5. Sınıf Matematik Ders Kitabı Cevapları Özgün Yayınları Sayfa 184
Harika bir çalışma! Merhaba sevgili öğrencim, gönderdiğin bu geometri sorularına birlikte göz atalım. Bu konuları ne kadar iyi anladığını görmek beni çok mutlu ediyor. Şimdi bu soruları adım adım, tane tane çözelim. Takıldığın bir yer olursa hiç çekinme, tekrar üzerinden geçeriz.
1. Aşağıdaki cümlelerde noktalı yerlere uygun ifadeleri yazınız.
Bu soruda geometri ile ilgili temel kavramları ne kadar bildiğimizi ölçeceğiz. Hadi boşlukları en doğru kelimelerle dolduralım!
-
a. Aynı düzlemde bulunan ve bir ortak noktası olan doğrulara …………………….. denir.
Çözüm: İki doğrunun tek bir ortak noktası varsa, bu, o noktada birbirlerini kestikleri anlamına gelir. Tıpkı bir makasın iki ağzının bir noktada birleşmesi gibi. Bu yüzden bu doğrulara kesişen doğrular deriz.
-
b. Kesiştiğinde 90°’lik açılar oluşturan doğrular …………………….. olarak adlandırılır.
Çözüm: İki doğru kesiştiğinde tam bir “L” veya “+” şekli oluşturuyorsa, yani aralarındaki açı 90 derece ise, bu özel bir durumdur. Bu doğrulara dik kesişen doğrular veya kısaca dik doğrular denir.
-
c. Ölçüsü 90° ile 180° arasında olan açılara …………………….. denir.
Çözüm: Açıları düşünelim: 90°’den küçük olanlara dar açı, tam 90° olana dik açı diyorduk. 90°’den büyük ama 180°’lik doğru açıdan küçük olan, yani daha “geniş” duran açılara ise geniş açı adını veririz.
-
ç. Paralelkenarın karşılıklı kenarları birbirine …………………….. .
Çözüm: Paralelkenar, adından da anlaşılacağı gibi, karşılıklı kenarları asla kesişmeyen, yani birbirine paraleldir. Aynı zamanda bu kenarların uzunlukları da birbirine eşittir. Boşluğa “paraleldir” yazmamız en doğrusu olur.
-
d. Bir üçgende yalnızca …………………….. tane geniş açı olabilir.
Çözüm: Unutma, bir üçgenin iç açılarının toplamı her zaman 180°’dir. Geniş açı ise 90°’den büyüktür. Eğer bir üçgende iki tane geniş açı olsaydı (mesela 91° ve 91°), sadece bu iki açının toplamı bile 182° olurdu ki bu imkansız! Bu yüzden bir üçgende en fazla bir tane geniş açı bulunabilir.
2. Aşağıdaki noktalı kâğıda, yandaki doğru parçası ile eşit uzunlukta olan bir doğru parçası çiziniz.
Bu soruda bizden verilen EF doğru parçasının aynısını yandaki boş alana çizmemiz isteniyor. Bunu yapmanın en kolay yolu “nokta sayma” yöntemidir.
Adım 1: Önce bize verilen EF doğru parçasına bakalım. E noktasından F noktasına gitmek için nasıl bir yol izlediğini bulalım.
Adım 2: E noktasından başlayarak sayalım. Sağa doğru 3 birim (3 nokta) ilerlememiz gerekiyor. Sonra yukarı doğru 4 birim (4 nokta) daha ilerlediğimizde F noktasına ulaşıyoruz.
Adım 3: Şimdi yandaki boş kağıtta kendimize yeni bir başlangıç noktası seçelim.
Adım 4: Bu yeni noktadan, az önce saydığımız gibi, önce sağa doğru 3 birim, sonra da yukarı doğru 4 birim ilerleyerek ikinci noktamızı işaretleyelim. İki noktayı birleştirdiğimizde, EF doğru parçasıyla birebir aynı uzunlukta yeni bir doğru parçası çizmiş oluruz. Harika iş!
3. Aşağıdaki çokgene göre noktalı yerlere “köşe”, “kenar”, “açı” ve “köşegen” ifadelerinden uygun olanı yazınız.
Şimdi de bir çokgenin kısımlarını adlandıralım. Bize verilen kelimelerle şekildeki okların gösterdiği yerleri eşleştireceğiz. Haydi başlayalım!
- Okların gösterdiği yerleri yukarıdan aşağıya doğru sırayla inceleyelim:
- 1. (En üstteki ok): Bu ok, çokgenin C ve D noktalarını birleştiren düz çizgiyi, yani CD doğru parçasını gösteriyor. Çokgenleri oluşturan bu düz çizgilere kenar deriz.
- 2. (Ortadaki mor ok): Bu ok, A noktasından başlayıp C noktasında bitiyor. A ve C köşeleri birbirine komşu değil. Bir çokgende komşu olmayan iki köşeyi birleştiren bu çizgiye köşegen denir.
- 3. (Alttaki oklar): Bu oklar, çokgenin A ve B noktalarını birleştiren AB doğru parçasını işaret ediyor. Bu da çokgenimizin bir başka kenar‘ıdır.
- 4. (B köşesindeki yay şeklindeki ok): Bu ok, B köşesinin iç kısmındaki açıklığı gösteriyor. İki kenarın birleştiği yerde oluşan bu açıklığa açı diyoruz.
4. Aşağıdaki üçgenlerin açılarına göre türlerini altlarına yazınız.
Son sorumuzda üçgenleri açılarına bakarak sınıflandırmamız isteniyor. Üçgenleri açılarına göre üç gruba ayırıyorduk: dar açılı, dik açılı ve geniş açılı.
- a. Bu üçgene baktığımızda, bütün iç açılarının 90°’den küçük olduğunu görüyoruz. Tüm açıları dar açı olan bu üçgenlere dar açılı üçgen denir.
- b. Bu üçgenin bir köşesinde küçük bir kare işareti var. Bu işaret, o açının tam olarak 90° olduğu anlamına gelir. Bir açısı 90° olan üçgenlere dik açılı üçgen denir.
- c. Bu üçgenin tepe açısına dikkatlice bakalım. 90°’den daha geniş duruyor, değil mi? Bir tane bile olsa geniş açısı (90°’den büyük) olan üçgenlere geniş açılı üçgen adını veririz.
Tebrik ederim! Bütün soruları başarıyla tamamladık. Geometri gerçekten de şekilleri ve kuralları anladığımızda çok zevkli bir konu. Böyle devam et!