Merhaba sevgili öğrencilerim,
Bugün “Futbolcu Olmaya Karar Vermiştim” metniyle ilgili soruları hep birlikte çözeceğiz. Metni dikkatlice okudunuz mu? Harika! Şimdi sorulara geçelim ve her birini adım adım, güzelce açıklayarak cevaplayalım.
5. Etkinlik Hazırladığınız sunudan hareketle kendinizi tanıtan ve yeteneklerinizin ortaya çıkması için neler yapmanız gerektiğiyle ilgili düşüncelerinizi anlatan bir konuşma yapınız.
Sevgili öğrencilerim, bu etkinlik tamamen sizin yaratıcılığınıza ve kendinizi ifade etme yeteneğinize yönelik bir çalışma.
Adım 1: Konuşma Konusu Belirleme
- Öncelikle, kendinizi tanıtan ve yeteneklerinizi anlatan bir konuşma yapmanız isteniyor. Yani, “Ben kimim? Neleri seviyorum? Hangi konularda iyiyim? Gelecekte neler yapmak istiyorum?” gibi sorulara cevap vereceksiniz.
Adım 2: Yeteneklerinizi Ortaya Çıkarma Yolları
- Konuşmanızda, bu yeteneklerinizi daha da geliştirmek ve başkalarına göstermek için neler yapmanız gerektiğini düşünmeniz önemli. Mesela, “Daha çok kitap okumalıyım,” “Spor antrenmanlarına düzenli gitmeliyim,” “Resim kursuna başlamalıyım” gibi somut adımlar belirleyebilirsiniz.
Adım 3: Konuşma Metni Oluşturma
- Konuşmanızı yaparken akıcı ve etkileyici olmaya çalışın. Giriş, gelişme ve sonuç bölümlerini belirginleştirin.
- Giriş: Kendinizi kısaca tanıtın.
- Gelişme: Yeteneklerinizi örneklerle açıklayın ve bu yeteneklerinizi geliştirmek için neler yapacağınızı anlatın.
- Sonuç: Konuşmanızı etkileyici bir cümleyle bitirin, dinleyicilere teşekkür edin.
Unutmayın, bu bir performans etkinliği. Kendinize güvenin ve içten olun! Eminim harika bir konuşma yapacaksınız.
6. Etkinlik “Futbolcu Olmaya Karar Vermiştim” metninde geçen öznel ve nesnel yargıları tespit ederek yazınız.
Şimdi de metindeki öznel ve nesnel yargıları bulalım. Hatırlayın, öznel yargılar kişisel görüşlerimizi, duygularımızı anlatırken; nesnel yargılar ise herkes tarafından kabul edilen, kanıtlanabilir bilgileri ifade eder.
Öznel Yargılar
- “top dediğimiz o paçavra yığını ne düştüğü yerden sıçrar, ne uçar gider!” (Yazarın topun kalitesi hakkındaki kişisel yorumu ve beğenisi.)
- “Nedense bir de hep pabuçlarımın burnu delinirdi önce.” (Yazarın kişisel gözlemi ve bu durumla ilgili hissi, genel bir kural değil.)
- “Ama büyüyünce futbolcu olmayı, bir futbol takımında oynayabilmeyi öylesine çok isterdim ki.” (Yazarın kişisel isteği ve hayali.)
Nesnel Yargılar
- “Bizim kuşağın çocukluğu İkinci Dünya Savaşı yıllarına rastlar.” (Tarihi bir bilgi, herkesçe bilinen ve kanıtlanabilir bir gerçek.)
- “Ben dört yaşındayken savaş çıkmıştı.” (Yazarın hayatındaki belirli bir döneme ait, gerçekleşmiş bir olay.)
- “İnamın, ilk lastik topu (o da yumruk kadar bir şeydi) ortaokul ikinci sınıftaydım gördüğümde.” (Yazarın belirli bir zamanda, belirli bir yaşta yaşadığı somut bir durum.)
Gördüğünüz gibi, yazarın kendi düşüncelerini, duygularını ve deneyimlerini anlattığı cümleler öznel; tarihsel gerçekler ve somut olaylar ise nesnel yargılar oluyor.
7. Etkinlik “Futbolcu Olmaya Karar Vermiştim” metninde anlatım kimin ağzından yapılmıştır? Metindeki ilgili bölümlere atıflar yaparak açıklayınız.
Haydi bu metinde anlatıcının kim olduğunu bulalım. Anlatıcı, hikayeyi bize kimin gözünden anlattığıdır. Genellikle “ben” veya “o” zamirlerini ve fiil çekimlerini kullanarak bunu anlayabiliriz.
Çözüm:
Metinde anlatım, birinci kişi ağzından, yani yazarın kendi ağzından yapılmıştır. Yazar, kendi yaşadıklarını, düşüncelerini ve duygularını bize aktarıyor.
Bunu gösteren bazı bölümler şunlar:
- “Ben dört yaşındayken savaş çıkmıştı.” (Burada “Ben” zamiri, anlatıcının kendisi olduğunu açıkça gösteriyor.)
- “…ortaokul ikinci sınıftaydım gördüğümde.” (Buradaki “-dım” eki, eylemi yapanın “ben” olduğunu, yani birinci tekil şahıs olduğunu belirtiyor.)
- “Ama büyüyünce futbolcu olmayı, bir futbol takımında oynayabilmeyi öylesine çok isterdim ki.” (“İsterdim” fiilindeki “-dim” eki de yine anlatıcının kendisinden bahsettiğini gösteriyor.)
- “Akşamları üstüm başım çamur içinde, kan tere batmışım…” (“Batmışım” fiilindeki “-ım” eki de yazarın kendi durumunu anlattığını kanıtlıyor.)
Bu cümlelerden de anladığımız gibi, yazar bize kendi hayat hikayesinden bir kesit sunuyor, kendi deneyimlerini paylaşıyor.
8. Etkinlik “Futbolcu Olmaya Karar Vermiştim” metninden ek fiil kullanıldığı isimleri bularak birer cümlede kullanınız.
Şimdi sıra geldi ek fiilleri bulmaya! Ek fiil, isim soylu sözcüklere gelerek onları yüklem yapan veya birleşik zamanlı fiiller oluşturan yardımcı fiillerdir. Biz burada isimlere gelen ek fiillere odaklanacağız. Ek fiillerin genellikle “-idi”, “-imiş”, “-dir”, “-ise” şeklinde karşımıza çıktığını unutmayın.
Metinden Tespit Edilen İsimler ve Ek Fiiller:
- “ortaokul ikinci sınıftaydım” cümlesindeki “sınıftaydım” kelimesi. Burada “sınıf” ismi, “-ta” (bulunma hali eki) ve “-ydı” (ek fiilin görülen geçmiş zamanı) ile çekimlenerek yüklem olmuştur.
- “…yumruk kadar bir şeydi” cümlesindeki “şeydi” kelimesi. Burada “şey” ismi, “-di” (ek fiilin görülen geçmiş zamanı) ile çekimlenerek yüklem olmuştur.
Bu İsimleri Kullanarak Yeni Cümleler Kuralım:
1. Örnek: sınıftaydım
Yeni Cümle: Yaz tatilinden önce altıncı sınıftaydım, şimdi yedinci sınıfa başlayacağım.
2. Örnek: şeydi
Yeni Cümle: Dedemin anlattığı hikaye, gerçekten de çok ilginç bir şeydi.
Gördünüz mü? Ek fiiller sayesinde isimleri cümle içinde yüklem olarak kullanabiliyoruz. Çok işimize yarıyorlar!
Umarım açıklamalarım anlaşılır olmuştur. Bir sonraki derste görüşmek üzere!