Harika bir soru! Merhaba sevgili öğrencim, ben senin 4. Sınıf Matematik öğretmeninim. Şimdi bu soruyu birlikte, adım adım ve kolayca anlayacağın bir şekilde çözeceğiz. Hazırsan başlayalım!
7. Örnek: Bir fabrikada üretilen 9684 adet 1 litrelik su şişeleri altılı şişeler hâlinde kolilenecektir. Kaç koli su elde edileceğini bulalım.
Bu soruyu çözmek için elimizdeki toplam su şişesi sayısını, yani 9684‘ü, her bir kolinin içine konulacak şişe sayısına, yani 6‘ya bölmemiz gerekiyor. Bu bir bölme işlemidir. Haydi bu bölme işlemini adım adım birlikte yapalım!
Adım 1:
Bölme işlemine her zaman en büyük basamaktan, yani en soldaki rakamdan başlarız. Burada en solda 9 var. Kendimize soruyoruz: “9’un içinde 6 kaç defa var?”. Cevap 1’dir. Bölüm kısmına 1 yazarız. Sonra 1 ile 6’yı çarparız (1 x 6 = 6) ve sonucu 9’un altına yazarız. Çıkarma işlemi yaparız: 9 – 6 = 3.
Adım 2:
Şimdi, 9’un yanındaki rakam olan 6‘yı aşağıya, bulduğumuz 3’ün yanına indiririz. Yeni sayımız 36 oldu. Şimdi soruyoruz: “36’nın içinde 6 kaç defa var?”. 6’şar 6’şar saydığımızda tam 6 defa olduğunu buluruz! Bölüm kısmına, 1’in yanına 6 yazarız. 6 ile 6’yı çarparız (6 x 6 = 36) ve 36’nın altına yazarız. Çıkarırız: 36 – 36 = 0.
Adım 3:
Harika gidiyoruz! Sırada bir sonraki rakam olan 8 var. 8’i aşağıya indiririz. Şimdi sorumuz: “8’in içinde 6 kaç defa var?”. Cevap yine 1’dir. Bölüm kısmına, 16’nın yanına 1 yazarız. 1 ile 6’yı çarparız (1 x 6 = 6) ve 8’in altına yazarız. Çıkarırız: 8 – 6 = 2.
Adım 4:
Son rakamımız olan 4‘ü de aşağıya, 2’nin yanına indiriyoruz. Yeni sayımız 24 oldu. Son sorumuz: “24’ün içinde 6 kaç defa var?”. Ritmik saydığımızda cevabın 4 olduğunu görürüz. Bölüm kısmına, 161’in yanına 4 yazarız. 4 ile 6’yı çarparız (4 x 6 = 24) ve 24’ün altına yazarız. Çıkarırız: 24 – 24 = 0.
İşlemimiz bitti ve kalanımız 0! Bu, hiç şişenin artmadığı anlamına gelir.
Sonuç:
Bölme işlemimizin sonucu, yani bölüm, 1614‘tür.
Bu demektir ki, 9684 adet su şişesi ile toplam 1614 koli su elde edilir.
Unutmayalım, bölme işlemindeki terimler şunlardı:
- Bölünen: 9684 (Paylaştırdığımız toplam şişe sayısı)
- Bölen: 6 (Her koliye koyduğumuz şişe sayısı)
- Bölüm: 1614 (Bulduğumuz toplam koli sayısı, yani sonucumuz)
- Kalan: 0 (Hiç artan şişe olmadı!)
Umarım açıklamam yardımcı olmuştur. Gördüğün gibi, büyük sayıları bölmek adımları takip edince hiç de zor değil. Başarılar dilerim!
