5. Sınıf Türkçe Ders Kitabı Cevapları Meb Yayınları 1 Sayfa 138

Merhaba sevgili öğrencilerim! Ben sizin Türkçe öğretmeniniz. Şimdi önümüzdeki sayfadaki soruları ve yönergeleri hep birlikte inceleyelim ve neler yapmamız gerektiğini adım adım anlayalım. Unutmayın, her sorunun bir cevabı, her görevin bir amacı vardır. Haydi başlayalım!

Öncelikle, sayfanın üst kısmında “3. TEMA” yazıyor. Bu, şu anda işlediğimiz konunun üçüncü tema olduğunu gösteriyor. Türkçe derslerinde temalar, farklı konuları öğrenmemizi sağlar, değil mi? Şimdi alıştırmalara geçelim.

Sayfanın ortasında, çizgili bir defter sayfası gibi bir bölüm var. Bu bölümün altında bir yönerge bulunuyor. Hadi onu okuyalım:

b. Yazma sürecinizi tema sonundaki “Yazma Becerisi Öz Değerlendirme Ölçeği”ni kullanarak değerlendiriniz.

Şimdi bu yönergenin ne anlama geldiğini ve bizden ne istediğini adım adım açıklayalım:

Adım 1: Yönergeyi Anlayalım

• Burada bize “yazma sürecinizi değerlendirin” deniyor. Peki, yazma süreci ne demek? Bu, bir yazı yazmaya karar verdiğimiz andan itibaren, konuyu düşünmemiz, notlar almamız, taslak oluşturmamız, yazıyı yazmamız ve son halini vermemiz gibi tüm adımları kapsayan bir süreçtir. Yani kısacası, bir metin ortaya çıkarırken yaptığımız her şey.
• “Öz değerlendirme” ise, kendimizi değerlendirmek demektir. Başkaları değil, bizzat sen kendi yazma becerilerini ve sürecini gözden geçireceksin.
• “Yazma Becerisi Öz Değerlendirme Ölçeği” ise, bu değerlendirmeyi yaparken kullanacağın bir araç, bir liste. Bu liste, yazının hangi özelliklerine dikkat etmen gerektiğini, neleri doğru yaptığını, neleri daha iyi yapabileceğini sana gösteren maddeler içerir. Bu ölçek, genellikle kitabının sonunda veya ilgili temaların bitiminde bulunur.

Adım 2: Ne Yapmalıyız?

• Öncelikle, tema boyunca yazdığın bir yazıyı veya yazıları gözünün önüne getir. Mesela, bir kompozisyon, bir hikaye, bir mektup olabilir.
• Daha sonra, kitabındaki “Yazma Becerisi Öz Değerlendirme Ölçeği”ni bul. Bu ölçekte genellikle şöyle maddeler bulunur:
  • Konuyu iyi anladım mı?
  • Yazım ve noktalama işaretlerini doğru kullandım mı?
  • Yazımda giriş, gelişme, sonuç bölümleri var mıydı?
  • Cümlelerim anlaşılır mıydı?
  • Yazımı yazarken yeterince araştırma yaptım mı?
  • Yazım özgün ve yaratıcı mıydı?
• Her bir maddeyi okuyarak, kendi yazdığın yazıya göre kendini değerlendir. “Evet”, “Kısmen”, “Hayır” gibi seçenekler olabilir veya 1’den 5’e kadar puan vermen istenebilir. Dürüst olman çok önemli!
• Bu değerlendirme sonucunda, hangi konularda iyi olduğunu, hangi konularda biraz daha çalışman gerektiğini görmüş olacaksın. Mesela, “Noktalama işaretlerini daha dikkatli kullanmalıyım.” ya da “Daha yaratıcı cümleler kurabilirim.” gibi sonuçlara ulaşabilirsin.

Sonuç: Bu görev, senin kendi öğrenme yolculuğunu daha bilinçli hale getirmek için çok önemli. Kendi hatalarını ve başarılarını görmek, bir sonraki yazında daha iyi olmana yardımcı olacak!

Şimdi sayfanın alt kısmındaki yeşil renkli bölüme geçelim. Burada “Materyalimi Seçiyorum” başlığı altında bize önemli bilgiler veriliyor. Hadi bu bölümü de adım adım inceleyelim:

Materyalimi Seçiyorum

Bu bölüm, bir araştırma yaparken hangi kaynakları kullanacağımızı ve bu kaynakları nasıl değerlendirmemiz gerektiğini anlatıyor. Yani, bir konuyu araştırırken nelere dikkat etmeliyiz, onu öğretiyor.

İlk olarak genel bir açıklama var:

Merhamet, vefa, yardımseverlikle ilgili araştırma yapmak için bilgi kaynaklarına erişim olanaklarınızı gözden geçiriniz.

Bu cümle bize, eğer bir araştırma yapacaksak (konumuz burada “merhamet, vefa, yardımseverlik” olarak verilmiş), önce hangi bilgi kaynaklarına ulaşabileceğimizi düşünmemizi söylüyor. Bilgi kaynakları neler olabilir? İnternet, kitaplar, dergiler, belgeseller, hatta yaşlılardan dinleyeceğimiz hikayeler bile olabilir!

Şimdi altındaki maddelere bakalım:

Adım 1: Kaynaklara Erişimi Gözden Geçirme

• Bu ilk kısım bize diyor ki: “Merhamet, vefa ve yardımseverlik gibi konular hakkında araştırma yapacaksan, önce hangi bilgi kaynaklarına ulaşabileceğini bir düşün.”

• Yani, kütüphaneye gidebilir misin? İnternette güvenilir siteler var mı? Evde bu konuda kitaplar veya dergiler var mı? Televizyonda veya internette bu konularla ilgili belgeseller izleyebilir misin? İşte bütün bunları düşünüp, “Ben bu konularda bilgiye nereden ulaşabilirim?” diye kendine sorman gerekiyor.

Adım 2: Materyal Seçimi

• Yönerge: Erişebildiğiniz kaynaklardan konuyla ilgili belgesel, kısa film, çizgi film vb. materyallerden birini seçiniz.

• Bu adımda, ulaştığın kaynaklar arasından konunla ilgili en uygun olanı seçmelisin. Mesela, “merhamet” konusunu araştırıyorsan, bu konuda yapılmış bir belgesel, kısa bir film veya hatta bir çizgi film bile sana yardımcı olabilir. Önemli olan, seçtiğin materyalin senin araştırma konunu desteklemesi ve sana yeni bilgiler sunması.

Adım 3: Materyali Değerlendirme

• Yönerge: Araştırmanız sonucunda materyal seçiminizi olumlu ve olumsuz yönleriyle değerlendiriniz.

• Materyali seçip inceledikten sonra, bu materyalin sana neler kattığını düşünmelisin. Hangi yönleri çok iyiydi (olumlu yönleri)? Mesela, “Çok anlaşılır bir dille anlatılmıştı,” veya “Çok güzel örnekler vardı.” Peki, hangi yönleri daha iyi olabilirdi (olumsuz yönleri)? Belki “Konunun bazı kısımları eksik anlatılmıştı,” ya da “Görüntü kalitesi iyi değildi” gibi şeyler düşünebilirsin. Bu değerlendirme, senin eleştirel düşünme becerini geliştirir.

Adım 4: Değerlendirmeyi Gelecek İçin Kullanma

• Yönerge: Daha sonraki araştırmalarınızda bu değerlendirmenizi göz önünde bulundurunuz.

• Bu son adımda ise, yaptığın değerlendirmenin boşa gitmemesini sağlamalısın. Yani, bir sonraki araştırmanda materyal seçerken, bu seferki deneyiminden ders çıkarmalısın. Eğer bu sefer seçtiğin materyalin olumsuz yönleri varsa, bir dahaki sefere daha iyisini seçmek için bu bilgiyi kullanmalısın. Böylece her araştırman bir öncekinden daha iyi olur.

Sonuç: “Materyalimi Seçiyorum” bölümü, bize bir araştırmayı nasıl daha verimli ve bilinçli yapacağımızı öğreten bir rehber niteliğinde. Hangi kaynakları kullanacağımızı, onları nasıl seçeceğimizi ve bu seçimlerimizi nasıl değerlendireceğimizi öğreniyoruz. Bu adımları takip ederek araştırmalarımızı daha güçlü hale getirebiliriz!

Umarım bu açıklamalar, sayfamızdaki yönergeleri ve görevleri daha iyi anlamanıza yardımcı olmuştur sevgili öğrencilerim. Unutmayın, her zaman merak edin, araştırın ve kendinizi geliştirmeye devam edin!