5. Sınıf Türkçe Ders Kitabı Cevapları Koza Yayınları Sayfa 114

Merhaba sevgili öğrencilerim!

Bugün sizlerle Türkçe dersimizin önemli konularından biri olan nesnel ve öznel ifadeleri yakından inceleyeceğiz. Kitabımızdaki bu güzel etkinliği adım adım çözerek konuyu daha iyi pekiştireceğiz. Hazırsanız, kalemlerimizi ve defterlerimizi hazırlayalım!

5. Etkinlik

a. Nesnel ve öznel ifadelerle ilgili aşağıda verilen bilgileri okuyunuz.

Öncelikle, kitabımızın bize verdiği bilgileri dikkatlice okuyup, nesnel ve öznel ifadelerin ne anlama geldiğini iyice anlayalım:

• Nesnel ifadeler: Bunlar, herkes için aynı olan, kişiden kişiye değişmeyen bilgilerdir. Bir şeyin doğru ya da yanlış olması, bizim kişisel görüşümüze bağlı değildir. Yani, herkes bu ifadelerin doğruluğunu veya yanlışlığını kanıtlayabilir.

  Örnek: Ankara, ülkemizin başkentidir. (Bu bilgi herkes için doğrudur, kimse buna itiraz edemez çünkü bu bir gerçektir.)

• Öznel ifadeler: Bunlar ise kişinin kendi duygu, düşünce ve beğenilerini anlatan cümlelerdir. Yani, “bence”, “sanırım”, “güzel”, “çirkin”, “lezzetli” gibi kelimelerle kendi bakış açımızı ortaya koyduğumuz cümlelerdir. Bu tür ifadeler kişiden kişiye değişebilir, çünkü herkesin zevki, düşüncesi farklıdır.

  Örnek: Türkiye, dünyanın en güzel ülkesidir. (Bu, kişisel bir beğeni ifadesidir. Başka biri başka bir ülkeyi daha güzel bulabilir, bu onun hakkıdır!)

Gördüğünüz gibi, nesnel ifadeler kanıtlanabilir gerçekleri söylerken, öznel ifadeler bizim kişisel görüşlerimizi ve duygularımızı dile getiriyor.

b. Metinde geçen nesnel ve öznel ifadelere üçer örnek yazınız.

Şimdi de yukarıda okuduğumuz metinden hem nesnel hem de öznel ifadelere örnekler bulalım. Soru bizden her birinden üçer tane istiyor.

Öznel ifadeler:

Adım 1: Metni dikkatlice tekrar okuyup öznel bir ifade arayalım. Öznel ifadeler, kişisel duygu ve düşünceleri içerir.

Adım 2: Metinde sadece bir tane öznel ifade örneği verilmiş. O da şu:

• 1. Türkiye, dünyanın en güzel ülkesidir.

Adım 3: Soru bizden üçer örnek istediği için, metinde sadece bir tane örnek olsa da, öğrendiğimiz tanıma uygun olarak iki örnek de biz oluşturalım ki konuyu daha iyi pekiştirelim. Unutmayın, öznel ifadeler kişisel yorumlarımızı içerir.

• 2. Bana göre en sevdiğim mevsim ilkbahardır. (Bu benim kişisel tercihim, başkası yazı veya kışı sevebilir.)

• 3. Mavi renk, kırmızı renkten daha huzur vericidir. (Bu da benim kişisel düşüncem, bir başkası kırmızıyı daha dinamik bulabilir.)

Nesnel ifadeler:

Adım 1: Metni dikkatlice tekrar okuyup nesnel ifadeler arayalım. Nesnel ifadeler, kanıtlanabilir gerçeklerdir ve kişiden kişiye değişmez.

Adım 2: Metinde hem nesnel ifadenin tanımı hem de bir örneği var. Tanımların kendisi de nesnel bilgiler içerdiği için onları da örnek olarak kullanabiliriz.

• 1. Ankara, ülkemizin başkentidir.

• 2. Söyleyenin duygu veya düşüncesini içermeyen ifadelerdir. (Bu, nesnel ifadelerin bir özelliğidir ve bir gerçektir.)

• 3. Doğruluğu veya yanlışlığı kişiden kişiye göre değişiklik göstermeyen ifadelerdir. (Bu da nesnel ifadelerin başka bir özelliğidir ve yine bir gerçektir.)

Gördünüz mü, nesnel ifadeleri bulmak daha kolay oldu çünkü tanımların kendisi de nesnel bilgiler içeriyor.

6. Etkinlik

Yazarın duygu ve düşüncelerini aktarma biçimini beğenip beğenmediğinizi nedenleriyle aşağıya yazınız.

Şimdi de bu metni yazan kişinin, yani yazarın, bize bu konuları anlatış biçimini değerlendirelim. Bakalım, yazar konuyu bize nasıl anlatmış?

Adım 1: Yazarın anlatımını dikkatlice inceleyelim. Konuyu nasıl açıkladığına, örnekler verip vermediğine bakalım.

Adım 2: Yazar, nesnel ve öznel ifadelerin ne olduğunu bize çok açık ve anlaşılır bir dille anlatmış. Her birine günlük hayattan kolayca anlaşılabilecek, akılda kalıcı örnekler vermiş. Bu sayede konuyu çok daha iyi kavradık.

Adım 3: Anlatım biçimini beğenip beğenmediğimize karar verelim ve nedenlerini açıklayalım.

Cevap:

Evet, yazarın duygu ve düşüncelerini aktarma biçimini çok beğendim.

Nedenleri:

• Öncelikle, tanımlar çok net ve anlaşılır bir dille yapılmış. Karmaşık cümleler yerine, herkesin kolayca anlayabileceği kısa ve öz ifadeler kullanılmış. Bu sayede kafamız karışmadan konuyu hemen anladık.

• Her tanımın hemen ardından uygun ve somut örnekler verilmiş. Özellikle “Ankara, ülkemizin başkentidir” ve “Türkiye, dünyanın en güzel ülkesidir” örnekleri, nesnel ve öznel ifadeler arasındaki farkı çok güzel bir şekilde ortaya koyuyor. Bu örnekler sayesinde, “nesnel ne demek”, “öznel ne demek” gibi soruların cevabı zihnimizde daha iyi canlandı.

• Konu, gereksiz detaylara boğulmadan, doğrudan ve etkili bir şekilde açıklanmış. Bu da bizim gibi öğrencilerin konuyu sıkılmadan ve kolayca öğrenmesini sağlıyor. Kısa ve öz olması, konuyu daha akılda kalıcı yapıyor.

Bu anlatım biçimi sayesinde nesnel ve öznel ifadeler arasındaki farkı çok iyi anladığımı düşünüyorum. Yazarın bu konuyu bu kadar açıklayıcı anlatması gerçekten çok başarılı!