4. Sınıf Matematik Ders Kitabı Cevapları Ada Yayınları Sayfa 190
Merhaba sevgili öğrencim,
Harika bir konuyla karşı karşıyayız! Açıları ölçmeyi ve neden herkesin aynı dili konuşması gerektiğini anlayacağız. Gel, kitaptaki alıştırmaları birlikte adım adım çözelim ve bu konuyu süper bir şekilde kavrayalım.
ALIŞTIRMALAR
Aşağıda verilen açıları oluşturacağınız bir birimle ölçünüz. Ölçüm sonuçlarınızı arkadaşlarınızın ölçüm sonuçlarıyla karşılaştırınız. Standart açı ölçme birimlerinin neden gerekli olduğunu açıklayınız.
Çözüm:
Bu alıştırma aslında bir deney gibi! Bizden sayısal bir cevap istemiyor, neden standart yani herkes için aynı olan ölçü birimlerine ihtiyacımız olduğunu keşfetmemizi istiyor. Haydi başlayalım!
Adım 1: Kendi Ölçüm Birimimizi Oluşturalım
Öncelikle kendimize bir “ölçüm birimi” yapmalıyız. Bunun için küçük bir kağıt parçasını ya da bir post-it’i kullanabiliriz. Kağıdın bir köşesini, açının köşesine koyabileceğimiz sivri bir dilim olacak şekilde katlayalım. İşte bu katladığımız küçük açı, bizim özel ölçüm birimimiz oldu!
Adım 2: Açıları Kendi Birimimizle Ölçelim
Şimdi bu oluşturduğumuz birimi kullanarak T, M ve R açılarını ölçelim. Kağıt birimimizin sivri ucunu açının köşesine koyup, açının içine kaç tane sığdığını sayacağız. Ben de kendime bir birim oluşturdum ve şimdi onunla ölçüm yapıyorum. Bakalım benim sonuçlarım ne çıkacak:
- T açısı: Bu bir dar açı. Benim birimimle ölçtüğümde, açının içine yaklaşık 2 tane sığdı. Yani T açısı benim için 2 birim.
- M açısı: Bu daha geniş bir açı. Benim birimimle ölçtüğümde, içine yaklaşık 4 tane sığdı. Yani M açısı benim için 4 birim.
- R açısı: Bu bir dik açı. Köşesindeki küçük kareden anlıyoruz. Benim birimimle ölçtüğümde, içine tam 3 tane sığdı. Yani R açısı benim için 3 birim.
Adım 3: Sonuçları Arkadaşımızla Karşılaştıralım
Şimdi en eğlenceli kısım! Diyelim ki sen de kendine bir birim yaptın ama senin katladığın kağıt benimkinden biraz daha geniş oldu. Sen aynı açıları ölçtüğünde muhtemelen şöyle sonuçlar bulacaksın:
- T açısı: Senin biriminle belki de 1 birim geldi.
- M açısı: Senin biriminle belki de 2 birim geldi.
- R açısı: Senin biriminle belki de yaklaşık 1,5 birim geldi.
Gördün mü? İkimiz de aynı açıları ölçtük ama tamamen farklı sayılar bulduk! Tıpkı kitaptaki örnekte Efe’nin aynı açıyı yeşil birimle 1 dilim, turuncu birimle 2 dilim bulması gibi.
Adım 4: Standart Birimler Neden Gerekli? (Sonuç ve Açıklama)
İşte bu deney bize en önemli şeyi öğretti:
Eğer herkes ölçüm yapmak için kendine özel bir birim kullanırsa, kimse birbiriyle anlaşamaz. Ben “4 birimlik bir açı çiz” dediğimde, sen kendi biriminle çok farklı bir açı çizersin. Bu da büyük bir karışıklığa yol açar.
Bu karışıklığı önlemek için tüm dünyada herkesin kabul ettiği standart ölçü birimlerine ihtiyaç vardır. Açıları ölçmek için kullandığımız standart birimin adı “derece”dir. Elimize bir iletki (açıölçer) aldığımızda, üzerindeki küçük çizgilerin her biri 1 dereceyi gösterir.
Böylece, R açısını kim bir iletkiyle ölçerse ölçsün, her zaman 90 derece bulur. İşte bu sayede herkes aynı dilden konuşmuş olur ve karışıklık yaşanmaz.
Umarım çok iyi anlamışsındır. Bu harika bir keşifti!