6. Sınıf Matematik Ders Kitabı Cevapları Koza Yayınları Sayfa 162

Merhaba sevgili öğrencilerim! Ben sizin 6. Sınıf Matematik öğretmeniniz. Şimdi hep birlikte bu değerlendirme sorularına bir göz atalım ve adım adım çözelim. Unutmayın, matematik sabır ve dikkat gerektirir. Hazırsanız, haydi başlayalım!

B. Bir otomobil bayisinde 5 yılda satılan binek ve ticari araçların satış sayıları aşağıdaki ikili sütun grafiğinde gösterilmiştir. İkili sütun grafiğinden yararlanarak aşağıdaki ifadelerden doğru olanların önüne “D”, yanlış olanların önüne “Y” yazınız.

Bu soruyu çözmek için grafiği dikkatlice okumamız gerekiyor. Grafikte kırmızı sütunlar binek araçları, mavi sütunlar ise ticari araçları gösteriyor. Yataydaki çizgi yılları, dikeydeki çizgi ise satılan araç sayısını (adet) belirtiyor.

• (…) 1. Binek araçlar kırmızı renkli sütunlarla gösterilmiştir.

  Çözüm: Grafiğin sağ tarafındaki açıklama kısmına (lejant denir) baktığımızda, kırmızı rengin yanında “Binek araç” yazdığını görüyoruz. Bu durumda ifade doğrudur.
  
  Sonuç: (D)

• (…) 2. Yatay eksen satış sayılarını göstermektedir.

  Çözüm: Yatay eksen, yani soldan sağa doğru uzanan çizgiye bakalım. Üzerinde 2013, 2014, 2015 gibi sayılar var ve “Yıllar” olarak adlandırılmış. Satış sayıları ise aşağıdan yukarıya doğru giden dikey eksende gösteriliyor. Bu yüzden bu ifade yanlıştır.
  
  Sonuç: (Y)

• (…) 3. 2016 yılında 450 binek, 600 ticari araç satılmıştır.

  Çözüm: Şimdi 2016 yılına gidelim. Kırmızı sütun (binek araç) 600 sayısının hizasında. Mavi sütun (ticari araç) ise 450 sayısının hizasında. Sorudaki ifadede sayılar tam tersi verilmiş. Yani 600 binek, 450 ticari araç satılmış. Bu nedenle ifade yanlıştır.
  
  Sonuç: (Y)

• (…) 4. 2014 yılında 500 binek, 350 ticari araç satılmıştır.

  Çözüm: Grafikte 2014 yılını bulalım. Kırmızı sütuna (binek) baktığımızda 500’e denk geldiğini görüyoruz. Mavi sütuna (ticari) baktığımızda ise 350’ye denk geldiğini görüyoruz. Sorudaki ifade grafikle birebir uyuşuyor. O zaman bu ifade doğrudur.
  
  Sonuç: (D)

• (…) 5. 5 yılda satılan binek araçların toplam sayısı 2500’dür.

  Çözüm: Bu soruda 5 yıl boyunca satılan tüm binek araçları, yani kırmızı sütunların değerlerini toplamamız gerekiyor.
  
  Adım 1: Her yıl satılan binek araç sayılarını grafikten bulalım.

  • 2013: 400
  • 2014: 500
  • 2015: 450
  • 2016: 600
  • 2017: 550

  Adım 2: Bu sayıları toplayalım.
  
  400 + 500 + 450 + 600 + 550 = 2500
  
  Sonuç 2500 çıktı. Demek ki bu ifade doğrudur.
  
  Sonuç: (D)

• (…) 6. 5 yılda satılan tüm araçların toplam sayısı 4000’dir.

  Çözüm: Burada hem binek hem de ticari araçların toplamını bulmalıyız. Az önce binek araçların toplamını 2500 olarak bulmuştuk. Şimdi de ticari araçları toplayalım.
  
  Adım 1: Her yıl satılan ticari araç (mavi sütunlar) sayılarını bulalım.

  • 2013: 200
  • 2014: 350
  • 2015: 250
  • 2016: 450
  • 2017: 300

  Adım 2: Bu sayıları toplayalım.
  
  200 + 350 + 250 + 450 + 300 = 1550
  
  Adım 3: Şimdi de binek araç toplamı ile ticari araç toplamını birleştirelim.
  
  2500 (binek) + 1550 (ticari) = 4050
  
  Soruda toplam sayının 4000 olduğu söyleniyor, ama biz 4050 bulduk. Bu yüzden ifade yanlıştır.
  
  Sonuç: (Y)

C. Aşağıdaki noktalı yerlere “terim”, “sabit terim”, “değişken” ve “katsayı” ifadelerinden uygun olanları yazınız.

15 m + 9

Çözüm: Cebirsel ifadeler konusunu hatırlayalım.

• Değişken: Değerini bilmediğimiz harflerdir (x, y, a, m gibi).
• Katsayı: Değişkenin önündeki çarpım durumundaki sayıdır.
• Terim: Bir cebirsel ifadede artı (+) veya eksi (-) işaretleriyle ayrılan her bir bölümdür.
• Sabit Terim: Yanında değişken bulunmayan terimdir.

Görseldeki oklar ifadenin parçalarını gösteriyor.

Adım 1: 15m‘yi gösteren oka bakalım. `15m` ifadesi, `+` işaretiyle `9`’dan ayrıldığı için bir terimdir.

Adım 2: +9‘u gösteren oka bakalım. `9`’un yanında bir harf (değişken) yok. Bu yüzden o, sabit terimdir.

Sonuç:

İlk boşluğa (15m’yi gösteren) → terim

İkinci boşluğa (9’u gösteren) → sabit terim

Ç. Aşağıdaki noktalı yerlere uygun ifadeleri yazınız.

• 1. Değişkeni t, sabit terimi 5 ve katsayısı –3 olan cebirsel ifade ………………. olur.

  Çözüm: Bu bilgileri birleştirelim. Katsayı `-3` ve değişken `t` ise, bu ikisi çarpım durumunda `-3t` olur. Sabit terim de `5` olduğuna göre, ifademizi `+5` ekleyerek tamamlarız.
  
  Sonuç: -3t + 5

• 2. “Bir sayının beşte birinin 9 eksiği” ifadesine ait cebirsel ifade ………………. olur.

  Çözüm: Cümleyi parça parça matematik diline çevirelim.
  
  Adım 1: “Bir sayı” dediği için bir değişken seçelim, mesela x olsun.
  
  Adım 2: “Sayının beşte biri” demek, o sayıyı 5’e bölmek demektir. Yani: x/5
  
  Adım 3: “9 eksiği” ise bulduğumuz ifadeden 9 çıkarmak demektir. Yani: x/5 – 9
  
  Sonuç: x/5 – 9

• 3. Bir cebirsel ifadede üsleri aynı olan değişkenlerin aynı veya farklı katsayılara sahip terimlerine ………………. denir.

  Çözüm: Bu bir tanım sorusu. Örneğin `3x` ile `5x` veya `7a²` ile `-2a²` gibi terimler, hem değişkenleri (x, a²) hem de bu değişkenlerin üsleri aynı olduğu için birbirine benzer. Bu tür terimlere matematikte verdiğimiz özel bir isim var.
  
  Sonuç: benzer terim

• 4. “Bir sayının 6 katının 3 eksiği” ifadesine ait cebirsel ifade ………………. olur.

  Çözüm: Yine cümleyi adım adım matematiksel olarak yazalım.
  
  Adım 1: “Bir sayı” için bir değişken belirleyelim, bu sefer y olsun.
  
  Adım 2: “Sayının 6 katı” demek, sayıyı 6 ile çarpmak demektir: 6y
  
  Adım 3: “3 eksiği” ise bu ifadeden 3 çıkarmak anlamına gelir: 6y – 3
  
  Sonuç: 6y – 3

Harika iş çıkardınız çocuklar! Gördüğünüz gibi soruları dikkatlice okuyup adım adım ilerlediğimizde çözümler ne kadar da kolaylaşıyor. Bir sonraki dersimizde görüşmek üzere!