada insanlara sunulan hangi nimetlerden söz ediyor?
Çözüm: Üçüncü kıtayı dikkatlice okuyalım:
- “Sabahlar sizinle aydınlık” (aydınlık sabahlar)
- “Elleriniz uzandıkça mavi bulutlar” (mavi bulutlar, gökyüzü)
- “Sizin için kızarır dalında yemiş” (meyveler)
- “Sizin için yağar bereketli yağmurlar” (bereketli yağmurlar)
Şair, bu dizelerde insanın varlığıyla birlikte gelen güzellikleri ve doğanın insan için sunduğu cömertlikleri anlatıyor.
Sonuç: Şair üçüncü kıtada insanlara sunulan aydınlık sabahlar, mavi bulutlar, dalında kızaran yemişler (meyveler) ve bereketli yağmurlar gibi nimetlerden söz ediyor.
4. “Sabahlar sizinle aydınlık…” sözünden ne anlıyorsunuz?
Çözüm: Bu dize, sabahların sadece güneşin doğuşuyla değil, insanların o sabaha kattığı anlam, neşe ve yaşamla gerçek bir aydınlığa kavuştuğunu anlatıyor. Yani insan olmazsa, sabahlar da bir anlamda karanlık ve boş kalır demek istiyor şair.
Sonuç: Bu sözden, insanların varlığının, sabahları daha anlamlı, canlı ve güzel kıldığını, insan yoksa sabahların sadece bir zaman dilimi olmaktan öteye geçemeyeceğini anlıyorum.
5. Şair, son kıtada nelerden yakınıyor?
Çözüm: Şiirin son kıtasına bakalım:
“Sımsıcak dostluklar sevgiler varken
Savaşlar kinler öfkeler neden
Bırakıp gideceğiz bir gün
Dünya bu kadar güzelken”
Şair, insanlar arasında dostluk ve sevgi gibi güzel duygular varken, neden savaşların, kinin ve öfkenin olduğunu sorguluyor ve bundan rahatsızlık duyduğunu dile getiriyor.
Sonuç: Şair, son kıtada insanlar arasındaki savaşlardan, kinlerden ve öfkelerden yakınıyor.
6. Bu güzel dünyayı, dostlukları ve sevgileri yaşayabilmek için insanlar nasıl davranmalıdır?
Çözüm: Şair son kıtada savaşlardan, kinlerden ve öfkelerden yakınarak aslında bize bir mesaj veriyor. Eğer dünya güzelse ve dostluklar, sevgiler varsa, o zaman bu kötü duygulardan uzak durmalıyız. Bu güzel şeyleri yaşatmak için tam tersi yönde, yani barışçıl ve sevgi dolu olmalıyız.
Sonuç: Bu güzel dünyayı, dostlukları ve sevgileri yaşayabilmek için insanlar savaşlardan, kinlerden ve öfkelerden uzak durmalı, dostlukları ve sevgiyi ön planda tutarak barış içinde yaşamalıdır.
Umarım bu çözümler ve açıklamalar şiiri daha iyi anlamana yardımcı olmuştur. Şiirleri okurken sadece kelimeleri değil, şairin bize vermek istediği mesajı da yakalamaya çalışmalıyız. Harika bir iş çıkardın!