6. Sınıf Türkçe Ders Kitabı Cevapları Anka Yayınları Sayfa 149
Merhaba sevgili öğrencim! Ben senin 6. sınıf Türkçe öğretmenin. Bugün sana gönderdiğim görseldeki metinleri beraber inceleyecek, soruları adım adım çözecek ve neden öyle olduğunu uzun uzun konuşacağız. Hazır mısın? Hadi başlayalım!
Öncelikle metinlerimizi dikkatlice okuyalım:
I. Metin bir hikaye gibi başlıyor, değil mi? Pencereden yıldızları seyrederken bir güvercin geliyor, ağzında bir anahtar ve bir kağıt var. Kağıtta “Nereye gitmek istiyorsun? Geçmişe mi? O zaman anahtarı eline al, gözlerini kapat ve hayal et.” yazıyor. Sonra kahramanımız bu anahtarla geçmişe yolculuklar yapıyor, ünlü kişilerle tanışıyor. Süleymaniye Camii’ni görmek için sınıf gezisine gittiklerinde, Mimar Sinan’ın yaşadığı zamana gitmeyi hayal ediyor ve gözlerini açtığında Süleymaniye Camii’nde yalnız olduğunu fark ediyor.
II. Metin ise bize Süleymaniye Camii hakkında bilgiler veriyor. İstanbul’da Süleymaniye semtinde olduğunu, Boğaz’a ve Haliç’e baktığını, mimarisinin ve özellikle minarelerinin özelliklerini anlatıyor. Minarelerin ve şerefelerin sayısının Kanuni Sultan Süleyman’ın kaçıncı padişah olduğunu simgelediğinden bahsediyor. Daha çok açıklayıcı ve bilgilendirici bir metin gibi duruyor.
Şimdi tablodaki cümlelere tek tek bakalım ve doğru mu, yanlış mı karar verelim:
1. İkinci metin bilgilendirici bir yazıdan alınmıştır.
Çözüm:
Adım 1: İkinci metni tekrar okuyalım. Metin, Süleymaniye Camii’nin nerede olduğunu, nasıl göründüğünü, minarelerinin ve şerefelerinin ne anlama geldiğini detaylı bir şekilde anlatıyor.
Adım 2: “Bilgilendirici yazı” demek, okuyucuya bir konu hakkında bilgi veren, gerçekleri anlatan yazıdır. İkinci metin de tam olarak bunu yapıyor: Süleymaniye Camii hakkında bize gerçek bilgiler sunuyor.
Sonuç:
Bu ifade Doğru.
2. İlk metinde kurguya dayalı anlatım vardır.
Çözüm:
Adım 1: İlk metni hatırlayalım. Bir güvercinin anahtar getirmesi, o anahtarla geçmişe yolculuk yapılması, gözleri kapatıp Mimar Sinan’ın zamanına gitmeyi hayal edip gerçekten orada uyanılması gibi olaylar var.
Adım 2: “Kurguya dayalı anlatım” demek, yazarın hayal gücüyle oluşturduğu, gerçekte yaşanmamış olayları anlatan hikayeler, masallar, romanlar gibi yazılardır. İlk metindeki olaylar, gerçek hayatta olabilecek şeyler değil, yazarın hayal ürünüdür.
Sonuç:
Bu ifade Doğru.
3. İki metin de okuyucuya bir şeyler öğretmeyi hedeflemektedir.
Çözüm:
Adım 1: İkinci metin için düşünelim. Süleymaniye Camii’nin özelliklerini, tarihini, minarelerinin anlamını bize öğretiyor, değil mi? Evet, bu metin bilgilendirici ve öğretici.
Adım 2: Şimdi ilk metni düşünelim. İlk metin bir hikaye anlatıyor. Güvercin, anahtar, geçmişe yolculuk… Bu metin bize doğrudan bir bilgi öğretmekten çok, bir olay örgüsü sunuyor, bizi hayallere sürüklüyor. Belki hayal gücünün önemini düşündürüyor ama amacı ders vermek ya da bilgi aktarmak değil.
Adım 3: Cümle “iki metin de” diyor. Yani ikisinin de amacı öğretmek olmalı. İlk metnin asıl amacı öğretmek olmadığı için bu cümle yanlış oluyor.
Sonuç:
Bu ifade Yanlış.
4. İki metinde de kurguya dayalı anlatım vardır.
Çözüm:
Adım 1: Az önce ilk metnin kurguya dayalı olduğunu söylemiştik (güvercin, anahtar, zaman yolculuğu gibi olaylar gerçek dışıydı). Yani ilk metin için bu kısım doğru.
Adım 2: İkinci metni tekrar hatırlayalım. Süleymaniye Camii’nin konumu, minarelerinin sayısı, şerefelerin anlamı gibi bilgiler tamamen gerçek ve tarihi verilere dayanıyor. Yani ikinci metin kurguya dayalı değil, gerçeğe dayalıdır.
Adım 3: Cümle “iki metin de” dediği için, ikinci metin kurgusal olmadığı için bu ifade yanlış olur.
Sonuç:
Bu ifade Yanlış.
5. Her iki metnin kahramanları da hayali kişilerdir.
Çözüm:
Adım 1: İlk metinde kahramanımız, hikayeyi anlatan kişi. Ayrıca Mimar Sinan’ın zamanına gitmeyi hayal ettiğini söylüyor. Mimar Sinan, Osmanlı döneminde yaşamış, çok önemli bir mimar, yani gerçek bir kişi. Metindeki anlatıcı karakter hayal ürünü olsa bile, Mimar Sinan gerçek bir kişi.
Adım 2: İkinci metinde ise Süleymaniye Camii’nin Kanuni Sultan Süleyman döneminde yapıldığı ve minarelerin onunla ilgili bilgiler verdiği anlatılıyor. Kanuni Sultan Süleyman da Osmanlı İmparatorluğu’nun en önemli padişahlarından biri, yani o da gerçek bir tarihi kişilik.
Adım 3: Cümle “her iki metnin kahramanları da hayali kişilerdir” diyor. Hem Mimar Sinan hem de Kanuni Sultan Süleyman gerçek kişiler olduğu için bu ifade yanlış olur.
Sonuç:
Bu ifade Yanlış.
6. İki metnin de konusu aynıdır.
Çözüm:
Adım 1: İlk metnin konusunu düşünelim. Anahtar yardımıyla geçmişe yolculuk yapmak, hayal kurmak ve Mimar Sinan’ın yaşadığı dönemi deneyimleme isteği diyebiliriz. Yani daha çok hayal gücü ve zaman yolculuğu üzerine kurulu bir hikaye.
Adım 2: İkinci metnin konusunu düşünelim. Süleymaniye Camii’nin mimari özellikleri, tarihi önemi, minarelerinin ve şerefelerinin Kanuni Sultan Süleyman ile olan bağlantısı hakkında bilgi vermek. Yani daha çok Süleymaniye Camii’nin kendisi ve tarihi gerçekler üzerine.
Adım 3: Evet, ikisi de Süleymaniye Camii’nden bahsediyor ama birincisi onu bir hayal yolculuğunun parçası yaparken, ikincisi onu bir bilgi konusu olarak ele alıyor. Konuları farklı açılardan ele alıyorlar ve ana odak noktaları aynı değil. Birinin konusu “hayal gücüyle tarih yolculuğu”, diğerinin konusu “Süleymaniye Camii’nin tarihi ve mimari özellikleri” diyebiliriz. Bu yüzden konuları aynı değildir.
Sonuç:
Bu ifade Yanlış.
Umarım her şeyi güzelce anlamışsındır sevgili öğrencim. Türkçe metinleri anlamak ve yorumlamak çok keyifli, değil mi? Başarılar dilerim!