5. Sınıf Türkçe Ders Kitabı Cevapları Koza Yayınları Sayfa 184

Merhaba sevgili öğrencilerim! Ben sizin Türkçe öğretmeniniz. Bugün size gönderilen bu etkinlikleri beraber inceleyip, nasıl çözmemiz gerektiğini adım adım konuşacağız. Hazır mısınız? Başlayalım!

Öncelikle şunu belirtmek isterim ki, 5. ve 6. etkinliklerdeki soruları tam olarak çözebilmemiz için bize eşlik eden bir metin veya şiir olması gerekiyor. Şu an elimizde sadece sorular olduğu için, bu soruları genel bir çerçevede nasıl cevaplayabileceğimizi veya eğer metin olsaydı nasıl bir yol izleyeceğimizi anlatacağım. 7. etkinlik ise tamamen sizin kendi düşüncelerinizi ve iletişim becerilerinizi değerlendirmenizi istiyor.

5. Etkinlik

Aşağıdaki soruları metne göre cevaplayınız.

Sevgili çocuklar, bu etkinlikte bize bir metin verilmediği için soruların tam ve doğru cevabını şu an veremiyoruz. Ama ben size, bu tarz soruları bir metinle karşılaştığınızda nasıl cevaplamanız gerektiğini adım adım anlatacağım. Unutmayın, Türkçe dersinde en önemli şeylerden biri okuduğunu anlamaktır!

1. Çocuk salıncakta sallanırken neden şaşırıyor?

Çözüm:

Adım 1: Öncelikle metni dikkatlice okumalıyız. Çocuğun salıncakta sallandığı bölümü bulmalıyız.

Adım 2: Çocuğun neden şaşırdığını anlatan kelimelere, cümlelere odaklanmalıyız. Belki ilk defa bu kadar yükseğe çıkmıştır, belki hızından etkilenmiştir, belki beklemediği bir şey olmuştur.

Adım 3: Metinde geçen ipuçlarını birleştirerek, çocuğun şaşırmasının asıl sebebini kendi cümlelerimizle açıklarız.

Eğer metin olsaydı, muhtemelen çocuk salıncağın hızı, yüksekliği veya babasının yaptığı beklenmedik bir hareket yüzünden şaşırmış olabilirdi.

2. Çocuğun sevincinin içinden taşmasının sebebi nedir?

Çözüm:

Adım 1: Yine metni dikkatle okuyarak çocuğun neşeli, mutlu olduğu yerleri buluruz.

Adım 2: Sevincinin “içinden taşması” demek, çok mutlu olması, bu mutluluğu gizleyememesi demektir. Metinde bu mutluluğu tetikleyen olayı veya durumu ararız.

Adım 3: Genellikle çocuklar oyun oynarken, sevdikleriyle vakit geçirirken veya yeni bir şey keşfederken çok mutlu olurlar. Metin bize bu sevincin kaynağını mutlaka açıklayacaktır.

Eğer metin olsaydı, çocuğun sevincinin sebebi babasıyla birlikte salıncakta sallanmanın keyfi, babasının onu neşeyle itmesi veya sadece oyun oynamanın getirdiği saf mutluluk olabilirdi.

3. Çocuğun sallanırken sayılardan söz etmesinin sebebi ne olabilir?

Çözüm:

Adım 1: Metinde çocuğun sallanırken sayıları kullandığı bölümü bulmalıyız.

Adım 2: Çocuklar oyun oynarken bazen kendi kendilerine sayarlar. Bu, bir tür oyun olabilir, ya da sallanmanın kaçıncı kez yapıldığını saymak gibi bir alışkanlık olabilir. Belki de sayılarla ilgili yeni bir şey öğrenmiştir ve bunu pekiştirmek istiyordur.

Adım 3: Metindeki bağlama göre, sayılardan söz etmesinin amacını belirleyip yazmalıyız.

Eğer metin olsaydı, çocuk belki de “Bir, iki, üç!” diye sayarak daha yükseğe çıkmasını istiyor, ya da sadece oyununa renk katmak için sayıyor olabilirdi. Belki de babasıyla birlikte bir oyun oynuyordur ve bu oyun sayılarla ilgilidir.

4. Çocuk, sallanırken hangi duygular içerisindedir? Böyle olmasında arkasında babasının olmasının katkısı var mıdır? Açıklayınız.

Çözüm:

Adım 1: Metinde çocuğun hissettiği duyguları anlatan kelimeleri (mutlu, sevinçli, heyecanlı, güvenli vb.) bulmalıyız.

Adım 2: Çocuğun bu duyguları yaşamasında babasının rolü olup olmadığını anlamak için, babasının metindeki davranışlarına ve sözlerine dikkat etmeliyiz.

Adım 3: Babasının varlığının, çocuğun kendini daha güvende, daha mutlu veya daha cesur hissetmesine neden olup olmadığını metinden çıkarımlar yaparak açıklarız.

Eğer metin olsaydı, çocuk muhtemelen sevinç, heyecan, güven ve mutluluk gibi duygular içindedir. Babasının arkasında olması, ona güven verir, kendini daha güçlü ve cesur hissetmesini sağlar. Babasının desteğiyle daha yükseğe sallanabilir, bu da onun neşesini ve heyecanını artırır. Kısacası, babanın varlığı, çocuğun bu güzel duyguları daha yoğun yaşamasına kesinlikle katkı sağlar.

6. Etkinlik

Şiiri bir kez daha dinleyiniz. En beğendiğiniz bölümü nedenleriyle aşağıya yazınız.

Canım öğrencilerim, bu etkinlik için de maalesef elimizde bir şiir yok. Ama eğer bir şiir dinlemiş olsaydık, bu etkinliği nasıl yapacağımızı konuşalım:

Çözüm:

Adım 1: Şiiri en az iki kez dikkatlice dinleriz veya okuruz. Şiirin konusunu, bize ne anlatmak istediğini anlamaya çalışırız.

Adım 2: Şiirde hangi mısraların, hangi dizelerin veya hangi bölümlerin bizi en çok etkilediğini, hoşumuza gittiğini belirleriz. Belki bir benzetme çok güzel gelmiştir, belki kullanılan bir kelime çok hoşumuza gitmiştir, belki de şiirdeki bir olay bizi çok duygulandırmıştır.

Adım 3: En beğendiğimiz bölümü aynen yazarız.

Adım 4: Sonra da neden o bölümü beğendiğimizi, yani bize ne hissettirdiğini, neden etkilendiğimizi kendi kelimelerimizle açıklarız. Bu açıklama, şiiri anladığımızı ve üzerinde düşündüğümüzü gösterir.

Örneğin, eğer şiirde bir çocuğun hayalleri anlatılıyorsa ve siz “Uçmak isterim gökyüzüne, kuşlar gibi hür!” dizesini beğendiyseniz, şöyle yazabilirsiniz:

En beğendiğim bölüm:

Uçmak isterim gökyüzüne, kuşlar gibi hür!

Neden beğendim:

Bu dizeyi çok beğendim çünkü bende de hep gökyüzünde özgürce uçma hayali var. Kuşlar gibi kanat çırpmak, bulutlara dokunmak çok güzel olurdu. Bu dize benim hayallerimi çok güzel anlattığı için bana çok yakın geldi.

7. Etkinlik

Oyun parkında tek başınıza veya arkadaşlarınızla oynarken neler hissediyorsunuz? Arkadaşlarınızla konuşunuz.

Konuşmanızın ardından kendinizi aşağıdaki ölçütlere göre değerlendiriniz.

Bu etkinlik, sizin hem kendinizi ifade etme hem de arkadaşlarınızla iletişim kurma becerilerinizi geliştirmek için harika bir fırsat! Şimdi adım adım bu değerlendirme tablosunu nasıl dolduracağımızı inceleyelim:

Adım 1: Konuşma Öncesi Hazırlık

Önce bir düşünün: Oyun parkında tek başına oynarken veya arkadaşlarınla oynarken neler hissediyorsun? Hangi oyunları seviyorsun? Neler seni mutlu ediyor, neler üzüyor? Bu düşüncelerini zihninde toparla.

Adım 2: Arkadaşlarla Konuşma

Şimdi bir veya birkaç arkadaşınla bir araya gelin. Birbirinize bu soruları sorun: “Sen oyun parkında ne hissediyorsun?”, “En çok hangi oyunu seviyorsun?”, “Tek başına mı oynamak daha güzel, yoksa arkadaşlarınla mı?” gibi sorularla sohbet edin. Birbirinizi dikkatle dinleyin.

Adım 3: Kendini Değerlendirme

Konuşmanız bittikten sonra, aşağıdaki ölçütlere göre kendinizi değerlendirin. Her cümlenin karşısına, o davranışı yapıp yapmadığınıza göre Evet ya da Hayır yazacaksınız. Unutmayın, önemli olan dürüst olmak ve kendinizi tanımak.

• Konuşmaya başlamadan önce söylemek istediklerimi zihnimde tasarladım.

  (Konuşmaya başlamadan önce aklından geçenleri, ne söyleyeceğini planladın mı? “Evet” veya “Hayır” olarak işaretle.)

• Konu dışına çıkmadan konuştum.

  (Oyun parkındaki duygularınızdan bahsederken başka konulara daldın mı, yoksa hep ana konu üzerinde mi kaldın? “Evet” veya “Hayır” olarak işaretle.)

• Konuşmamda beden dilimi etkili bir şekilde kullandım.

  (Konuşurken el hareketleri yaptın mı, yüz ifadelerinle söylediklerini destekledin mi? Yoksa sadece oturdun mu? “Evet” veya “Hayır” olarak işaretle.)

• Arkadaşımla göz teması kurdum.

  (Konuşurken arkadaşının yüzüne baktın mı, gözlerinin içine baktın mı? Bu, karşımızdaki kişiye değer verdiğimizi gösterir. “Evet” veya “Hayır” olarak işaretle.)

• İşitilebilir bir ses tonuyla konuştum.

  (Sesin çok kısık mıydı, yoksa arkadaşın seni rahatça duyabildi mi? Ne çok bağırdın, ne de çok fısıldadın mı? “Evet” veya “Hayır” olarak işaretle.)

• Konuşma esnasında anlamını yeni öğrendiğim kelimeleri kullandım.

  (Son zamanlarda Türkçe dersinde veya başka bir yerde yeni bir kelime öğrendin mi ve bu kelimeyi konuşmanda kullanmaya çalıştın mı? “Evet” veya “Hayır” olarak işaretle.)

Bu değerlendirme sayesinde hangi konularda daha iyi olduğunuzu, hangi konularda biraz daha pratik yapmanız gerektiğini görmüş olacaksınız. Unutmayın, iyi bir iletişimci olmak zaman ve pratik ister!