5. Sınıf Matematik Ders Kitabı Cevapları Özgün Yayınları Sayfa 53
Merhaba sevgili öğrencilerim!
Bugün sizlerle zihinden çarpma ve bölme işlemleriyle ilgili çok güzel alıştırmalar yapacağız. Bu işlemler, hem matematiksel düşünme becerimizi geliştirir hem de bize hız kazandırır. Haydi, gönderdiğin görseldeki soruları birlikte, adım adım çözelim. Hazır mısınız? Harika, o zaman başlayalım!
1. Aşağıdaki problemleri zihinden çözünüz.
a. Bir ataş kutusunda 100 tane ataş vardır. Bu kutulardan;
Bu soruda bizden, her birinde 100 ataş bulunan kutu sayısına göre toplam ataş miktarını bulmamız isteniyor. Yani aslında yapacağımız işlem çarpma. Bir sayıyı 100 ile zihinden çarpmanın en kolay yolu, sayının sonuna iki tane sıfır (00) eklemektir. Haydi bu kuralı uygulayalım!
10 tanesinde,
Adım 1: 10 sayısını yazarız.
Adım 2: Sonuna iki sıfır ekleriz: 1000
Sonuç: 1000 tane ataş vardır.
60 tanesinde,
Adım 1: 60 sayısını yazarız.
Adım 2: Sonuna iki sıfır ekleriz: 6000
Sonuç: 6000 tane ataş vardır.
125 tanesinde,
Adım 1: 125 sayısını yazarız.
Adım 2: Sonuna iki sıfır ekleriz: 12500
Sonuç: 12 500 tane ataş vardır.
1200 tanesinde,
Adım 1: 1200 sayısını yazarız.
Adım 2: Sonuna iki sıfır ekleriz: 120000
Sonuç: 120 000 tane ataş vardır.
b. Bir satıcıda 36 000 tane balon vardır. Satıcıdaki balonlar;
Bu soruda ise toplam balon sayısını, poşetlere paylaştırmamız isteniyor. Paylaştırma işlemi demek, bölme işlemi demektir. Zihinden bölme yaparken, eğer sayılarımızın sonunda sıfırlar varsa, hem bölünen sayıdan hem de bölen sayıdan eşit miktarda sıfır silerek işlemi çok daha kolay hale getirebiliriz. Hadi görelim!
Her birinde 10 balon,
Adım 1: İşlemimiz 36 000 ÷ 10. Bölen sayımız olan 10’da bir tane sıfır var. O zaman 36 000’den de bir tane sıfır sileriz.
Adım 2: 3600 ÷ 1 = 3600
Sonuç: 3600 tane poşet kullanılır.
Her birinde 30 balon,
Adım 1: İşlemimiz 36 000 ÷ 30. İki sayıdan da birer tane sıfır silelim: 3600 ÷ 3.
Adım 2: Şimdi 36’yı 3’e bölelim. Sonuç 12’dir. Kalan iki sıfırı da yanına ekleyelim: 1200.
Sonuç: 1200 tane poşet kullanılır.
Her birinde 100 balon,
Adım 1: İşlemimiz 36 000 ÷ 100. Bölen sayımız olan 100’de iki tane sıfır var. O zaman 36 000’den de iki tane sıfır sileriz.
Adım 2: 360 ÷ 1 = 360
Sonuç: 360 tane poşet kullanılır.
Her birinde 120 balon olan poşetlere konulursa,
Adım 1: İşlemimiz 36 000 ÷ 120. İki sayıdan da birer tane sıfır silelim: 3600 ÷ 12.
Adım 2: Şimdi 36’yı 12’ye bölelim. Sonuç 3’tür. Kalan iki sıfırı da yanına ekleyelim: 300.
Sonuç: 300 tane poşet kullanılır.
2. Aşağıdaki işlemleri zihinden yapınız.
Burada da zihinden çarpma işlemleri yapacağız. Unutmayın, sıfırları en sona saklamak işimizi kolaylaştırır!
a) 195 x 10 = 195’in sonuna bir sıfır ekleriz. Sonuç: 1950
b) 218 x 100 = 218’in sonuna iki sıfır ekleriz. Sonuç: 21 800
c) 140 x 1000 = 140’ın sonuna üç sıfır ekleriz. Sonuç: 140 000
ç) 1200 x 50 = Önce sıfırları görmezden gelelim: 12 x 5 = 60. Şimdi kenara ayırdığımız üç sıfırı (ikisi 1200’den, biri 50’den) sonuca ekleyelim. Sonuç: 60 000
d) 3800 x 300 = Sıfırları görmeden 38 ile 3’ü çarpalım. 30×3=90, 8×3=24, 90+24=114. Şimdi kenara ayırdığımız dört sıfırı (ikisi 3800’den, ikisi 300’den) ekleyelim. Sonuç: 1 140 000
e) 6000 x 600 = 6 x 6 = 36. Toplamda beş sıfırımız var. Ekleyelim. Sonuç: 3 600 000
f) 64 x 5 = Bir sayıyı 5 ile çarpmak, o sayıyı 10 ile çarpıp yarısını almak demektir. 64 x 10 = 640. 640’ın yarısı 320’dir. Sonuç: 320
g) 26 x 9 = Bir sayıyı 9 ile çarpmak, o sayıyı 10 ile çarpıp kendisini çıkarmak demektir. 26 x 10 = 260. 260 – 26 = 234. Sonuç: 234
ğ) 32 x 8 = 30 x 8 = 240. 2 x 8 = 16. 240 + 16 = 256. Sonuç: 256
h) 840 x 80 = 84 x 8 işlemini yapalım. 80×8=640, 4×8=32. 640+32=672. İki tane de sıfırımız vardı. Ekleyelim. Sonuç: 67 200
ı) 2900 x 200 = 29 x 2 = 58. Dört tane sıfırımızı ekleyelim. Sonuç: 580 000
i) 109 x 1000 = 109’un sonuna üç sıfır ekleriz. Sonuç: 109 000
j) 4200 x 20 = 42 x 2 = 84. Üç tane sıfırımızı ekleyelim. Sonuç: 84 000
k) 5400 x 300 = 54 x 3 = 162. Dört tane sıfırımızı ekleyelim. Sonuç: 1 620 000
l) 8000 x 40 = 8 x 4 = 32. Dört tane sıfırımızı ekleyelim. Sonuç: 320 000
3. Aşağıdaki işlemleri zihinden yapınız.
Sıra geldi zihinden bölme işlemlerine. Yine sıfırları sadeleştirme yöntemimiz en iyi dostumuz olacak!
a) 2600 ÷ 10 = Her iki taraftan birer sıfır sileriz. 260 ÷ 1 = 260
b) 42 700 ÷ 100 = Her iki taraftan ikişer sıfır sileriz. 427 ÷ 1 = 427
c) 94 000 ÷ 1000 = Her iki taraftan üçer sıfır sileriz. 94 ÷ 1 = 94
ç) 280 ÷ 5 = Bir sayıyı 5’e bölmek, o sayıyı 2 ile çarpıp 10’a bölmek demektir. 280 x 2 = 560. 560 ÷ 10 = 56
d) 920 ÷ 20 = Her iki taraftan birer sıfır sileriz. 92 ÷ 2 = 46
e) 72 000 ÷ 600 = Her iki taraftan ikişer sıfır sileriz. 720 ÷ 6. 72’yi 6’ya bölersek 12 olur. Sıfırı da ekleriz. Sonuç: 120
f) 340 000 ÷ 17 000 = Her iki taraftan üçer sıfır sileriz. 340 ÷ 17. 34’ü 17’ye bölersek 2 olur. Sıfırı da ekleriz. Sonuç: 20
g) 90 ÷ 5 = 90 x 2 = 180. 180 ÷ 10 = 18
ğ) 440 ÷ 5 = 440 x 2 = 880. 880 ÷ 10 = 88
h) 48 000 ÷ 800 = Her iki taraftan ikişer sıfır sileriz. 480 ÷ 8. 48’i 8’e bölersek 6 olur. Sıfırı da ekleriz. Sonuç: 60
ı) 260 ÷ 5 = 260 x 2 = 520. 520 ÷ 10 = 52
i) 64 000 ÷ 16 000 = Her iki taraftan üçer sıfır sileriz. 64 ÷ 16 = 4
İşte bu kadar! Gördüğünüz gibi, bazı küçük ipuçları ve stratejilerle bu işlemleri zihinden yapmak hem çok kolay hem de çok eğlenceli. Bol bol pratik yapmayı unutmayın. Harika bir iş çıkardınız, tebrikler!