Merhaba sevgili öğrencim,
Harika bir konuyla karşı karşıyayız: **Çoklukların Belirtilen Basit Kesir Kadarını Bulma!** Bu, matematiğin en zevkli konularından biridir. Şimdi gönderdiğin görseldeki soruları bir öğretmeninin sana anlatacağı gibi adım adım, tane tane çözeceğiz. Hazır mısın? Haydi başlayalım!
Soru 1: Bir çiçekçi, 25 çiçeği 5 eş gruba ayırmış. Her gruptaki çiçeklerle buket yapmış. Bir müşterinin genel ağdan verdiği siparişle buketlerden 3/5’ü satılmış.
Çiçekçi, 25 çiçekten kaç tanesini satmıştır?
Çiçekçinin sattığı çiçek sayısı, 25 çiçeğin kaçta kaçıdır?
Çözüm:
Bu soruyu çözmek aslında çok kolay, gel birlikte bakalım. Bizden 25 çiçeğin 3/5’ünü (beşte üçünü) bulmamız isteniyor.
Bir sayının kesir kadarını bulurken aklımıza iki basit işlem gelmeli: bölme ve çarpma.
Adım 1: Önce bütünümüzü, yani 25 çiçeği, kesrin paydasına böleriz. Payda, bir bütünün kaç eş parçaya ayrıldığını gösterir. Burada paydamız 5.
25 ÷ 5 = 5
Bu bulduğumuz 5 sayısı, her bir grupta (yani her bir bukette) kaç çiçek olduğunu gösterir. Yani 1/5’lik (beşte birlik) kısım 5 çiçekmiş.
Adım 2: Şimdi de bulduğumuz bu sonucu kesrin payı ile çarparız. Pay, bu eş parçalardan kaç tanesini alacağımızı gösterir. Burada payımız 3.
5 × 3 = 15
Sonuç:
Demek ki çiçekçi 15 tane çiçek satmıştır.
Sorunun ikinci kısmında ise “Çiçekçinin sattığı çiçek sayısı, 25 çiçeğin kaçta kaçıdır?” diye soruluyor. Zaten buketlerin 3/5’ü satıldığı için, çiçeklerin de 3/5’ü satılmış olur. Gördüğün gibi cevap sorunun içinde saklı!
Etkinlik:
Araç ve gereçler: 6 plastik tabak, 30 nohut.
- Tabakları masamızın üzerine koyalım.
- 30 nohudu 6 tabağa eşit olarak paylaştıralım.
- 2 tabaktaki nohutları elimize alalım.
- Elimizdeki nohutları sayalım.
- Elimizdeki nohutların 30 nohudun kaçta kaçı olduğunu belirtelim.
- 30 nohudun 7/10’sini nohut ve tabak kullanmadan nasıl hesaplayabileceğimizi tartışalım.
Açıklama:
Bu etkinlik, kesirleri somut olarak görmemizi sağlayan çok güzel bir alıştırma. Hadi adımlarını takip edelim ve ne anlama geldiğini konuşalım.
Adım 1: 30 nohudu 6 tabağa eşit paylaştırırsak, her tabağa kaç nohut düşer? Bunu bulmak için bölme yaparız.
30 ÷ 6 = 5 nohut.
Yani her tabakta 5 nohut var. Her bir tabak, bütün nohutların 1/6’sını (altıda birini) temsil ediyor.
Adım 2: 2 tabaktaki nohutları alırsak, toplamda kaç nohut almış oluruz?
2 × 5 = 10 nohut.
Elimizde 10 nohut olur. Bu 10 nohut, 30 nohudun 2/6’sıdır (altıda ikisidir). Çünkü 6 tabaktan 2 tanesini aldık.
Peki 30 nohudun 7/10’sini nasıl hesaplarız?
Tıpkı çiçekçi sorusunda yaptığımız gibi!
Adım 1: Bütünü (30 nohut) paydaya (10) böleriz.
30 ÷ 10 = 3
Adım 2: Çıkan sonucu (3) pay ile (7) çarparız.
3 × 7 = 21
Sonuç: 30 nohudun 7/10’si 21 edermiş. İşte bu kadar basit!
1. Örnek:
4 muzun 3/4’ünün kaç muz olduğunu belirleyelim.
Çözüm:
Bu örnek, konuyu resimle çok güzel bir şekilde özetliyor. Bizden 4 muzun 3/4’ünü (dörtte üçünü) bulmamız isteniyor.
Adım 1: Bütünümüzü, yani 4 muzu, kesrin paydası olan 4‘e bölelim.
4 ÷ 4 = 1 muz
Bu, 4 eş parçadan her birinin 1 muz olduğunu gösterir.
Adım 2: Şimdi bu sonucu, kesrin payı olan 3 ile çarpalım.
1 × 3 = 3 muz
Sonuç:
Gördüğün gibi, 4 muzun 3/4’ü 3 muz eder. Resimde de 4 muzdan 3 tanesinin seçildiğini görebilirsin.
Umarım açıklamalarım konuyu daha iyi anlamana yardımcı olmuştur. Unutma, bir bütünün kesir kadarını bulmak için önce paydaya böl, sonra pay ile çarp! Aklına takılan başka bir soru olursa çekinmeden sorabilirsin. Başarılar dilerim!