8. Sınıf Türkçe Ders Kitabı Cevapları Meb Yayınları Sayfa 128
Merhaba sevgili 8. sınıf öğrencim,
Bugünkü etkinliğimiz, günlük yaşamımızdaki gözlemlerimizden yola çıkarak iç dünyamızı, yani duygu ve düşüncelerimizi kâğıda dökmekle ilgili. Bu tür yazılar, hem kendimizi daha iyi tanımamızı sağlar hem de yazma becerimizi geliştirir. Hadi, sorumuzu dikkatlice inceleyelim ve adım adım nasıl bir yazı yazabileceğimizi planlayalım.
6. ETKİNLİK
a) Günlük yaşamınızda edindiğiniz izlenimleri, bu izlenimlerin yarattığı duygu ve düşüncelerinizi anlatan bir yazı yazınız.
Şimdi bu soruyu nasıl “çözebileceğimizi” yani nasıl bir yazı yazabileceğimizi adım adım inceleyelim:
Adım 1: Soruyu Anlamak ve Anahtar Kelimeleri Belirlemek
- Öncelikle, soruda bizden ne isteniyor, bunu çok iyi anlamamız lazım. Burada üç anahtar kelime var: “izlenimler”, “duygular” ve “düşünceler”.
-
Peki, nedir bu izlenimler?
İzlenim demek, günlük hayatımızda karşılaştığımız olaylardan, insanlardan, gördüğümüz yerlerden edindiğimiz ilk algı, aklımızda kalan ilk etki demektir. Mesela sabah okula giderken yolda gördüğünüz bir kedinin yürüyüşü, otobüste duyduğunuz bir şarkı, teneffüste arkadaşının anlattığı bir olay… Bunların hepsi birer izlenim olabilir.
-
Duygularımız ve düşüncelerimiz ne anlama geliyor?
Bu izlenimlerin sende yarattığı duygular (sevinç, hüzün, şaşkınlık, merak, öfke vb.) ve düşünceler (aklına gelen fikirler, yorumlar, çıkarımlar) çok önemli. İşte bizden istenen, bu izlenimleri ve onların bizde uyandırdığı duygu ve düşünceleri bir araya getirerek bir yazı oluşturmak.
Adım 2: Konu Seçimi ve Beyin Fırtınası
-
Günlük yaşamında seni en çok etkileyen, aklında yer eden birkaç izlenimi düşün. Bu, bir olayın parçası olmak da olabilir, sadece uzaktan gözlemlemek de.
-
Örneğin, şunlar gibi olabilir:
- Sabah otobüste yaşlı birine yer veren bir genç gördün.
- Okul bahçesinde düşen arkadaşına yardım eden birini izledin.
- Akşam haberlerinde çevre kirliliğiyle ilgili bir belgesel izledin.
- Parkta oynayan küçük çocukların neşeli seslerini duydun.
- Bir kitap okurken veya bir film izlerken seni derinden etkileyen bir sahneyle karşılaştın.
-
Bu izlenimlerden birini seç. Sonra o izlenimin sende hangi duyguları (mutluluk, üzüntü, umut, endişe vb.) uyandırdığını ve bu konuda aklına hangi düşüncelerin geldiğini not al. Mesela, “Yaşlı teyzeye yer veren genç” izlenimi: Duygu: Sevinç, saygı, umut. Düşünce: “Hâlâ iyi insanlar var”, “Toplumda yardımlaşma ne kadar önemli”, “Ben de böyle olmalıyım.” gibi.
Adım 3: Yazının Yapısını Oluşturma (Giriş, Gelişme, Sonuç)
-
Her iyi yazı gibi, bu yazının da bir giriş, bir gelişme ve bir sonuç bölümü olmalı.
-
Giriş: Burada, günlük yaşamımızda karşılaştığımız olayların bizi nasıl etkilediğinden genel olarak bahsedebilirsin. Veya doğrudan seçtiğin izlenime kısa bir giriş yapabilirsin. Okuyucuyu yazına davet etmelisin.
Örnek giriş cümlesi: “Günlük hayatımız, farkında olsak da olmasak da birçok küçük anı ve gözlemi barındırır. Bazen öyle anlar yaşarız ki, o anlar içimizde derin izler bırakır, bizi düşündürür ve duygulandırır.”
-
Gelişme: İşte bu bölümde, seçtiğin izlenimi tüm detaylarıyla anlatmalısın. Olay neydi, nerede, nasıl oldu? Sonra bu izlenimin sende hangi duyguları uyandırdığını, ne düşündürdüğünü açıkça ifade et. Duygularını ve düşüncelerini örneklerle, betimlemelerle zenginleştirebilirsin. Neden böyle hissettiğini, bu olayın sana ne öğrettiğini anlatabilirsin.
Örnek gelişme paragrafı başlangıcı: “Geçen gün otobüsle okula giderken yaşadığım bir an, beni derinden etkiledi. Ayakta duran yaşlı bir teyze vardı ve otobüs kalabalıktı. O sırada genç bir delikanlı, hemen yerinden kalkarak teyzeye yer verdi…”
-
Sonuç: Yazının sonunda, anlattığın izlenimin ve onun sana kattıklarının genel bir özetini yapabilirsin. Bu tür deneyimlerin hayatımızdaki önemine değinebilir, geleceğe dair bir temenni veya mesaj verebilirsin. Yazını anlamlı bir şekilde tamamlamalısın.
Örnek sonuç cümlesi: “Bu küçük ama anlamlı olay, insanlık adına umudumu yeşertti ve bana, hayatın güzelliklerinin aslında ne kadar basit anlarda saklı olduğunu bir kez daha hatırlattı. Gördüğümüz her anın bir ders niteliğinde olduğunu unutmamak gerek.”
Adım 4: Yazarken Dikkat Edilmesi Gerekenler
-
Dil ve Anlatım: Akıcı, anlaşılır ve içten bir dil kullanmaya özen göster. Kendi cümlelerinle, kendi duygularınla yaz. 8. sınıf seviyesinde, kelime dağarcığını zenginleştirmekten çekinme ama abartılı ifadelerden kaçın.
-
Yazım ve Noktalama: Yazım kurallarına ve noktalama işaretlerine dikkat etmeyi unutma. Cümlelerin doğru başlaması ve bitmesi, virgüllerin, noktaların doğru yerlerde kullanılması yazının okunurluğunu artırır.
-
Paragraf Düzeni: Her yeni düşünceye veya duyguya yeni bir paragrafta başlamak, yazının daha düzenli ve anlaşılır olmasını sağlar.
-
Özgünlük: Kendi deneyimlerini ve kendi düşüncelerini yazmak, yazını daha özgün ve etkileyici yapar.
Sonuç:
Sevgili öğrencim, bu etkinlikte senden beklenen, günlük hayatındaki gözlemlerini kendi iç dünyanla birleştirerek anlamlı bir metin oluşturman. Unutma, en güzel yazılar, yazarın kendi içinden gelen, samimi ifadelerle yazılanlardır. Kendine güven, gözlemle, hisset ve yazmaya başla!
Eminim çok güzel bir yazı ortaya çıkaracaksın. Başarılar dilerim!