7. Sınıf Türkçe Ders Kitabı Cevapları Özgün Yayınları Sayfa 120
5. Etkinlik
“Bütün satıcılar alıcılar yönlendirir… Kötülük isteyenler çoğaldıkça kötülük satıcıları, iyilik isteyenler çoğaldıkça da iyilik satıcıları artar.”
Okuduğunuz öyküde geçen öğretmenin söylediği söz hakkında bir yazı yazınız. Yazınızda günlük hayattan örneklere yer veriniz.
Çözüm:
Merhaba sevgili öğrencim, bu etkinlikte senden çok anlamlı bir söz üzerine bir yazı yazmanı istiyorlar. Hadi gel, önce bu sözü birlikte anlayalım, sonra da nasıl güzel bir yazı yazabileceğimizi konuşalım.
Adım 1: Öğretmenin Sözünü Anlayalım
-
Öğretmenin söylediği sözün ilk kısmı, “Bütün satıcılar alıcılar yönlendirir…” derken bize şunu anlatıyor: Bir şeyin alıcısı yani talep edeni varsa, o şeyi satan veya sunan kişiler de ortaya çıkar. Yani, bir şeye ihtiyaç duyuldukça veya istenildikçe, o şeyi sağlayanlar da çoğalır. Tıpkı bir mağazada çok aranan bir ürünün raflarda daha fazla yer alması gibi.
-
Sözün devamı ise bu fikri iyilik ve kötülük kavramlarına taşıyor: “Kötülük isteyenler çoğaldıkça kötülük satıcıları, iyilik isteyenler çoğaldıkça da iyilik satıcıları artar.“
Burada “kötülük satıcısı” veya “iyilik satıcısı” derken, somut bir dükkân ya da pazar düşünme. Bu, mecazi bir anlatım, yani benzetme yapıyor. Şunu demek istiyor:
-
Eğer bir toplumda insanlar kötü niyetli olursa, başkalarına zarar vermek isterse, haksızlık peşinde koşarsa, o zaman bu kötü davranışları yapan, yayan veya destekleyen insanlar da çoğalır. Kötülük, kötü insanlar tarafından beslenir ve yayılır.
-
Tam tersi, eğer insanlar iyilik yapmak isterse, yardımlaşmaya önem verirse, dürüst ve adil olmayı seçerse, o zaman da toplumda iyilikleri çoğaltan, başkalarına faydalı olan, güzel işlere öncülük eden kişiler artar. İyilik, iyi insanlar sayesinde büyür ve etrafa yayılır.
Kısacası, bu söz bize şunu fısıldıyor: Toplumdaki davranışlar ve olaylar, insanların ne istediği, neye değer verdiği ve nasıl davrandığına göre şekillenir. Eğer insanlar kötüye yönelirse kötü olaylar artar, iyiye yönelirse güzel olaylar ve iyilikler çoğalır.
-
Adım 2: Yazımızı Nasıl Yazacağız?
Şimdi bu derin anlamlı sözü anladığımıza göre, yazımızı yazmaya başlayabiliriz. Yazını yazarken şu noktalara dikkat etmelisin:
-
Giriş: Yazına, öğretmenin söylediği bu sözü kendi cümlelerinle aktararak ve ne anlama geldiğini kısaca açıklayarak başlayabilirsin. Okuyucuyu konuya hazırlamalısın.
-
Gelişme (En Önemli Kısım!): Bu bölümde, öğretmenin sözünü destekleyen veya açıklayan günlük hayattan örnekler vermelisin. Ne kadar çok ve çeşitli örnek verirsen, yazın o kadar güçlü ve ikna edici olur. İşte sana birkaç fikir:
-
Okulda bir arkadaşın sürekli kopya çekmek için fırsat kolluyorsa, ona yardım etmeye çalışan veya kopya veren başka öğrenciler de maalesef çıkabiliyor. Bu, “kötülük isteyen çoğaldıkça kötülük satıcısı artar”a bir örnektir.
-
Bir başka örnek: Bazı insanlar internette kötü yorumlar yazmayı, dedikodu yapmayı seviyor. Bu tür insanlar çoğaldıkça, maalesef bu tür kötü niyetli paylaşımlar da artıyor.
-
Peki ya iyilik? Sınıfınızda bir arkadaşınız derslerinde zorlanıyor ve yardım istiyor. Diğer arkadaşları ona ders çalışmasında destek olursa, notlarını paylaşırsa, bu “iyilik isteyen çoğaldıkça iyilik satıcısı artar”a çok güzel bir örnektir.
-
Çevrende yardıma muhtaç bir hayvan gördüğünde ona yardım eden, sokak hayvanlarına mama ve su veren gönüllüleri düşün. Bu insanlar iyilik istediği için iyilik yapanlar da çoğalıyor.
-
Ya da parkta yere çöp atanları uyaran veya gördüğü çöpü alıp çöpe atan duyarlı insanlar… Eğer bu duyarlılık artarsa, çevremiz de daha temiz olur. İyilik isteyenler çoğaldıkça, iyiliği yayanlar da çoğalır.
Bu örnekleri kendi gözlemlerinden, çevrenden, belki okuduğun bir haberden veya izlediğin bir olaydan düşünebilirsin. Önemli olan, soyut bir fikri somut örneklerle açıklayabilmen.
-
-
Sonuç: Yazını, bu sözün genel mesajını tekrar vurgulayarak bitirebilirsin. İnsanların iyiye veya kötüye yönelmesinin toplum üzerindeki etkisini özetleyerek, kendi düşüncelerini de ekleyebilirsin. Örneğin, “Bizler birer birey olarak iyi olmayı seçtikçe, çevremizdeki iyilikler de kartopu gibi büyüyerek çoğalacaktır. Bu yüzden her zaman iyiliği seçmeliyiz.” gibi bir cümleyle güçlü bir kapanış yapabilirsin.
Unutma, bu bir kompozisyon (yazı) etkinliği. Kendi düşüncelerini, gözlemlerini ve yorumlarını katmaktan çekinme. Öğretmenin sözünü doğru bir şekilde açıklayıp, günlük hayattan anlaşılır örneklerle desteklemek, yazının başarısı için çok önemli.
Sonuç:
Öğretmeninin sözü, toplumdaki genel eğilimlerin ve bireylerin isteklerinin, çevremizdeki olayları ve insanları nasıl şekillendirdiğini anlatır. İnsanlar iyiliği talep ettikçe iyilik, kötülüğü talep ettikçe kötülük çoğalır. Yazında bu fikri kendi cümlelerinle açıklayıp, günlük hayattan somut ve anlaşılır örneklerle desteklemelisin. Bu sayede yazın hem düşündürücü hem de etkileyici olacaktır. Başarılar dilerim!