5. Sınıf Türkçe Ders Kitabı Cevapları Meb Yayınları 1 Sayfa 30

Merhaba sevgili 5. sınıf öğrencim! Bugün seninle çok güzel bir metin okuyup, bu metinle ilgili soruları beraber çözeceğiz. Unutma, her soruyu dikkatlice okuyup, cevabını metinde bulmaya çalışmak en doğrusu. Hadi başlayalım!

3. ETKİNLİK a. Metindeki bilgilerle deneyimlerinizi ilişkilendirin. Buna göre Moni’nin kişilik özelliklerinden üçünü yazınız. Bu özellikleri belirlerken metindeki hangi bilgilerden yararlandığınızı belirtiniz.

Sevgili öğrencim, Moni’nin hikayesini okurken onun nasıl bir karakter olduğunu fark ettin mi? Gelin, metinden yola çıkarak Moni’nin üç güzel özelliğini bulalım ve bunu hangi cümlelerden anladığımızı da söyleyelim:

• 1. Özellik: Problem çözmeyi çok seviyor ve meraklı.

  Metindeki kanıt: “Moni, oyunlarda karşılaştığı problemleri çok seviyordu.” cümlesinden anlıyoruz ki Moni, sorunlardan kaçmak yerine onlara ilgiyle yaklaşıyor, çözüm bulmak için heyecan duyuyor. Bu da onu meraklı ve problem çözmeye hevesli biri yapıyor.

• 2. Özellik: Pes etmeyen, azimli ve kararlı.

  Metindeki kanıt: “Problemler onu yıldırmazdı. Pes etmek ona göre değildi.” cümleleri bize Moni’nin kolay kolay vazgeçmediğini, zorluklar karşısında direncini koruduğunu gösteriyor. O, bir sorunla karşılaştığında hemen vazgeçmek yerine, üstesinden gelmek için çabalıyor.

• 3. Özellik: Yaratıcı ve çözüm odaklı.

  Metindeki kanıt: “Her zaman, her yerde bir çözüm üretebileceğine inanıyordu.” ve “Aklına parlak bir fikir geldi.” ifadeleri, Moni’nin sadece pes etmemekle kalmayıp, aynı zamanda farklı ve yeni çözümler üretme yeteneğine sahip olduğunu anlatıyor. O, sorunları sadece fark etmekle kalmıyor, aynı zamanda onları çözmek için yeni yollar buluyor.

3. ETKİNLİK b. Moni’nin sorunla karşılaştığında nasıl bir tutum sergilediğini hatırlayınız. Onun yaklaşımına göre bir sorunla karşılaştığınızda nasıl davranmanız gerekir? Yazınız.

Moni, sorunlarla karşılaştığında hiç pes etmiyor, değil mi? Tam tersine, sorunları birer öğrenme fırsatı olarak görüyor ve her zaman bir çözüm bulacağına inanıyor. “Ne yapabilirim acaba?” diye düşünerek hemen harekete geçiyor ve aklına parlak fikirler gelmesi de onun ne kadar çözüm odaklı olduğunu gösteriyor.

Peki, biz Moni gibi bir sorunla karşılaştığımızda nasıl davranmalıyız?

• Öncelikle pes etmemeliyiz. Moni gibi düşünmeliyiz: “Bu sorun beni yıldırmaz! Bir çözümü olmalı.”
• Sorunun bizi üzmesine, moralimizi bozmasına izin vermek yerine, “Ne yapabilirim acaba?” diye düşünmeliyiz. Yani hemen çözüm yolları aramaya başlamalıyız. Belki tek bir çözüm yoktur, farklı yollar denemeliyiz.
• Farklı ve yaratıcı fikirler üretmeye çalışmalıyız. Bazen en basit görünen fikir bile büyük çözümler getirebilir. Arkadaşlarınla konuşmak, fikir almak da çok işe yarar.
• Unutmayalım ki her sorun, bize yeni bir şeyler öğretmek için bir fırsattır. Bu yüzden sorunlara olumlu yaklaşmalıyız. Her problem bizi daha güçlü ve daha akıllı yapar.

4. ETKİNLİK a. Aşağıda metinden alınan iki cümle verilmiştir. Bu cümlelerde ifade edilenlerin gerçekte yaşanıp yaşanmadığını belirleyiniz.

Sevgili öğrencim, bu etkinlikte bize metinden alınmış iki cümle verilmesi gerekiyordu ama anlaşılan o ki cümleler maalesef bu sayfada görünmüyor. Ama hiç önemli değil! Ben sana, böyle bir soruyla karşılaştığında nasıl düşüneceğini anlatayım, olur mu?

Bir cümlenin “gerçekte yaşanıp yaşanmadığını” sorduğunda, aslında o cümlenin bir gerçek mi (nesnel bilgi) yoksa bir duygu, düşünce veya yorum mu (öznel bilgi) olduğunu anlamamız istenir.

• Eğer bir cümle, herkes tarafından görülebilen, kanıtlanabilen, ölçülebilen bir şeyi anlatıyorsa, o zaman o cümle “gerçekte yaşanmıştır” diyebiliriz. Yani bu bir nesnel bilgidir. Mesela metinde “Bir gün, kasabada basketbol maçı yaparken çocukların topları patladı.” cümlesi gerçek bir durumu anlatır. Topların patlaması, herkesin görebileceği, kanıtlanabilir bir olaydır.
• Ama eğer bir cümle, bir kişinin kendi yorumunu, beğenisini, hissini veya tahminini anlatıyorsa, o zaman o cümle gerçekte yaşanmış bir olaydan çok, bir düşünce ya da duygudur. Yani bu bir öznel bilgidir. Mesela metinde “Keşke patlamasaydı, diyorlardı.” cümlesi çocukların hissettiği bir üzüntüyü ve dileği anlatır. Bu bir duygu ifadesidir, bir gerçek olay değildir. Ya da “Oyun çok heyecanlıydı.” deseydi, bu da kişinin oyunu nasıl hissettiğini anlatan öznel bir yorum olurdu. Başka biri oyunu o kadar heyecanlı bulmayabilirdi.

Bu yüzden, eğer cümleleri görebilseydik, her bir cümlenin bir olay mı anlattığını yoksa bir duygu veya düşünce mi ifade ettiğini dikkatlice inceleyerek cevabımızı verirdik.