5. Sınıf Türkçe Ders Kitabı Cevapları Koza Yayınları Sayfa 240
Merhaba sevgili öğrencim, 5. sınıf Türkçe dersimizdeki bu güzel etkinlikleri birlikte çözmeye ne dersin? Sakın unutma, Türkçe dersinde en önemli şeylerden biri okuduğunu anlamak ve kendini doğru ifade etmektir. Şimdi sorulara tek tek bakalım ve cevaplarını bulalım!
3. Etkinlik
Siz Kuyruklu Piyano’nun yerinde olsaydınız dükkândan çıkabilmek için neler yapar, nasıl davranırdınız? Aşağıya yazınız.
Çözüm:
Sevgili öğrencim, bu soru senin hayal gücünü ve empati yeteneğini kullanmanı istiyor. Kendini cansız bir varlığın, yani bir kuyruklu piyanonun yerine koyacaksın. Dükkândan çıkmak isteyen bir piyano ne yapabilir? Düşünelim…
Adım 1: Önce piyanonun hareket edemediğini ve konuşamadığını hatırlayalım. Peki, nasıl dikkat çekebilir?
Adım 2: Çevresindeki eşyalardan veya insanlardan yardım isteyebilir mi? Ya da ses çıkarabilir mi? Bir piyanonun en güçlü yanı nedir? Tabii ki sesi!
Adım 3: Şimdi bu düşünceleri birleştirerek bir cevap oluşturalım.
Eğer ben Kuyruklu Piyano olsaydım ve dükkândan çıkmak isteseydim, sanırım önce çok üzülürdüm. Ama sonra bir yol bulmaya çalışırdım. Benim en büyük gücüm sesim! Bu yüzden, dükkâna gelen herkesin dikkatini çekecek şekilde, kimse tuşlarıma dokunmasa bile içimden en güzel melodileri çalmaya çalışırdım. Belki de birileri, benim bu sessiz çağrımı duyar ve beni dışarı çıkarır diye umut ederdim. Eğer kimse gelmezse, dükkânın camına doğru yavaşça yuvarlanmaya çalışır, belki küçük bir gürültüyle kendimi fark ettirirdim. Ama en çok, bir piyanistin gelip beni çalmasını ve müziğimle insanlara ulaşmayı hayal ederdim. Böylece belki bir konser salonuna ya da bir eve gider, dükkândan kurtulurdum.
4. Etkinlik
Metinden alınan aşağıdaki deyimleri anlamlarıyla eşleştiriniz. Deyimleri birer cümlede kullanarak belirtilen yere yazınız.
Çözüm:
Bu etkinlikte hem deyimlerin anlamlarını bulacağız hem de onları cümle içinde kullanacağız. Deyimler, dilimize renk katan, anlatımı zenginleştiren söz öbekleridir, unutma!
Adım 1: Deyimleri ve anlamlarını dikkatlice okuyalım ve birbirine en uygun olanları eşleştirelim.
-
1. nefes almak
- Anlamı: Ferahlığa kavuşmak. (Biraz dinlenmek, rahatlamak, sıkıntıdan kurtulmak anlamına gelir.)
-
2. el ovuşturmak
- Anlamı: İşlerin ters gitmesi yüzünden karamsar olmak. (Bu deyim genellikle sevinç, beklenti veya heyecanla elleri birbirine sürtmek anlamına gelir. Ancak, bazen işlerin kötüye gittiği durumlarda endişe veya karamsarlıkla da bu hareket yapılabilir. Burada verilen anlam, bu olumsuz durumdaki el ovuşturmayı kastediyor olabilir.)
-
3. kendinden geçmek
- Anlamı: Bilinci işlemez olmak. (Çok heyecanlanmak, coşmak veya bayılmak gibi anlamlara gelir. Bilinci işlemez olmak, yani kendinden geçmek de bu anlamlardan biridir.)
Adım 2: Şimdi de bu deyimleri birer cümle içinde kullanalım. Cümle kurarken deyimin anlamını cümleye uygun bir şekilde yerleştirmeye özen gösterelim.
Nefes almak:
Cümle: Bütün gün ders çalıştığı için akşamüstü dışarı çıkıp biraz nefes almak istedi.
El ovuşturmak:
Cümle: Projenin son teslim tarihini kaçıracağını anlayan öğrenci, endişeyle ellerini ovuşturuyor, işlerin ters gitmesinden korkuyordu.
Kendinden geçmek:
Cümle: Konserdeki müziğin büyüsüne kapılan dinleyiciler, adeta kendinden geçip müziğin ritmine bırakmıştı kendini.
5. Etkinlik
“Piyano ile Piyanist” metnine tek kelimelik ve cümle şeklinde birer başlık belirleyiniz. Bu başlıkları ve başlıkları seçme nedenlerinizi aşağıya yazınız.
Çözüm:
Metin başlığı seçmek, metnin ana fikrini en iyi anlatan kelime veya cümleyi bulmaktır. “Piyano ile Piyanist” metni, bir enstrüman ile onu çalan kişi arasındaki ilişkiyi anlatıyor olmalı. Hadi düşünelim!
Adım 1: Metnin konusunu tahmin edelim. “Piyano ile Piyanist” başlığı, piyano ve piyanistin ortak bir hikâyesini, uyumunu veya ilişkisini anlatıyor olabilir.
Adım 2: Tek kelimelik ve cümle şeklindeki başlıklar için en uygun kelimeleri ve cümleleri seçelim. Sonra da neden bu başlıkları seçtiğimizi açıklayalım.
Tek kelimelik başlık:
Başlık: Uyum
Bu başlığı seçme nedenim:
“Piyano ile Piyanist” metni, bir müzik aleti ile onu çalan sanatçının arasındaki bağı ve birlikte nasıl bir bütün oluşturduklarını anlatıyor olabilir. Piyano ve piyanist, birbirini tamamlayan iki unsurdur ve onların birlikte çıkardığı sesler, bir uyum içinde birleşir. Bu nedenle “Uyum” kelimesi, metnin ana fikrini ve bu özel ilişkiyi en iyi şekilde özetler diye düşündüm.
Cümle şeklindeki başlık:
Başlık: Tuşlardan Yükselen Sesin Hikâyesi
Bu başlığı seçme nedenim:
Bu başlık, hem piyanonun önemli bir parçası olan tuşları hem de piyanistin o tuşlara dokunarak ortaya çıkardığı müziği yani “sesi” vurguluyor. Aynı zamanda “hikâye” kelimesi, metinde anlatılanların bir olay örgüsü veya bir yaşam kesiti olduğunu belirtiyor. Böylece hem piyanonun hem de piyanistin metindeki rolünü ve müziğin önemini kapsayıcı bir şekilde ifade etmiş oluyoruz.
Umarım bu çözümler sana yardımcı olmuştur sevgili öğrencim. Türkçe dersi hem eğlenceli hem de çok zengin bir derstir. Okumaya ve yazmaya devam et!