4. Sınıf Türkçe Ders Kitabı Cevapları Tuna Yayınları Sayfa 81

Merhaba sevgili öğrencim. Bugün seninle bu güzel Türkçe çalışma sayfasındaki soruları birlikte inceleyip çözeceğiz. Dil bilgisi kuralları ve kelimelerin anlam dünyası çok keyiflidir. Hazırsan hemen başlayalım!

B. Bölümü: Aşağıdaki kuralları örnekleyen birer cümle yazınız.

1. Soru: Dünya, güneş ve ay kelimeleri gezegen anlamı dışında kullanıldıklarında küçük harfle başlar.

Çözüm:

Adım 1: Bu kural bize şunu söylüyor: Eğer Fen Bilimleri dersindeki gibi uzaydan, gezegenlerden bahsetmiyorsak, bu kelimeleri küçük harfle yazmalıyız. Örneğin “Ay, Dünya’nın uydusudur” dersek büyük yazarız ama günlük hayatta kullanırsak küçük yazarız.

Adım 2: Günlük hayattan, gezegen anlamı taşımayan bir örnek düşünelim.

Örnek Cümle: “Pencereyi açınca odama güneş girdi.”

(Burada güneş, yıldız olan Güneş değil, güneş ışığı anlamında kullanıldığı için küçük harfle başlar.)

2. Soru: Kitap ve dergi adlarının her kelimesi büyük harfle başlar.

Çözüm:

Adım 1: Okuduğumuz kitapların veya dergilerin kapaklarına dikkat edersen, isimlerinin her kelimesinin büyük harfle başladığını görürsün. Bu bir yazım kuralıdır.

Adım 2: Bildiğimiz bir kitap veya dergi ismini cümle içinde kullanalım.

Örnek Cümle: “Öğretmenimiz tatilde Küçük Prens kitabını okumamızı önerdi.”

3. Soru: Kendisinden sonra örnek verilecek cümlenin sonuna iki nokta (:) konur.

Çözüm:

Adım 1: Bir şeyi açıkladıktan sonra sıralama yapacaksak veya örnekler vereceksek iki nokta üst üste kullanırız.

Adım 2: Pazardan aldıklarımızı veya sevdiğimiz renkleri sıralayan bir cümle kuralım.

Örnek Cümle: “En sevdiğim meyveler şunlardır: çilek, muz ve karpuz.”

4. Soru: Tamamlanmamış cümlelerin sonuna üç nokta (…) konur.

Çözüm:

Adım 1: Bazen cümleyi bitirmeyiz, yüklemi söylemeyiz ve devamını okuyucunun hayal gücüne bırakırız. Bu tür eksiltili cümlelerin sonuna üç nokta koyarız.

Adım 2: Sonu gelmemiş, yarım kalmış bir cümle kuralım.

Örnek Cümle: “Karşımızda masmavi bir deniz, yemyeşil ağaçlar…“

C. Bölümü: Aşağıdaki sorularda istenenleri yapınız.

1. Soru: “Yatmak” kelimesini aşağıda verilen anlamlarına uygun birer cümlede kullanınız.

Anlam 1: Boş yere beklemek.

Çözüm:

Adım 1: Burada “yatmak” kelimesi uyumak anlamında değil; bir işe yaramadan, kullanılmadan durmak veya beklemek anlamında kullanılmış.

Adım 2: Kullanılmayan bir eşya veya satılmayan bir mal üzerinden cümle kuralım.

Cümle: “Dükkandaki mallar aylardır depoda yatıyor.”

Anlam 2: Yatay veya yataya yakın bir duruma gelmek.

Çözüm:

Adım 1: Bu anlam, dik duran bir şeyin eğilmesi veya yere paralel hale gelmesi demektir. Rüzgardan eğilen ağaçlar veya başaklar buna güzel bir örnektir.

Adım 2: Rüzgarın etkisiyle eğilen bir şeyi anlatalım.

Cümle: “Şiddetli rüzgâr yüzünden tarladaki ekinler yere yattı.”

2. Soru: Bu kutucuklardan hangisinde yer alan kelimelerin arasında eş anlamlılık ilişkisi yoktur? İlgili kutucuğu işaretleyiniz.

Çözüm:

Bu soruyu çözmek için kutucuklardaki kelime çiftlerini tek tek inceleyelim:

• gece – gündüz: Bu iki kelime birbirinin tersidir. Biri karanlık zamanı, diğeri aydınlık zamanı anlatır. Yani bu kelimeler ZIT (KARŞIT) anlamlıdır.
• anı – hatıra: “Anı” kelimesinin diğer adı “hatıra”dır. İkisi de aynı anlama gelir. Bunlar EŞ ANLAMLIdır.
• sene – yıl: “Bu sene tatile gideceğiz” ile “Bu yıl tatile gideceğiz” cümleleri aynı anlamdadır. Bunlar EŞ ANLAMLIdır.
• öykü – hikâye: Yazdığımız olay yazılarına öykü de deriz, hikâye de deriz. Bunlar da EŞ ANLAMLIdır.

Sonuç: Bizden eş anlamlılık ilişkisi olmayanı bulmamız istenmişti.

Cevap: gece-gündüz yazan (birinci) kutucuk işaretlenmelidir. Çünkü onlar zıt anlamlıdır.