Merhaba sevgili 7. sınıf öğrencim! Türkçe dersinde bugün karşına çıkan bu grafiği ve altındaki yargıları seninle birlikte adım adım inceleyelim. Unutma, grafik okumak ve bilgileri doğru yorumlamak çok önemli bir beceri. Hadi başlayalım!
b) Altlarını çizdiğiniz zarfların metne olan katkılarını yazınız.
Sevgili öğrencim, bu soruya cevap verebilmem için bir metne ve o metinde altı çizilmiş zarflara ihtiyacım var. Ancak bana gönderdiğin görselde böyle bir metin bulunmuyor. Bu nedenle bu kısmı şu an için çözemiyorum. Muhtemelen bu soru, daha önceki bir etkinliğin devamı niteliğinde.
Şimdi gelelim görseldeki asıl etkinliğimize, yani kütüphanelerdeki kitap sayılarını gösteren grafiğe ve onunla ilgili yargılara. Bu soruları tek tek inceleyip doğru mu yanlış mı olduklarına karar verelim.
6. Etkinlik
Yukaridaki grafikte 2012 – 2016 yılları arasında kütüphanelerde bulunan kitap sayıları verilmiştir. Grafikten yola çıkarak aşağıdaki yargılardan doğru olanların başına “D”, yanlış olanların başına “Y” yazınız.
1. yargı: Milli kütüphanedeki kitap sayısı 2012 – 2014 yılları arasında aynıdır.
Bu yargıyı kontrol etmek için grafikteki mavi renkli “Milli Kütüphane” çubuklarına bakmamız gerekiyor.
Adım 1: 2012 yılındaki Milli Kütüphane kitap sayısını bulalım: 27,9 milyon.
Adım 2: 2013 yılındaki Milli Kütüphane kitap sayısını bulalım: 31,3 milyon.
Adım 3: 2014 yılındaki Milli Kütüphane kitap sayısını bulalım: 27,9 milyon.
Şimdi düşünelim: Yargı bize “2012 – 2014 yılları arasında aynıdır” diyor. Yani 2012, 2013 ve 2014 yıllarındaki sayıların hepsinin aynı olması gerekiyor. Ama gördüğümüz gibi, 2013 yılındaki sayı (31,3 milyon) diğerlerinden farklı. Bu durumda bu yargı doğru olamaz.
Sonuç: Y (Yanlış)
2. yargı: 2013 yılından sonra halk kütüphanelerindeki kitap sayısı artış göstermiştir.
Şimdi de grafikteki sarı renkli “Halk Kütüphaneleri” çubuklarına odaklanalım. Yargı bize 2013 yılından sonraki durumu soruyor.
Adım 1: 2013 yılındaki Halk Kütüphaneleri kitap sayısını bulalım: 16,1 milyon.
Adım 2: 2014 yılındaki Halk Kütüphaneleri kitap sayısını bulalım: 17,1 milyon. (16,1’den 17,1’e artmış.)
Adım 3: 2015 yılındaki Halk Kütüphaneleri kitap sayısını bulalım: 18,1 milyon. (17,1’den 18,1’e artmış.)
Adım 4: 2016 yılındaki Halk Kütüphaneleri kitap sayısını bulalım: 18,8 milyon. (18,1’den 18,8’e artmış.)
Gördüğün gibi, 2013 yılından sonraki her yıl, bir önceki yıla göre Halk Kütüphanelerindeki kitap sayısı artmış. Yani bu yargı doğru.
Sonuç: D (Doğru)
3. yargı: Üniversite kütüphanelerindeki kitap sayısı her sene düzenli olarak artmıştır.
Sıra geldi pembe renkli “Üniversite Kütüphaneleri” çubuklarına. Bu yargı “her sene düzenli olarak artmıştır” diyor, yani her yıl bir önceki yıldan daha fazla olması ve bu artışın kesintisiz devam etmesi lazım.
Adım 1: 2012 yılı: 12,6 milyon
Adım 2: 2013 yılı: 13,4 milyon (Artış var.)
Adım 3: 2014 yılı: 14,4 milyon (Artış var.)
Adım 4: 2015 yılı: 15,3 milyon (Artış var.)
Adım 5: 2016 yılı: 15,2 milyon (Dikkat! 2015’ten 2016’ya düşüş var, 15,3’ten 15,2’ye azalmış.)
Kitap sayısı 2016 yılında bir önceki yıla göre azaldığı için, “her sene düzenli olarak artmıştır” ifadesi yanlış oluyor.
Sonuç: Y (Yanlış)
4. yargı: Kütüphanelerdeki kitap sayıları her yıl düzenli olarak artmıştır.
Bu yargı, bütün kütüphane türlerini kapsıyor. Yani hem Milli, hem Üniversite, hem Halk, hem de Örgün ve Yaygın Eğitim Kütüphanelerindeki kitap sayılarının genel olarak ya da her birinin ayrı ayrı her yıl artması gerektiğini söylüyor.
Az önce 3. yargıda Üniversite Kütüphanelerindeki kitap sayısının 2015’ten 2016’ya azaldığını görmüştük. Ayrıca, Milli Kütüphane’ye bakarsak (mavi çubuklar):
- 2012: 27,9
- 2013: 31,3
- 2014: 27,9 (2013’e göre azalmış.)
Sadece bu iki kütüphane türüne bakarak bile “her yıl düzenli olarak artmıştır” yargısının yanlış olduğunu anlayabiliriz. Çünkü bazı yıllarda artış yerine azalışlar görülüyor.
Sonuç: Y (Yanlış)
5. yargı: Örgün ve yaygın eğitim kütüphanelerindeki kitap sayısı 2016 yılında, bir önceki yıla göre 4,9 milyon azalmıştır.
Son olarak, grafikteki yeşil renkli “Örgün ve Yaygın Eğitim Kütüphaneleri” çubuklarını inceleyelim.
Adım 1: 2015 yılındaki kitap sayısı: 1,3 milyon.
Adım 2: 2016 yılındaki kitap sayısı: 1,3 milyon.
Şimdi bu iki sayıyı karşılaştıralım: 2016 yılında 1,3 milyon, 2015 yılında da 1,3 milyon. Yani kitap sayısında bir değişiklik olmamış, azalma da olmamış. Yargıda belirtilen 4,9 milyonluk azalma tamamen yanlış bir bilgi.
Sonuç: Y (Yanlış)
Umarım bu açıklamalar sayesinde grafikteki bilgileri yorumlamayı daha iyi anlamışsındır. Gördüğün gibi, her yargıyı dikkatlice inceleyip grafikle karşılaştırmak, doğru sonuca ulaşmamızı sağlıyor. Tebrik ederim!