8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Cevapları Ders Destek Yayınları Sayfa 44
Merhaba sevgili öğrencilerim,
Bugün Birinci Dünya Savaşı’nın en heyecanlı ve önemli konularından birini, yani devletlerin savaşa neden girdiklerini inceleyeceğiz. Ders kitabımızdaki bu güzel etkinliği, kendimizi o dönemin liderlerinin yerine koyarak, yani “empati” kurarak hep birlikte çözeceğiz. Unutmayın, tarih sadece geçmişteki olayları bilmek değil, aynı zamanda o olayların nedenlerini ve sonuçlarını anlamaktır.
Hadi bakalım, zamanda bir yolculuk yapalım ve bu tarihi liderlerin zihinlerine girelim!
***
Etkinlik: Aşağıdaki ülke liderlerinin kendiniz olduğunu varsayarak soruları cevaplayınız.
Bu etkinlikte her bir liderin ağzından, kendi ülkesinin çıkarları doğrultusunda savaşa neden girmesi gerektiğini açıklayacağız. Hazır mısınız?
Görsel 2.2: İngiltere Kralı V. George
Savaşa neden girmeliyiz?
Ben, Büyük Britanya İmparatorluğu’nun Kralı V. George! Bizim için bu savaşa katılmak bir zorunluluktur. Neden mi? Gelin size anlatayım:
- Adım 1: Sömürgelerimizi Korumalıyız! Biz, “üzerinde güneş batmayan” bir imparatorluğuz. Dünyanın dört bir yanında sömürgelerimiz var. Almanya’nın güçlenmesi ve yeni sömürgeler elde etme isteği, bizim imparatorluğumuz için büyük bir tehdit. Bu zenginlik kaynaklarımızı ve gücümüzü korumak için savaşmalıyız.
- Adım 2: Denizlerdeki Hakimiyetimiz Tehlikede! İngiltere bir ada ülkesidir ve bizim en büyük gücümüz donanmamızdır. Almanlar son yıllarda donanmalarını güçlendirerek bizim denizlerdeki üstünlüğümüze meydan okuyorlar. Bu duruma asla izin veremeyiz!
- Adım 3: Güç Dengesini Korumalıyız! Avrupa’da Almanya’nın aşırı güçlenmesi, kıtanın dengesini bozacaktır. Biz her zaman denge siyasetinden yana olduk. Almanya’nın tek başına Avrupa’ya hakim olmasını engellemek için müttefiklerimiz Fransa ve Rusya’nın yanında yer almalıyız.
- Adım 4: Anlaşmalarımıza Sadık Kalmalıyız! Müttefiklerimizle yaptığımız anlaşmalar var. Onlar saldırıya uğradığında biz de onlara yardım etmekle yükümlüyüz. Söz namustur!
Görsel 2.3: Almanya Kralı II. Wilhelm
Savaşa neden girmeliyiz?
Ben Alman İmparatoru II. Wilhelm! Artık bizim de “güneşin altındaki yerimizi” almamızın vakti geldi de geçiyor bile! İşte savaşa girme nedenlerimiz:
- Adım 1: Sömürge İsteğimiz! Sanayimiz çok gelişti, fabrikalarımız harıl harıl çalışıyor. Ama bu fabrikalar için ham maddeye, ürettiklerimizi satmak için de yeni pazarlara ihtiyacımız var. İngiltere ve Fransa dünyanın bütün sömürgelerini kapmışken bizim payımıza çok az şey düştü. Bu haksızlığı düzeltmek için savaşmalıyız.
- Adım 2: Siyasi Birliğimizi Tamamlamak! Biz siyasi birliğimizi geç kurduk. Şimdi Avrupa’nın en büyük gücü olmak ve Alman milletinin şanını yüceltmek istiyoruz.
- Adım 3: Fransa’dan İntikam Almak! Yıllar önce yaptığımız Sedan Savaşı’nda Fransa’dan Alsas-Loren bölgesini almıştık. Fransızlar hem bu zengin kömür yataklarını geri istiyor hem de o savaşın intikamını almak için fırsat kolluyor. Onlar bize saldırmadan biz gücümüzü göstermeliyiz.
- Adım 4: Slav Tehdidini Durdurmak! Doğuda Rusya, Balkanlardaki Slavları kışkırtarak müttefikimiz Avusturya-Macaristan’ı zayıflatmaya çalışıyor. Bu Panslavizm politikasına bir son vermeliyiz.
Görsel 2.4: Rus Çarı II. Nikolay
Savaşa neden girmeliyiz?
Ben bütün Rusların Çarı II. Nikolay! Bu savaş, bizim için tarihi hedeflerimize ulaşmak adına büyük bir fırsattır. Sebeplerimizi dikkatle dinleyin:
- Adım 1: Sıcak Denizlere İnmeliyiz! Bizim en büyük hayalimiz, Karadeniz’deki donanmamızı serbestçe Akdeniz’e indirebilmektir. Bunun tek yolu ise İstanbul ve Çanakkale Boğazları’nı ele geçirmek. Osmanlı Devleti zayıflamışken bu tarihi fırsatı kaçıramayız.
- Adım 2: Slav Kardeşlerimizi Korumalıyız! Biz, dünyadaki bütün Slav halklarının koruyucusuyuz. Bu politikamıza Panslavizm diyoruz. Avusturya-Macaristan İmparatorluğu, Balkanlardaki Slav kardeşlerimize baskı yapıyor. Sırbistan’a savaş açtılar. Onları korumak bizim tarihi görevimizdir.
- Adım 3: Balkanlarda Hakimiyet Kurmalıyız! Avusturya-Macaristan ve Almanya’nın Balkanlar’da güçlenmesini istemiyoruz. O topraklar bizim etki alanımız olmalı.
Görsel 2.5: Osmanlı Padişahı V. Mehmed Reşad
Savaşa neden girmeliyiz?
Ben Osmanlı Padişahı ve İslam Halifesi V. Mehmed Reşad! Devletimiz zor bir dönemden geçiyor. Bu savaş, belki de imparatorluğumuzun kurtuluşu için son şansımızdır. İşte düşüncelerimiz:
- Adım 1: Kaybettiğimiz Toprakları Geri Almak! Son yıllarda Trablusgarp’ı ve Balkan Savaşları’nda koca bir Rumeli’yi kaybettik. Bu kayıpların acısı hala yüreğimizde. Almanların yanında savaşa girersek, bu toprakları, özellikle de Ege adalarını ve Balkanlardaki eski vatan topraklarımızı geri alabiliriz.
- Adım 2: Kapitülasyonlardan ve Dış Borçlardan Kurtulmak! Yıllardır sırtımızda bir yük olan ve ekonomimizi bitiren kapitülasyonlardan ve Avrupalı devletlere olan borçlarımızdan kurtulmak için bu savaş bir fırsattır. Savaşı kazanırsak, bu anlaşmaları tek taraflı olarak kaldırabiliriz.
- Adım 3: Siyasi Yalnızlıktan Kurtulmak! Savaş başladığında İngiltere ve Fransa’nın yanında yer almak istedik ama bizi kabul etmediler. Siyasi olarak yapayalnız kaldık. Almanya ise bize ittifak teklif etti. Bu yalnızlıktan kurtulmak için Almanya’nın yanında yer almalıyız. Zaten yöneticilerimizden İttihat ve Terakki de Almanların savaşı kazanacağına kesin gözüyle bakıyor.
- Adım 4: Rus Tehdidini Engellemek! Yüzyıllardır en büyük düşmanımız olan Rusya’nın, Boğazlar ve Doğu Anadolu üzerindeki emellerini biliyoruz. Almanya ile birlikte Rusya’ya karşı savaşarak bu tehlikeyi ortadan kaldırabiliriz.
Umarım bu etkinlik, her ülkenin savaşa girerken kendi açılarından ne kadar “haklı” gerekçeleri olduğunu anlamanıza yardımcı olmuştur. Bir sonraki dersimizde görüşmek üzere, hoşça kalın!