Merhaba sevgili öğrencilerim!
Ben 5. sınıf matematik öğretmeniniz. Gönderdiğiniz görseldeki soruları sizin için inceledim ve şimdi hep birlikte, adım adım çözeceğiz. Bu tür kesir problemleri aslında bir bütünün parçalarını bulmak gibidir, oldukça da eğlencelidir. Hazırsanız başlayalım!
Soru 1: Bir okulun erkek basketbol takımı bir maçta 60 sayı atmıştır. Takıma ait sayıların 6’sını Batuhan, 2/15’ini Bahadır atmıştır. Buna göre Batuhan ve Bahadır’dan hangisi takıma daha çok sayı kazandırmıştır?
(Sevgili çocuklar, soruda “6’sını” şeklinde bir ifade var. Bu büyük ihtimalle bir yazım hatası ve aslında “1/6’sını” demek istiyor. Soruyu bu şekilde düzelterek çözelim, çünkü matematikte bu şekilde daha anlamlı olur.)
Bu soruyu çözmek için hem Batuhan’ın hem de Bahadır’ın attığı sayıları ayrı ayrı bulmalı ve sonra da bu iki sayıyı karşılaştırmalıyız.
- Adım 1: Önce Batuhan’ın kaç sayı attığını bulalım. Batuhan toplam 60 sayının 1/6’sını atmış. Bir sayının belirli bir kesir kadarını bulmak için, sayıyı önce kesrin paydasına böler, sonra da çıkan sonucu pay ile çarparız.
60’ı 6’ya bölelim:
60 ÷ 6 = 10
Bulduğumuz 10’u pay olan 1 ile çarparsak yine 10 eder. Demek ki Batuhan 10 sayı atmış.
- Adım 2: Şimdi de Bahadır’ın kaç sayı attığını hesaplayalım. Bahadır ise 60 sayının 2/15’ini (on beşte ikisini) atmış. Yine aynı yöntemi kullanacağız.
Önce 60’ı payda olan 15’e bölelim:
60 ÷ 15 = 4
Şimdi bulduğumuz 4’ü pay olan 2 ile çarpalım:
4 x 2 = 8
Bu durumda Bahadır 8 sayı atmış.
- Adım 3: Son olarak sayıları karşılaştıralım.
Batuhan’ın attığı sayı: 10
Bahadır’ın attığı sayı: 8
Sonuç:
10 sayı, 8 sayıdan daha büyük olduğu için Batuhan, Bahadır’dan daha çok sayı kazandırmıştır.
Örnek-1: 5C sınıfındaki 24 öğrencinin 2/3’si matematik dersinden proje ödevi almıştır. Buna göre kaç öğrencinin proje hazırlayacağını bulalım.
Harika bir soru! Burada bizden 24 öğrencinin 2/3’sinin (üçte ikisinin) kaç öğrenci yaptığını bulmamız isteniyor. Haydi yapalım!
- Adım 1: Bütünü, yani toplam öğrenci sayısını (24’ü), kesrimizin paydasına (3’e) bölelim. Böylece bütünün bir parçasının ne kadar olduğunu buluruz.
24 ÷ 3 = 8
Bu, 24 kişilik sınıfı 3 gruba ayırdığımızda her grupta 8 öğrenci olacağı anlamına gelir.
- Adım 2: Bizden 2 parça istendiği için (kesrin payı 2 olduğu için), bulduğumuz sonucu (8’i) pay ile (2 ile) çarpalım.
8 x 2 = 16
Sonuç:
Demek ki 5C sınıfında 16 öğrenci matematik projesi hazırlayacakmış.
Örnek-2: Bir toplulukta 65 kişi vardır. Bu 65 kişinin 3/5’ü İngilizce bilmektedir. Bu toplulukta İngilizce bilen kaç kişi olduğunu bulalım.
Bu soru da bir öncekiyle aynı mantıkta. 65 kişinin 3/5’ünün (beşte üçünün) kaç kişi olduğunu bulacağız.
- Adım 1: Toplam kişi sayısını (65’i) kesrimizin paydasına (5’e) bölelim. Böylece 5 eşit gruptan birinde kaç kişi olduğunu buluruz.
65 ÷ 5 = 13
Demek ki her bir parça 13 kişiyi temsil ediyor.
- Adım 2: İngilizce bilenler bu 5 parçadan 3’ü kadarmış. O zaman bulduğumuz sayıyı (13’ü) kesrimizin payı olan 3 ile çarpalım.
13 x 3 = 39
Sonuç:
Bu toplulukta 39 kişi İngilizce bilmektedir.
Umarım tüm çözümler anlaşılır olmuştur. Unutmayın, bir bütünün kesir kadarını bulurken önce paydaya bölüp birim parçayı buluruz, sonra da pay ile çarparak istenen kadar parçayı hesaplarız. Aklınıza takılan bir şey olursa çekinmeden tekrar sorun. İyi çalışmalar dilerim