Merhaba sevgili öğrencilerim, ben sizin 4. sınıf matematik öğretmeniniz. Gönderdiğiniz görseldeki soruları çok beğendim. Şimdi hep birlikte bu soruları adım adım, kolayca anlayacağınız bir dille çözeceğiz. Hazırsanız başlayalım!
Çıkarma İşlemi Sorusu
Soru: Haluk Bey, 3250 TL olan maaşını banka hesabından çekmiş. Maaşından 675 TL’yi ev kirası bedeli olarak ev sahibinin banka hesabına yatırmış. Haluk Bey, ev kirasını yatırdıktan sonra maaşından kalan para miktarını hangi işlemle hesaplayabilir? Bu işlemi nasıl yapabilir?
Merhaba çocuklar! Bu soruda Haluk Bey’in parasının bir kısmını harcadığını görüyoruz. Bir bütünden bir parça eksildiğinde, azaldığında veya harcandığında hangi işlemi yapıyorduk? Tabii ki çıkarma işlemi! Haluk Bey’in kalan parasını bulmak için toplam maaşından kira için ödediği parayı çıkarmalıyız.
- Adım 1: Önce sayıları alt alta yazalım. Büyük olan sayı, yani Haluk Bey’in toplam maaşı (3250) üste, küçük olan sayı, yani kira (675) ise alta gelecek. Basamakların aynı hizada olmasına çok dikkat edelim.
3250
– 675
——- - Adım 2: Şimdi çıkarma işlemine en sağdaki basamaktan, yani birler basamağından başlayalım. 0’dan 5 çıkmaz. Komşuya, yani onlar basamağına gidip bir onluk almalıyız. Onlar basamağındaki 5, bir onluk verince 4 kalır. Birler basamağındaki 0 ise 10 olur. Şimdi 10’dan 5’i çıkarabiliriz: 10 – 5 = 5. Birler basamağına 5 yazarız.
32
54010
– 675
——-
5 - Adım 3: Sırada onlar basamağı var. Orada artık 4 var. 4’ten 7 çıkmaz. Yine komşuya, bu sefer yüzler basamağına gidip bir yüzlük alacağız. Yüzler basamağındaki 2, bir yüzlük verince 1 kalır. Onlar basamağındaki 4 ise 14 olur. Şimdi 14’ten 7’yi çıkaralım: 14 – 7 = 7. Onlar basamağına 7 yazarız.
3
21514010
– 675
——-
75 - Adım 4: Şimdi de yüzler basamağını yapalım. Orada 1 kalmıştı. 1’den 6 çıkmaz. Komşumuz binler basamağına gidelim. Binler basamağındaki 3, bir binlik verince 2 kalır. Yüzler basamağındaki 1 ise 11 olur. 11’den 6’yı çıkaralım: 11 – 6 = 5. Yüzler basamağına 5 yazarız.
32211514010
– 675
——-
575 - Adım 5: Son olarak binler basamağına geldik. Orada 2 kalmıştı. Altında çıkaracak bir rakam olmadığı için 2’yi doğrudan sonuca yazarız.
32211514010
– 675
——-
2575
Sonuç: Haluk Bey’in kirayı ödedikten sonra 2575 TL parası kalmıştır.
Etkinlik Soruları
Soru a) 2569 – 1348 işlemini yapalım.
Bu işlemde komşudan onluk almamıza gerek kalmayacak, haydi görelim!
- Adım 1: Sayıları alt alta yazalım.
2569
– 1348
——- - Adım 2: Birler basamağında 9’dan 8’i çıkarırız, sonuç 1.
- Adım 3: Onlar basamağında 6’dan 4’ü çıkarırız, sonuç 2.
- Adım 4: Yüzler basamağında 5’ten 3’ü çıkarırız, sonuç 2.
- Adım 5: Binler basamağında 2’den 1’i çıkarırız, sonuç 1.
Sonuç: İşlemin sonucu 1221‘dir. Gördünüz mü, ne kadar kolay oldu!
2569
– 1348
——-
1221
Soru b) 4295 – 2762 işlemini nasıl yapabileceğimizi tartışalım.
Haydi bu soruyu da birlikte çözelim. Bu soruda yine komşunun kapısını çalmamız gerekecek.
- Adım 1: Sayıları yine düzgünce alt alta yazıyoruz.
4295
– 2762
——- - Adım 2: Birler basamağından başlayalım: 5 – 2 = 3.
- Adım 3: Onlar basamağına geçelim: 9 – 6 = 3. Buraya kadar her şey yolunda.
- Adım 4: Yüzler basamağına geldik. 2’den 7 çıkmaz. Hemen komşumuz olan binler basamağına gidiyoruz. 4’ten bir binlik alıyoruz, 4 artık 3 oluyor. Yüzler basamağındaki 2 ise bir binlik (yani on tane yüzlük) aldığı için 12 oluyor. Şimdi 12’den 7’yi çıkarabiliriz: 12 – 7 = 5.
- Adım 5: Son olarak binler basamağında 3 kalmıştı. 3’ten 2’yi çıkarıyoruz: 3 – 2 = 1.
Sonuç: İşlemin sonucu 1533‘tür. Harikasınız!
4321295
– 2762
——-
1533
1. Örnek
Soru: Bir bahçede toplanan 2195 kg elmadan 870 kg’ı satılmış. Toplanan elmalardan kaç kilogram elma kaldığını bulalım.
Bu da tıpkı Haluk Bey’in sorusu gibi bir “kalanı bulma” problemi. Toplam elma miktarından satılan elma miktarını çıkararak geriye ne kadar elma kaldığını bulabiliriz.
- Adım 1: İşlemimizi hazırlayalım.
2195
– 870
——- - Adım 2: Birler basamağında 5’ten 0 çıkarsa 5 kalır.
- Adım 3: Onlar basamağında 9’dan 7 çıkarsa 2 kalır.
- Adım 4: Yüzler basamağında 1’den 8 çıkmaz. Hemen komşu binler basamağından bir binlik alıyoruz. Binler basamağındaki 2, bir binlik verince 1 kalır. Yüzler basamağındaki 1 ise 11 olur. 11’den 8’i çıkaralım: 11 – 8 = 3.
- Adım 5: Binler basamağında 1 kalmıştı. Altında çıkaracak bir sayı olmadığı için 1’i direkt sonuca yazıyoruz.
2111195
– 870
——-
1325
Sonuç: Bahçede satılmayan 1325 kg elma kalmıştır.
Unutmayın çocuklar, matematikte pratik yapmak çok önemlidir. Bu soruları tekrar tekrar çözerek çıkarma işlemini çok daha iyi öğrenebilirsiniz. Hepinize iyi çalışmalar dilerim!