Merhaba sevgili öğrencilerim!
Bugün sizlerle birlikte ders kitabımızdaki “Doğal Sayıların Çarpanları ve Katları” konusuna ait eğlenceli bir etkinliği inceleyeceğiz. Bu etkinlik, bir sayının bölenlerini, yani çarpanlarını anlamamız için harika bir yol gösteriyor. Haydi, görseldeki soruyu birlikte analiz edip çözelim.
Soru: Verilenlerden yararlanarak 20’yi kalansız bölen doğal sayıları belirtiniz.
Haydi gelin, bu soruyu adım adım, etkinliğimizdeki görselleri kullanarak çözelim. Unutmayın, bir sayıyı “kalansız bölen” sayılara o sayının bölenleri veya çarpanları diyoruz. İkisi de aynı anlama geliyor!
Adım 1: Etkinliği Anlayalım
Etkinlikte bizden 20 birimkareden oluşan şeritleri eşit parçalara ayırmamız isteniyor. Görselde bu ayırma işlemleri zaten yapılmış. Her bir bölme işlemi, aslında 20’nin bir bölenini bulmamıza yardımcı oluyor. Eğer bir bölme işleminde hiç kalan yoksa, hem böldüğümüz sayı (bölen) hem de çıkan sonuç (bölüm) 20’nin birer çarpanıdır.
Adım 2: Verilen Bölme İşlemlerini İnceleyelim
Görseldeki işlemlere teker teker bakalım ve 20’nin çarpanlarını keşfedelim:
20 ÷ 1 = 20→ Bu işlemde 20’yi 1’e böldük ve sonuç 20 çıktı. Kalan 0’dır. Demek ki 1 ve 20, 20’nin bölenleridir.20 ÷ 2 = 10→ Burada 20’yi 2’ye böldük ve 10 bulduk. Kalan yine 0. O zaman 2 ve 10 da 20’nin bölenleridir.20 ÷ 4 = 5→ 20’yi 4’e böldüğümüzde sonuç 5 oluyor. Kalan 0. Bu durumda 4 ve 5 de 20’nin bölenleridir.20 ÷ 5 = 4→ Bu işlem bir öncekiyle aynı sayıları içeriyor. 5 ve 4’ü zaten bulmuştuk.20 ÷ 10 = 2→ Bu da ikinci işlemdeki sayıları içeriyor. 10 ve 2’yi de listemize eklemiştik.20 ÷ 20 = 1→ Bu da ilk işlemdeki sayıları içeriyor. 20 ve 1’i de bulmuştuk.
Adım 3: Tüm Bölenleri Bir Araya Getirelim
Yaptığımız incelemeler sonucunda 20 sayısını kalansız olarak bölebilen tüm sayıları bulmuş olduk. Bu sayıları küçükten büyüğe doğru sıralayalım ki hiçbirini atlamayalım.
Sonuç:
20 sayısını kalansız bölen doğal sayılar (yani 20’nin çarpanları) şunlardır: 1, 2, 4, 5, 10 ve 20.
Gördüğünüz gibi, bir sayının çarpanlarını bulmak aslında o sayıyı hangi sayılara tam olarak bölebileceğimizi bulmaktır. Bu etkinlik, bu konuyu somutlaştırarak anlamanızı kolaylaştırdı. Harikasınız! Başka sorunuz olursa çekinmeyin.