Merhaba sevgili öğrencim! Ben senin Türkçe öğretmenin. Seninle bu sayfadaki etkinlikleri birlikte inceleyip, adım adım çözeceğiz. Harika bir iş çıkaracağına eminim, hadi başlayalım!
b. Bölümü: Dinlediğiniz metnin ana fikri
Dinlediğiniz metnin ana fikrini belirleyerek aşağıya yazınız.
Burada dinlediğin metni ben duyamadığım için tam cevabı veremiyorum ama sana nasıl yapacağını anlatayım. Ana fikir, yazarın bize vermek istediği asıl mesajdır. “Bu hikayede/yazıda yazar bana ne öğretmek istedi?” sorusunu kendine sorarsan ana fikri bulursun. Muhtemelen uzay, bilim veya Türk büyükleri ile ilgili bir metin dinlediniz. O metinden çıkardığın dersi buraya yazmalısın.
9. Etkinlik: Bir Türk Büyüğünü Tanıtma
Bir Türk büyüğü ile ilgili yaptığınız araştırmadan hareketle aşağıdaki boşlukları doldurunuz.
Bu etkinlikte bir araştırma yapman istenmiş. Sayfanın devamındaki konu “uzay ve gökyüzü” olduğu için, senin için hem büyük bir Türk bilgini hem de gök bilimci olan Ali Kuşçu‘yu örnek olarak seçtim. Bu cevapları örnek alarak kendi cümlelerinle yazabilirsin.
Tanıtacağım Türk büyüğünün adı: Ali Kuşçu
Yaptığı çalışmalar: Matematik ve astronomi (gök bilimi) alanında çok önemli çalışmalar yapmıştır. Ay’ın ilk haritasını çıkaranlardan biridir. İstanbul’da Fatih Sultan Mehmet zamanında medresede hocalık yapmış ve öğrencilere gökyüzünü anlatmıştır.
Bu Türk büyüğünü tanıtmak istememin sebebi şudur: Çünkü o, yüzyıllar önce kısıtlı imkanlarla gökyüzünü incelemiş, bilime büyük katkılar sağlamış ve Türklerin bilimde ne kadar başarılı olabileceğini göstermiştir.
10. Etkinlik: Yazım Kuralları Sorusu
Meral Öğretmen’in sorusuna hangi öğrencilerin doğru cevap verdiğini belirleyerek ilgili kutucuğu işaretleyiniz.
Hadi gel, Meral Öğretmen’in tahtaya yazdığı cümleleri ve içindeki özel isimleri inceleyelim:
- “Çıplak gözle görülebilen tek kuyruklu yıldızHalley‘dir.” -> Burada Halley özel bir isimdir.
- “Güneş‘e en yakın gezegenMerkür‘dür.” -> Burada Güneş (yıldız) ve Merkür (gezegen) büyük harfle başlamış.
- “Dünya‘nın tek doğal uydusu Ay‘dır.” -> Burada Dünya (gezegen) ve Ay (uydu) büyük harfle başlamış.
Şimdi öğrencilerin söylediklerine bakalım. Öğretmen, “Hangi kuralların örneklendiğini” (yani tahtada örneği olan kuralları) soruyor.
Adım 1: Mehmet’in cevabını inceleyelim.
Mehmet diyor ki: “Dünya, güneş ve ay kelimeleri gezegen anlamı dışında kullanıldığında küçük harfle başlar.”
Mehmet’in söylediği kural doğrudur ancak tahtaya baktığımızda öğretmen bu kelimeleri “gezegen ve gök cismi” anlamında kullanmış ve büyük harfle yazmış. Yani Mehmet’in bahsettiği “küçük harfle yazılma” durumu tahtada örneklendirilmemiştir.
Adım 2: Anıl’ın cevabını inceleyelim.
Anıl diyor ki: “Yıldız adları büyük harfle başlar.”
Tahtadaki cümlelere bakıyoruz. İkinci cümlede “Güneş” kelimesi geçiyor. Güneş bir yıldızdır ve cümlede büyük harfle yazılmıştır. Yani Anıl’ın söylediği kuralın örneği tahtada var. Anıl doğru söylemiş.
Adım 3: Figen’in cevabını inceleyelim.
Figen diyor ki: “Gezegen adları büyük harfle başlar.”
Tahtaya bakıyoruz. “Merkür” ve “Dünya” kelimeleri var. Bunlar gezegendir ve büyük harfle yazılmıştır. Demek ki Figen’in söylediği kuralın da örneği tahtada var. Figen de doğru söylemiş.
Sonuç:
Tahtadaki cümlelerde Anıl’ın ve Figen’in bahsettiği kuralların örnekleri bulunmaktadır. Bu yüzden doğru cevap Anıl ve Figen olmalıdır.
İşaretlemen gereken seçenek:
[X] Anıl ve Figen