Merhaba sevgili çocuklar!
Bugün sizlerle, gönderilen görseldeki metni ve onunla ilgili yönergeleri inceleyeceğiz. Genellikle okuma metinlerimizin sonunda, metinle ilgili sorular olur, değil mi? Ama bu görselde, doğrudan “soru işareti” ile biten veya “aşağıdaki soruları yanıtlayın” gibi açıkça belirtilmiş sorular yok.
Bunun yerine, “Hazırlanalım” başlığı altında, dersimize başlamadan önce yapmamız gereken iki tane yönerge (talimat) görüyoruz. Şimdi bu yönergeleri birer görev gibi kabul edip, tek tek ne anlama geldiklerini ve bizden ne istediklerini açıklayalım.
1. Yönerge: Yaptığınız araştırma sonucu Atatürk’le ilgili ulaştığınız anılardan birini arkadaşlarınızla paylaşınız.
Çözüm ve Açıklama:
Sevgili öğrencilerim, bu bir sınav sorusu gibi, metinden doğrudan cevabını bulacağımız bir soru değil. Bu yönerge, sizin daha önce Atatürk hakkında yaptığınız araştırmaları düşünmenizi ve bu araştırmalardan edindiğiniz bilgileri, özellikle de anıları arkadaşlarınızla paylaşmanızı istiyor. Yani, bu sizin kişisel çalışmanızla ilgili bir paylaşım etkinliği.
Mesela, araştırmanızda Atatürk’ün çocuk sevgisiyle ilgili bir anı öğrenmiş olabilirsiniz. Veya onun kitap okuma alışkanlığıyla ilgili bir anısını okumuş olabilirsiniz. Bu yönerge, öğrendiğiniz bu anılardan birini sınıf ortamında, arkadaşlarınızla konuşarak anlatmanızı istiyor. Böylece hep birlikte Atatürk hakkında daha fazla bilgi edinmiş ve öğrendiklerimizi pekiştirmiş oluruz.
Bu yönergeyi yerine getirirken şunlara dikkat edebiliriz:
Araştırdığınız anıyı kısaca özetleyin.
Anının size ne hissettirdiğini veya size ne öğrettiğini paylaşın.
Arkadaşlarınızın da kendi anılarını paylaşmasına fırsat verin.
Unutmayın, bu bir çözümü olan bir soru değil, bir etkinlik yönergesidir.
2. Yönerge: “Çiçekli Bir Badem Dalı” metnini noktalama işaretlerine dikkat ederek sesli okuyunuz.
Çözüm ve Açıklama:
Canım öğrencilerim, bu da az önceki gibi doğrudan bir cevabı olan bir soru değil, bir okuma etkinliği. Burada bizden istenen şey, görseldeki “Çiçekli Bir Badem Dalı” adlı metni dikkatli bir şekilde okumamız.
Peki, neden “noktalama işaretlerine dikkat ederek” diyor? Çünkü noktalama işaretleri, okuduğumuz metni doğru anlamamızı ve doğru bir şekilde ifade etmemizi sağlar. Metni sesli okurken, noktalama işaretlerine dikkat etmek çok önemlidir. Mesela:
Nokta (.) gördüğümüzde biraz dururuz, cümlenin bittiğini anlarız ve bir sonraki cümleye başlarız.
Virgül (,) gördüğümüzde kısa bir duraksama yaparız, ama cümle henüz bitmemiştir.
Soru işareti (?) olan yerleri soru sorar gibi, ses tonumuzu yükselterek okuruz.
Ünlem işareti (!) olan yerleri ise şaşkınlık, sevinç, korku gibi duyguları belirterek, daha vurgulu ve canlı okuruz.
Bu yönergeyi uygularken, metni sanki bir hikaye anlatıyormuş gibi, duygularımızı katarak okumaya çalışmalıyız. Böylece hem metni daha iyi anlarız hem de dinleyenler de bizi daha rahat anlar ve metinden keyif alır.
Bu da yine bir çözümü olan bir soru değil, bir okuma etkinliğidir.