Merhaba sevgili öğrencilerim! Ben sizin 6. sınıf Türkçe öğretmeniniz. Bugün size çok ilginç bir metin ve üzerine kurulmuş sorularla geldik. Hem teknolojiyle ilgili bilgiler edineceğiz hem de Türkçe bilgilerimizi tazeleyeceğiz. Hazır mısınız? Başlayalım o zaman!
Önce metnimizi dikkatlice okuyalım:
AKILLI BİLEKLİKLER
Akıllı bileklikler, günlük yaşamımızda gerçekleştirdiğimiz çeşitli faaliyetleri algılayan, vücudumuzla ilgili bilgi toplayan ve bunları bize bildiren teknolojik ürünlerdir. Attığımız adım sayısını, ne kadar enerji harcadığımızı, nabız değerimizi, uyku saatlerimizi, gittiğimiz mesafeyi ölçerek bilgisayar ya da akıllı telefonlarımıza aktarırlar.
Akıllı bileklikler, günlük işlerimizi hem kaydeder hem de onları planlamamıza yardımcı olur. Akıllı cihazlarımıza gelen bildirimleri de bize iletirler.
Şimdi bu metne göre sorularımızı cevaplamaya başlayalım:
A. Aşağıdaki soruları metne göre cevaplayınız.
1. Akıllı bileklikler yaşamımızda gerçekleştirdiğimiz hangi faaliyetlerimizi algılarlar?
Çözüm:
Sevgili çocuklar, metni dikkatlice okuduğumuzda akıllı bilekliklerin neler yaptığını hemen anlıyoruz. Metinde diyor ki: “Attığımız adım sayısını, ne kadar enerji harcadığımızı, nabız değerimizi, uyku saatlerimizi, gittiğimiz mesafeyi ölçerek…” İşte bu kısım bize bilekliklerin hangi faaliyetleri algıladığını gösteriyor.
Sonuç:
- Adım sayısı
- Harcanan enerji
- Nabız değeri
- Uyku saatleri
- Gidilen mesafe
2. Akıllı bilekliklerin kullanımı henüz yaygınlaşmamıştır. Akıllı bilekliklerin algılayabildiği faaliyetleri günümüzde hangi aletler yapmaktadır? Yanıtınızı destekleyebilmek için metinden yararlanınız.
Çözüm:
Metinde akıllı bilekliklerin ölçtüğü şeyleri okumuştuk, değil mi? Adım sayısı, harcanan enerji, nabız, uyku gibi. Peki, bu bilgileri akıllı bileklikler olmadan, yani eskiden veya başka hangi yollarla öğrenebilirdik? Metnin son cümlesine bakalım: “Akıllı bileklikler, günlük işlerimizi hem kaydeder hem de onları planlamamıza yardımcı olur. Akıllı cihazlarımıza gelen bildirimleri de bize iletirler.” Burada “bilgisayar ya da akıllı telefonlarımıza aktarırlar” deniyor. Bu da bize bu bilgilerin aslında bilgisayarlar ve akıllı telefonlar gibi diğer akıllı cihazlar tarafından da algılanabildiğini düşündürüyor. Ayrıca, metinde doğrudan bu bilgileri ölçen başka bir aletten bahsedilmese de, genel bilgimizle düşündüğümüzde spor saatleri veya bazı uygulamalarla telefonlar da benzer işlevleri görebilir.
Sonuç:
Metne göre akıllı bilekliklerin algıladığı bu faaliyetleri günümüzde bilgisayarlar ve akıllı telefonlar gibi diğer akıllı cihazlar da algılayabilir veya bu bilgileri bize iletebilirler. Özellikle akıllı telefonlardaki uygulamalar, adım sayısını veya mesafe gibi şeyleri ölçebiliyor.
3. Akıllı bileklikler de dahil olmak üzere giyilebilir teknolojik ürünlerin (akıllı saat, akıllı giysi, akıllı takı, akıllı gözlük, akıllı telefon…) amaçları neler olabilir?
Çözüm:
Bu soruda sadece akıllı bileklikler değil, genel olarak giyilebilir teknolojik ürünlerin amacını soruyor. Metinde akıllı bilekliklerin amaçları şöyle sıralanmıştı: “günlük yaşamımızda gerçekleştirdiğimiz çeşitli faaliyetleri algılayan, vücudumuzla ilgili bilgi toplayan ve bunları bize bildiren teknolojik ürünlerdir.” Ayrıca “günlük işlerimizi hem kaydeder hem de onları planlamamıza yardımcı olur. Akıllı cihazlarımıza gelen bildirimleri de bize iletirler.” Bu bilgiler ışığında, diğer giyilebilir teknolojik ürünlerin de benzer amaçları olduğunu düşünebiliriz.
Sonuç:
- Günlük yaşamdaki faaliyetleri (adım, nabız, uyku gibi) algılamak ve kaydetmek.
- Vücutla ilgili bilgileri (sağlık verilerini) toplamak ve kullanıcıya bildirmek.
- Günlük işleri kaydetmek ve planlamaya yardımcı olmak.
- Diğer akıllı cihazlardan gelen bildirimleri (mesaj, arama gibi) kullanıcıya iletmek.
- Hayatı kolaylaştırmak ve daha bilinçli yaşamamızı sağlamak.
4. Akıllı bilekliklerin zararı da olabilir mi?
Çözüm:
Metni dikkatlice okuduğumuzda, akıllı bilekliklerin sadece faydalarından bahsedildiğini görüyoruz. Zararlarından hiç söz edilmemiş. Ama bu, hiç zararı olmadığı anlamına gelmez, değil mi? Her teknolojik ürünün bazı olumsuz yönleri de olabilir. Örneğin, sürekli veri topladığı için gizlilik sorunları ortaya çıkabilir, radyasyon yayabilir ya da sürekli bağlı kalma hissi insanları yorabilir.
Sonuç:
Metinde doğrudan bahsedilmese de, her teknolojik ürün gibi akıllı bilekliklerin de potansiyel zararları olabilir. Bunlar arasında veri gizliliği ihlalleri, radyasyon yayılımı, teknoloji bağımlılığı veya sürekli takip edilme hissi gibi durumlar sayılabilir.
5. Eğer bu bilekliklerden satın almış olsaydınız en çok hangi özelliğini kullanırdınız? Neden bu özelliği kullanırdınız?
Çözüm:
Bu soru tamamen sana özel bir soru sevgili öğrencim. Herkesin farklı bir cevabı olabilir. Ben şimdi kendi adıma cevap vereyim, sen de kendi cevabını düşünebilirsin.
Sonuç:
Eğer ben bir akıllı bileklik satın almış olsaydım, en çok uyku takibi özelliğini kullanırdım. Çünkü uykumun kalitesini merak ediyorum ve ne kadar uyuduğumu, uykumun derinliğini öğrenmek isterdim. Böylece daha düzenli ve kaliteli bir uyku için neler yapabileceğimi anlayabilir, kendimi daha iyi hissedebilirdim. Ayrıca, gün içinde attığım adım sayısını görmek de beni daha hareketli olmaya teşvik ederdi.
Şimdi gelelim B bölümüne. Burada bize verilen cümlelerin nesnel mi (herkes için aynı olan, kanıtlanabilen) yoksa öznel mi (kişiden kişiye değişen, yoruma açık olan) olduğunu bulacağız.
B. Aşağıdaki etkinliklerdeki boşlukları doldurunuz.
1. Aşağıdaki cümlelerden nesnel olanların başına “N”, öznel olanların başına “Ö” yazınız.
……. Edison çalışkanlığı, sabrı, bilgisi ve azmi sayesinde hayallerini gerçekleştirdi.
Çözüm:
Thomas Edison’un gerçekten de çalışkan, sabırlı ve azimli bir bilim insanı olduğu, birçok icat yaptığı ve hayallerini bu sayede gerçekleştirdiği bilinen bir gerçektir. Bu bilgi kişiden kişiye değişmez, kanıtlanabilir. O zaman bu cümle nesneldir.
Sonuç:
N
……. Dünyada akıllı bilekliği beğenmeyecek kimse yoktur.
Çözüm:
Bu cümlede “kimse yoktur” denilerek kesin bir yargı belirtilmiş. Ama herkes akıllı bileklikleri beğenmek zorunda değil ki! Bazıları sevebilir, bazıları gereksiz bulabilir. Beğeni kişiden kişiye değişir. Bu nedenle bu cümle özneldir.
Sonuç:
Ö
……. Akıllı teknoloji ile günlük hayatımızı planlayabiliriz.
Çözüm:
Akıllı teknolojilerin, takvim uygulamaları, hatırlatıcılar veya akıllı bileklikler gibi araçlarla günlük hayatımızı planlamamıza yardımcı olduğu bilinen bir gerçektir. Bu bir olasılığı veya fonksiyonu belirtir ve çoğu kişi için geçerlidir. Bu bilgi kanıtlanabilir ve kişisel bir yoruma dayanmaz. Bu nedenle bu cümle nesneldir.
Sonuç:
N
……. Güney Kore akıllı kartların kimlik kartı olarak kullanılmaya başlandığı ilk ülkelerdendir.
Çözüm:
Bu bir tarihsel bilgi veya teknolojik bir gelişmenin kaydıdır. Güney Kore’nin bu alandaki öncülüğü araştırılarak doğrulanabilir. Kişisel bir görüş veya duygu içermez. Bu nedenle bu cümle nesneldir.
Sonuç:
N
……. Albert Einstein 1879 yılında Almanya’nın Ulm şehrinde dünyaya geldi.
Çözüm:
Albert Einstein’ın doğum tarihi ve yeri, tarih kitaplarında ve biyografilerde yer alan, herkes tarafından kabul edilen ve kanıtlanabilir bir bilgidir. Bu bir gerçektir, yoruma açık değildir. Bu nedenle bu cümle nesneldir.
Sonuç:
N
……. Bizim insanımız, yaptığı her işe kendisinden bir tat katmayı sever.
Çözüm:
“Bizim insanımız” ifadesi genelleme içerir ve “bir tat katmayı sever” ifadesi kişisel bir gözlem veya yoruma dayanır. Her insan aynı şekilde davranmayabilir, bu bir duygu veya eğilim belirtir. Bu cümle kişiden kişiye değişebilecek bir algıyı ifade ettiği için özneldir.
Sonuç:
Ö
Aferin çocuklar! Gördüğünüz gibi hem metin anlama hem de cümleleri yorumlama becerilerimizi kullandık. Umarım her şeyi çok iyi anlamışsınızdır. Bir sonraki dersimizde görüşmek üzere, kendinize iyi bakın!