Merhaba sevgili öğrencilerim,
Ben 6. Sınıf Matematik öğretmeniniz. Bugün birlikte “Veri İşleme” konusuna dair harika bir etkinlik sayfası yapacağız. Sayfadaki soruları adım adım, hep birlikte çözeceğiz. Hazırsanız başlayalım!
***
Soru 1: Yukarıdaki tabloda 2020 – 2021 öğretim yılı sonunda bazı il merkezlerimizde 8. sınıftan mezun olan kız ve erkek öğrenci sayıları verilmiştir. Tabloyu inceleyiniz. Tabloda gösterilen veriler hakkındaki düşüncelerinizi açıklayınız.
Çözüm:
Sevgili çocuklar, bu soru bizden tabloyu sadece okumamızı değil, aynı zamanda yorumlamamızı istiyor. Bir tabloyu yorumlamak demek, o tablodaki sayılardan yeni bilgiler üretmek demektir. Hadi birlikte bu tablodan ne gibi sonuçlar çıkarabiliriz, onlara bakalım.
Adım 1: Her ildeki toplam mezun sayısını bulalım.
Bu, o ildeki kız ve erkek öğrenci sayılarını toplayarak yapılır.
- İstanbul için toplam mezun sayısı:
147 869 (Kız öğrenci)
+ 144 606 (Erkek öğrenci)
———–
292 475(Toplam öğrenci) - Tekirdağ için toplam mezun sayısı:
9705 (Kız öğrenci)
+ 9268 (Erkek öğrenci)
——–
18 973(Toplam öğrenci) - Manisa için toplam mezun sayısı:
26 737 (Kız öğrenci)
+ 13 524 (Erkek öğrenci)
———
40 261(Toplam öğrenci)
Adım 2: Bulduğumuz sonuçları yorumlayalım.
Şimdi bu sayılara bakarak bazı çıkarımlar yapabiliriz:
- En fazla mezun veren il, 292 475 öğrenci ile İstanbul‘dur. Bu çok doğal çünkü İstanbul en kalabalık şehrimiz.
- En az mezun veren il ise 18 973 öğrenci ile Tekirdağ‘dır.
- İlginç bir bilgi daha: İstanbul ve Tekirdağ‘da mezun olan kız öğrenci sayısı erkek öğrenci sayısından daha fazladır. Ancak Manisa‘da ise kız öğrenci sayısı erkek öğrenci sayısından oldukça fazladır.
Sonuç:
Tabloyu incelediğimizde, illerin nüfuslarına göre mezun sayılarının değiştiğini ve bazı illerde kız mezun sayısının erkek mezun sayısından daha fazla olduğunu görüyoruz. Veri analizi yaparak sayılardan bu tür anlamlı sonuçlar çıkarabiliriz.
***
Soru 2: Uygulama Basamakları (Meyvelerle ilgili anket etkinliği)
Çözüm:
Bu harika bir sınıf içi etkinlik! Burada bizden kendi sınıfımızda bir veri toplama çalışması yapmamız isteniyor. Madem şu an bir sınıf ortamında değiliz, gelin birlikte hayali bir sınıf için bu etkinliği adım adım yapalım. Diyelim ki sınıfımızda 10 kız ve 12 erkek olmak üzere toplam 22 öğrenci var.
Adım 1: Dört tane meyve belirleyelim.
Meyvelerimiz şunlar olsun: Elma, Muz, Çilek ve Kiraz.
Adım 2: Anket yapıp verileri toplayalım (Hayali verilerimizi oluşturalım).
Sınıfımızdaki 22 arkadaşımıza en sevdikleri meyveyi sorduğumuzu ve şu cevapları aldığımızı varsayalım:
- Elma: 2 kız, 3 erkek
- Muz: 3 kız, 5 erkek
- Çilek: 4 kız, 2 erkek
- Kiraz: 1 kız, 2 erkek
Adım 3: Topladığımız verilerle tabloyu dolduralım ve toplamları kontrol edelim.
Şimdi bu sayıları bize verilen boş tabloya yerleştirelim ve satır/sütun toplamlarını alarak işimizi kontrol edelim.
Tablo:Sınıfımızın En Sevdiği Meyveler
Öğrenciler Elma Muz Çilek Kiraz Toplam Kız 2 3 4 1 10 Erkek 3 5 2 2 12 Toplam 5 8 6 3 22 (Not: Gerçek bir HTML tablosu kullanmamam gerekiyor, bu yüzden bu formatı kullanıyorum.)
Kontrol: Kızların toplamı (2+3+4+1=10) doğru. Erkeklerin toplamı (3+5+2+2=12) doğru. Sınıf mevcudu (10+12=22) doğru. Demek ki tablomuz hatasız!
Adım 4: Tablodan yararlanarak ikili sütun grafiği oluşturalım (Grafiği anlatalım).
İkili sütun grafiği, verileri karşılaştırmak için harikadır. Bu grafiği çizerken:
- Yatay eksene meyvelerin isimlerini (Elma, Muz, Çilek, Kiraz) yazarız.
- Dikey eksene öğrenci sayılarını (0’dan başlayarak en yüksek sayıya kadar, mesela 8’e kadar) yazarız.
- Her meyve için yan yana iki sütun çizeriz. Biri kızları, diğeri erkekleri temsil eder. Örneğin kızların sütununu pembe, erkeklerinkini mavi renge boyayabiliriz.
- Elma için pembe sütun 2’ye kadar, mavi sütun 3’e kadar uzanır. Muz için pembe sütun 3’e, mavi sütun 5’e kadar uzanır ve bu şekilde devam eder.
Adım 5: Tablo ve grafiği kullanarak en az ve en çok sevilen meyveleri söyleyelim.
Tablomuzun en altındaki “Toplam” satırına bakarak bu soruyu kolayca cevaplayabiliriz.
- En çok sevilen meyve, toplamda 8 kişi tarafından seçilen Muz‘dur.
- En az sevilen meyve ise toplamda sadece 3 kişi tarafından seçilen Kiraz‘dır.
Sonuç:
Bu etkinlikle, bir araştırma sorusu belirlemeyi, veri toplamayı, bu verileri bir sıklık tablosunda düzenlemeyi ve son olarak da bir grafik oluşturup yorumlamayı öğrenmiş olduk. Matematik sadece sayılardan ibaret değil, aynı zamanda bilgiyi düzenleme ve anlamlı hale getirme sanatıdır!