5. Sınıf Matematik Ders Kitabı Cevapları Özgün Yayınları Sayfa 163

Harika bir çalışma! Merhaba sevgili öğrencilerim, ben sizin 5. Sınıf Matematik öğretmeniniz. Şimdi bu görseldeki soruları birlikte, adım adım çözeceğiz. Unutmayın, geometri etrafımızdaki dünyayı anlamanın harika bir yoludur! Haydi başlayalım.

1. Soru: Aşağıdaki cümlelerin doğru mu, yanlış mı olduğunu belirleyiniz. Doğru olanların kutusuna “✓” işareti koyunuz.

Bu soruda bize verilen cümlelerin, yanlarındaki resimlere göre doğru olup olmadığını bulmamız isteniyor. Geometride öğrendiğimiz dik ve paralel kavramlarını hatırlayarak resimleri dikkatlice inceleyelim.

• Masanın ayakları, masanın tablasına diktir.

  Adım 1: Resimdeki masaya bakalım. Masanın dört tane ayağı ve üzerinde düz bir tablası var.
  
  Adım 2: “Dik” olmak demek, iki doğrunun veya yüzeyin birbiriyle 90 derecelik bir açı yapması demektir, tıpkı bir karenin köşesi gibi. Masanın ayaklarının, masanın düz tablasıyla birleştiği yere dikkatlice bakın. Orada tam bir köşe, yani 90 derecelik bir açı oluşuyor.
  
  Sonuç: Bu ifade DOĞRU‘dur. Bu yüzden bu cümlenin yanındaki kutucuğa ✓ işareti koymalıyız.

• Merdivenin korkuluklarındaki paralel borular bağlı oldukları tahta parçasına diktir.

  Adım 1: Merdiven resmini inceleyelim. Korkulukta yukarıdan aşağıya doğru inen dikey demir çubuklar (borular) var. Bunlar birbirine paraleldir. Bu borular, üzerine elimizi koyduğumuz eğimli ahşap kısma (trabzan) bağlı.
  
  Adım 2: Şimdi boruların bu eğimli ahşap parçaya bağlandığı açıya bakalım. Eğimli olduğu için bu açı 90 derece değildir. Ya dar açıdır ya da geniş açıdır ama kesinlikle dik açı değildir.
  
  Sonuç: Bu ifade YANLIŞ‘tır. Bu kutucuğu boş bırakıyoruz.

• Merdivenin korkulukları, merdivenin basamaklarına diktir.

  Adım 1: Tekrar merdiven resmine odaklanalım. Korkulukları oluşturan dikey demir çubuklar yukarı doğru dimdik duruyor. Merdivenin bastığımız basamakları ise yere paralel, yani dümdüz duruyor.
  
  Adım 2: Dimdik duran bir çubuk ile dümdüz duran bir basamağın oluşturduğu açıyı düşünelim. Bu açı tam olarak 90 derecedir, yani birbirine diktir.
  
  Sonuç: Bu ifade DOĞRU‘dur. Bu cümlenin yanındaki kutucuğa da ✓ işareti koymalıyız.

2. Soru: Aşağıdaki doğrulara A, B, C ve D noktalarından dikmeler çiziniz.

Harika bir çizim sorusu! “Dikme çizmek” demek, bir noktadan bir doğruya tam 90 derecelik açıyla inen bir doğru parçası çizmek demektir. Bu iş için en iyi yardımcımız gönyemizdir! Gönyemizin dik olan köşesini kullanacağız.

• A noktasından k doğrusuna dikme çizimi:

  Adım 1: Gönyemizin dik kenarlarından birini k doğrusunun üzerine tam olarak yerleştiririz.
  
  Adım 2: Gönyemizi k doğrusu üzerinde kaydırarak diğer dik kenarının A noktasından geçmesini sağlarız.
  
  Adım 3: Kalemimizle A noktasından başlayıp k doğrusuna kadar düz bir çizgi çizeriz. İşte bu çizdiğimiz çizgi, A noktasından k doğrusuna inen dikmedir!

• B noktasından n doğrusuna dikme çizimi:

  Adım 1: Burada B noktası zaten n doğrusunun üzerinde. Bu durumda, B noktasından geçen ve n doğrusuna dik olan yeni bir doğru çizeceğiz.
  
  Adım 2: Gönyemizin dik köşesini tam B noktasının üzerine koyarız. Gönyenin kenarlarından biri n doğrusu ile hizalanmalıdır.
  
  Adım 3: Gönyenin diğer dik kenarı boyunca B noktasından geçen bir doğru çizeriz. Bu yeni doğru, n doğrusuna dik olur.

• C noktasından p doğrusuna dikme çizimi:

  Adım 1: Tıpkı A noktasında yaptığımız gibi, gönyemizin bir dik kenarını p doğrusunun üzerine koyarız.
  
  Adım 2: Gönyemizi p doğrusu üzerinde kaydırarak diğer dik kenarının C noktasına değmesini sağlarız.
  
  Adım 3: Kalemimizle C noktasından p doğrusuna doğru bir dikme çizeriz. Bu çizgi, p doğrusuyla 90 derecelik bir açı yapacaktır.

• D noktasından r doğrusuna dikme çizimi:

  Adım 1: D noktası da B gibi, r doğrusunun tam üzerinde yer alıyor.
  
  Adım 2: Gönyemizin dik köşesini D noktasına yerleştiririz ve bir kenarını r doğrusuyla aynı hizaya getiririz.
  
  Adım 3: Gönyenin diğer dik kenarı boyunca D noktasından geçen bir doğru çizeriz. Bu çizdiğimiz doğru r doğrusuna dik olmuş olur.

Umarım tüm çözümler anlaşılmıştır. Geometri ile oynamak çok eğlencelidir. Başarılar dilerim!