5. Sınıf Türkçe Ders Kitabı Cevapları Koza Yayınları Sayfa 213

Merhaba sevgili öğrencilerim! Türkçe öğretmeniniz olarak size gönderilen bu etkinlik sayfasındaki soruları birlikte adım adım inceleyelim ve çözelim. Hazırsanız başlayalım!

Bu etkinlik sayfasında üç farklı bölüm görüyorum. İlk iki bölüm, okuyacağımız ya da dinleyeceğimiz bir metinle ilgili. Ancak sizinle paylaşmam gereken o metin şu an bende yok. Bu yüzden ilk iki etkinliği, metin elimizde olmadığı için tam olarak yapamayacağız. Ama ne istediklerini anladık, değil mi? Metin olsaydı neler yapardık, onu konuşalım kısaca.

1. Etkinlik

Metnin başlığından ve görselinden hareketle tahmin ettiğiniz metnin konusunu aşağıya yazınız. Metni dinledikten sonra tahmininizin doğruluğunu kontrol ediniz.

Sevgili çocuklar, bu etkinlikte bizden istenen şey, bir metni okumadan önce veya dinlemeden önce, sadece başlığına ve varsa görsellerine bakarak “Acaba bu metin ne anlatıyor olabilir?” diye düşünmek. Sonra da metni okuyup veya dinleyip tahminimizin doğru olup olmadığını kontrol etmek. Bu, okuduğumuzu daha iyi anlamamıza yardımcı olan harika bir ön çalışma. Ama şu an elimizde ne metnin başlığı ne de bir görsel olduğu için bu etkinliği yapamıyoruz. Olsaydı, önce tahminlerimizi yazar, sonra metni okur, en sonunda da “Tahminim doğru çıktı!” ya da “Aaa, aslında bambaşka bir şeymiş!” derdik.

2. Etkinlik

Metinle ilgili aklınıza takılan ya da önemli bulduğunuz yerleri not alınız. Notlarınızın kısa ve anlaşılır olmasına dikkat ediniz. Aklınıza takılan noktaları açıklığa kavuşturmak için arkadaşlarınıza sorunuz.

Bu etkinlik de yine okuduğumuz veya dinlediğimiz bir metinle ilgili. Metni okuduktan sonra içinden en önemli gördüğünüz yerleri veya aklınıza takılan, anlamadığınız kelimeleri, cümleleri not almanızı istiyor. Not almak, bir metni tekrar hatırlamak ve önemli yerlerini unutmamak için çok güzel bir yöntemdir. Ayrıca takıldığınız yerleri not alıp arkadaşlarınıza sormak, konuyu daha iyi anlamanıza yardımcı olur. Ama dediğim gibi, metin şu an elimizde olmadığı için bu notları da alamıyoruz. Olsaydı, hep birlikte önemli yerlerin altını çizer, notlarımızı alırdık.

Şimdi gelelim, elimizdeki bilgilere göre çözebileceğimiz 3. Etkinliğe. Burada kelimelerin anlamlarını eşleştirecek ve sonra da bu kelimeleri cümle içinde kullanacağız. Haydi dikkatlice inceleyelim!

3. Etkinlik

Aşağıdaki anlamlarla kelimeleri eşleştiriniz. Ardından bu kelimeleri birer cümlede kullanınız.

Bu etkinlikte sol tarafta kelimelerin anlamları verilmiş, sağ tarafta ise kelimeler var. Bizim görevimiz, anlamı doğru kelimeyle eşleştirmek. Sonra da o kelimeyle güzel bir cümle kurmak. Başlayalım mı?

Adım 1: Kelimeleri anlamlarıyla eşleştirelim.

• 1. Herhangi bir bilim dalında yazılmış olan yazı veya eserlerin bütünü.

  Bu tanım, bir konuda yazılmış tüm kitapları, makaleleri, yani o alandaki tüm yazılı bilgileri ifade eder. Bu da bizi literatür kelimesine götürür.

  Sonuç: 1 – literatür

• 2. Endüstride, yönetimde ve bilimsel işlerde insan aracılığı olmadan işlerin otomatik olarak yapılması.

  İnsan gücüne çok az ihtiyaç duyan, her şeyin kendiliğinden, makinelerle yapıldığı bir sistemi anlatıyor. Bu da otomasyon demektir.

  Sonuç: 2 – otomasyon

• 3. Ticaretle uğraşan kimse.

  Alım satım işleri yapan, yani ticaret yapan kişiye verilen bir isimdir. Bu da tacir kelimesidir.

  Sonuç: 3 – tacir

• 4. Bir şeyin toplandığı, biriktirildiği yer.

  Bir şeylerin saklandığı, biriktirildiği yerlere verilen isimdir. Mesela para haznesi, su haznesi gibi. Bu da hazne kelimesidir.

  Sonuç: 4 – hazne

• 5. Canlılarda ve makinelerde kontrol, iletişim ve işleyişi inceleyen bilim.

  Bu tanım biraz karışık gelebilir ama aslında makinelerin veya canlıların nasıl çalıştığını, birbirleriyle nasıl iletişim kurduğunu inceleyen bilim dalını açıklıyor. Özellikle robotlar ve yapay zeka gibi konularla çok ilgilidir. Bu bilimin adı siberentik‘tir.

  Sonuç: 5 – siberentik

• 6. Bilimsel bir konuda çok bilgisi olan kimse.

  Bilimle uğraşan, bir konuda çok derin bilgilere sahip olan kişilere verilen isimdir. Bu da âlim kelimesidir.

  Sonuç: 6 – âlim

Harika! Kelimeleri anlamlarıyla eşleştirdik. Şimdi sıra geldi bu kelimeleri birer cümlede kullanmaya. Unutmayın, kurduğumuz cümlelerin anlamlı ve kelimeyi doğru yerde kullanmış olması önemli.

Adım 2: Kelimeleri cümle içinde kullanalım.

• Literatür:

  Öğretmenimiz, ödevimiz için önce konunun literatürünü araştırmamızı istedi.

• Otomasyon:

  Fabrikadaki yeni sistem sayesinde üretimde otomasyona geçildi ve işler daha hızlı bitti.

• Tacir:

  Uzun yıllar deniz aşırı ülkelerde ticaret yapan tacir, sonunda memleketine döndü.

• Hazne:

  Çamaşır makinesinin deterjan haznesini doldurmayı unutmuşum.

• Siberentik:

  Robotların dünyası ve yapay zeka ile ilgilenen siberentik bilimi çok ilginç konular içeriyor.

• Âlim:

  Eski zamanlarda birçok konuda bilgi sahibi olan büyük âlimler yaşamış.

İşte bu kadar! Kelimelerin anlamlarını öğrendik, eşleştirdik ve cümle içinde kullandık. Gördüğünüz gibi, yeni kelimeler öğrenmek ve onları doğru kullanmak, Türkçe dersinde en sevdiğimiz şeylerdendir. Bol bol okuyarak ve yazarak kelime dağarcığımızı geliştirebiliriz. Aferin size!