5. Sınıf Matematik Ders Kitabı Cevapları Tuna Yayınları Sayfa 203

Merhaba sevgili öğrencilerim,

Bugün sizlerle birlikte dörtgenlerin ilginç dünyasına bir yolculuk yapacağız. Bana gönderdiğiniz görseldeki etkinlik, dörtgenlerin açı ve kenar özelliklerini ne kadar iyi anladığımızı görmek için harika bir fırsat. Haydi, bu şekilleri bir dedektif gibi inceleyelim ve soruları adım adım birlikte çözelim!

Öncelikle resimdeki şekilleri tanıyalım:

• 1 numaralı şekil: Bu bir dikdörtgen.
• 2 numaralı şekil: Bu bir paralelkenar.
• 3 numaralı şekil: Bu bir kare. (Unutmayın, kare aynı zamanda özel bir dikdörtgendir!)
• 4 numaralı şekil: Bu da bir paralelkenar.
• 5 numaralı şekil: Bu bir dik yamuk.
• 6 numaralı şekil: Bu bir ikizkenar yamuk.
• 7 numaralı şekil: Bu da bir yamuk.

Şimdi sorulara geçebiliriz.

Soru: Karşılıklı kenar çiftlerinden en az biri paralel doğru parçalarından oluşan dörtgenleri belirleyiniz.

Çözüm:
Bu soru bize “Hangi şekillerin en azından karşılıklı iki kenarı birbirine paraleldir?” diye soruyor. Paralel demek, iki doğrunun hiç kesişmemesi demektir, tıpkı tren rayları gibi. İncelediğimizde, resimdeki bütün şekillerin en az bir çift paralel kenarı olduğunu görürüz. Paralelkenar, dikdörtgen ve karenin iki çift paralel kenarı varken, yamuğun sadece bir çift paralel kenarı vardır.

Sonuç: 1, 2, 3, 4, 5, 6 ve 7 numaralı şekillerin hepsi bu kurala uyar.

Soru: Hangi dörtgenlerin karşılıklı kenarları paralel ve eşit uzunluktadır?

Çözüm:
Bu özellik, paralelkenar ailesinin en temel özelliğidir. Bu ailede kimler vardı? Tabii ki paralelkenarlar, dikdörtgenler ve kareler!

• 1 numaralı şekil (Dikdörtgen): Karşılıklı kenarları hem paralel hem de eşittir.
• 2 numaralı şekil (Paralelkenar): Karşılıklı kenarları hem paralel hem de eşittir.
• 3 numaralı şekil (Kare): Karşılıklı kenarları hem paralel hem de eşittir. (Hatta bütün kenarları eşittir!)
• 4 numaralı şekil (Paralelkenar): Karşılıklı kenarları hem paralel hem de eşittir.

Yamuklar (5, 6, 7) bu kurala uymaz, çünkü onların sadece bir çift paralel kenarı vardır ve karşılıklı kenarlarının hepsi eşit uzunlukta olmak zorunda değildir.

Sonuç: 1, 2, 3 ve 4.

Soru: Hangi dörtgenlerin bütün açıları eşit ve 90° dir?

Çözüm:
Bütün açıları 90 derece (yani dik açı) olan dörtgenlere biz dikdörtgen diyoruz. Kare de özel bir dikdörtgen olduğu için onun da bütün açıları 90 derecedir.

• 1 numaralı şekil (Dikdörtgen): Evet, tüm açıları 90 derecedir.
• 3 numaralı şekil (Kare): Evet, tüm açıları 90 derecedir.

Sonuç: 1 ve 3.

Soru: Hangi dörtgenlerin bütün kenarları eşit uzunluktadır?

Çözüm:
Bütün kenar uzunlukları birbirine eşit olan dörtgenler eşkenar dörtgen ve karedir. Şekillerimize baktığımızda sadece bir tanesinin bu özelliğe uyduğunu görüyoruz.

• 3 numaralı şekil (Kare): Kareli kağıda baktığımızda her kenarının 3 birim uzunluğunda olduğunu sayabiliriz. Yani bütün kenarları eşittir.

Sonuç: 3.

Soru: Hangi dörtgenlerin kenarları dik kesişmektedir?

Çözüm:
Kenarların dik kesişmesi demek, köşelerdeki açıların 90 derece olması demektir.

• 1 numaralı şekil (Dikdörtgen): Bütün köşeleri 90 derece olduğu için tüm kenarları dik kesişir.
• 3 numaralı şekil (Kare): Bütün köşeleri 90 derece olduğu için tüm kenarları dik kesişir.
• 5 numaralı şekil (Dik Yamuk): Bu şeklin iki köşesi 90 derecedir. Yani iki kenarı dik kesişir. Soru “kenarları” dediği için bu şekli de dahil edebiliriz.

Sonuç: 1, 3 ve 5.

Soru: Hangi dörtgenlerin açıları dar, dik ya da geniş açı olabilir?

Çözüm:
Bu soru, hangi şekillerin içinde 90 dereceden farklı açılar (dar: 90’dan küçük, geniş: 90’dan büyük) bulunabilir diye soruyor.

• 2 ve 4 (Paralelkenar): İki dar, iki geniş açıları vardır.
• 5 (Dik Yamuk): İki dik, bir dar ve bir geniş açısı vardır.
• 6 (İkizkenar Yamuk): İki dar, iki geniş açısı vardır.
• 7 (Yamuk): Dar ve geniş açıları vardır.

Dikdörtgen ve kare (1 ve 3) sadece dik açılara sahip olduğu için bu gruba tam olarak uymazlar, ama soruda “dik” de dediği için aslında hepsi bu sorunun cevabı olabilir. Ancak genellikle bu soru, farklı açı türlerini bir arada barındıran şekilleri sorduğu için en doğru cevap diğerleri olacaktır.

Sonuç: 2, 4, 5, 6 ve 7.

Soru: Hangi dörtgenlerin karşılıklı açılarının ölçüleri eşittir?

Çözüm:
Bu, paralelkenar ailesinin (paralelkenar, dikdörtgen, kare, eşkenar dörtgen) bir diğer önemli özelliğidir. Karşı karşıya gelen açılar her zaman birbirine eşittir.

• 1 (Dikdörtgen): Karşılıklı tüm açılar 90 derecedir ve eşittir.
• 2 (Paralelkenar): Karşısındaki dar açıya, geniş açı da karşısındaki geniş açıya eşittir.
• 3 (Kare): Karşılıklı tüm açılar 90 derecedir ve eşittir.
• 4 (Paralelkenar): Karşılıklı açıları birbirine eşittir.

Sonuç: 1, 2, 3 ve 4.

Soru: Hangi dörtgenlerin kenar ile ilgili özellikleri aynıdır?

Çözüm:
Bu soruda benzer özelliklere sahip olanları gruplayacağız.

• 1, 2, 3 ve 4 numaralı şekillerin hepsinin karşılıklı kenarları birbirine paralel ve eşittir. Bu yüzden bu dördü bir grup oluşturur.
• 5, 6 ve 7 numaralı şekillerin ise sadece bir çift paralel kenarı vardır. Bu üçü de kendi içinde bir grup oluşturur.

Soru: Hangi dörtgenlerin açıları ile ilgili özellikleri aynıdır?

Çözüm:
Burada da açı özelliklerine göre gruplama yapalım.

• 1 ve 3 numaralı şekillerin bütün açıları 90 derecedir. Bu ikisi bir grup.
• 2 ve 4 numaralı şekillerin karşılıklı açıları birbirine eşittir ve komşu açıların toplamı 180 derecedir. Bu ikisi de bir grup.
• 5, 6 ve 7 numaralı şekiller yamuklardır. Yamukların genel açı özelliği, paralel kenarlar arasındaki komşu açıların toplamının 180 derece olmasıdır. Bu üçü de bir grup oluşturur.

Umarım bu açıklamalar dörtgenleri daha iyi anlamanıza yardımcı olmuştur. Unutmayın, geometri şekilleri tanımak ve onların özelliklerini bilmekle ilgilidir. Tıpkı arkadaşlarınızı tanıdığınız gibi, şekilleri de tanıdıkça matematiği daha çok seveceksiniz. Başarılar dilerim!