5. Sınıf Türkçe Ders Kitabı Cevapları Meb Yayınları 1 Sayfa 131
Merhaba sevgili öğrencim!
Bugün seninle birlikte “Duygularımı Tanıyorum” etkinliğindeki soruları çözeceğiz. Unutma, bu soruları çözerken sadece ikinci görseldeki, yani “Duygularımız” başlıklı metni kullanacağız. Hazırsan başlayalım!
3. ETKİNLİK
a. Aşağıdaki metni okuyunuz. Paragraflarla ilgili soruları cevaplayınız.
Sevgili öğrencim, görseldeki talimatta “Aşağıdaki metni okuyunuz” denilse de, genel yönergemiz bu sayfadaki tüm soruları ikinci görseldeki “Duygularımız” metnine göre cevaplamamızı istiyor. Bu yüzden, şimdi o metni kullanarak soruları cevaplayalım.
Adım 1: İlk Soruya Bakalım: “Bu bölümde yazının ne ile ilgili olduğu anlaşılmakta mıdır? Bu yazının konusu nedir?”
İkinci görseldeki “Duygularımız” metnini dikkatlice okuduğumuzda, yazının genel olarak duyguların ne olduğu, nasıl ortaya çıktığı, temel ve öğrenilmiş duygular arasındaki farklar ve çocukların duygularını nasıl ifade ettiği hakkında bilgi verdiğini görüyoruz. Metin, merhamet gibi belirli bir duyguya odaklanmak yerine, duyguların genel tanımını ve çeşitlerini anlatıyor.
Cevap:
- Evet, yazının ne ile ilgili olduğu anlaşılmaktadır.
- Bu yazının konusu, duyguların tanımı, oluşumu, çeşitleri ve çocuklarda ifade ediliş biçimleridir.
Adım 2: İkinci Soruya Bakalım: “Bu bölümde çeşitli örnekler ve açıklamalarla konunun daha iyi anlaşılması sağlanmış mı? Hangi örnekler verilmiştir?”
Evet, “Duygularımız” metni konuyu daha iyi anlamamız için birçok güzel örnek kullanmış. Bu örnekler sayesinde duyguların ne olduğunu ve nasıl farklılaştığını daha net kavrıyoruz.
Cevap:
- Evet, çeşitli örnekler ve açıklamalarla konunun daha iyi anlaşılması sağlanmıştır.
- Verilen bazı örnekler şunlardır:
- Duyguların tanımı için: “Sevdiğimiz bir arkadaşımızı görünce yüzümüzün gülmesi, bizi heyecanlandıran bir olay karşısında kalbimizin hızlı atması, sinirlendiğimizde kaşlarımızın çatılması gibi…”
- Temel duygular için: “Mutluluk, üzüntü, şaşkınlık, korku, öfke, iğrenme ve şaşırma gibi…”
- Öğrenilmiş duygular için: “Bir korkusundan dolayı alay edilen kişinin, aynı durumu tekrar yaşadığında utanç duyması gibi…”
- Bebeklerin ve küçük çocukların duygularını ifade etmesi için: “yüz ifadeleriyle ya da gülmek, sarılmak, ağlamak gibi tepkilerle gösterirler…”
Adım 3: Üçüncü Soruya Bakalım: “Bu bölümde yazar yazıyı yazma amacını belirtmiş midir? Yazarın yazıyı yazma amacı nedir?”
“Duygularımız” metnini okuduğumuzda yazarın bize duygular hakkında bilgi vermek istediğini anlıyoruz. Metinde herhangi bir olay anlatılmıyor, bir düşünce savunulmuyor; sadece duygularla ilgili bilgiler açıklayıcı bir dille sunuluyor. Bu da yazarın amacının bizi bu konuda bilgilendirmek olduğunu gösteriyor.
Cevap:
- Yazar, yazıyı yazma amacını doğrudan “Amacım şudur ki…” gibi bir ifadeyle belirtmemiştir. Ancak metnin genel içeriğinden bu amacı kolayca anlayabiliyoruz.
- Yazarın yazıyı yazma amacı, okuyucuları duyguların ne olduğu, nasıl oluştuğu ve çeşitleri hakkında bilgilendirmektir.
b. Metinde bir olay mı düşünce mi anlatılmaktadır? Bunu nereden anlıyorsunuz?
Sevgili öğrencim, “Duygularımız” metnini tekrar düşündüğümüzde, bu metinde bir hikaye ya da belirli bir olayın anlatılmadığını fark ederiz. Metin bize duyguların tanımını yapıyor, çeşitlerini sıralıyor ve nasıl ortaya çıktıklarını açıklıyor. Yani, bir konuda bilgi veriyor, bir kavramı açıklıyor.
Cevap:
- Metinde bir düşünce (bilgi) anlatılmaktadır.
- Bunu şuradan anlıyoruz:
- Metin, duyguların tanımını yapıyor (“Duygularımızdır.”).
- Duyguların nasıl oluştuğunu açıklıyor (“aklımızda canlanan düşüncelerin sonucu olarak verdiğimiz psikolojik tepkiler”).
- Duyguları çeşitlere ayırıyor (temel duygular, ikincil duygular) ve bu çeşitleri örneklerle açıklıyor.
- Bir olay örgüsü, karakterler veya belirli bir zaman diliminde geçen bir hikaye bulunmuyor. Bu tür metinler bize bilgi verir, bir konuyu öğretir.
c. Okuduğunuz metin üç paragraftan oluşmaktadır. Birinci paragraf giriş, ikinci paragraf gelişme, üçüncü paragraf sonuç bölümlerini oluşturmaktadır. Siz de “Duygularımız” adlı metnin giriş, gelişme ve sonuç bölümlerini söyleyiniz.
Şimdi “Duygularımız” metninin bölümlerini inceleyelim. Her paragrafın metne nasıl bir katkı sağladığına bakalım:
Cevap:
- Giriş Bölümü:
- Bu bölüm, metnin birinci paragrafıdır.
- Burada, duyguların genel tanımı yapılmış ve duyguların ne olduğu temel örneklerle açıklanmıştır. Okuyucuya “duygu” kavramı tanıtılmıştır.
- Gelişme Bölümü:
- Bu bölüm, metnin ikinci paragrafıdır.
- Girişte tanıtılan duygu kavramı burada daha da detaylandırılmıştır. Duyguların doğuştan gelen (temel) ve sonradan öğrenilen (ikincil) olmak üzere ikiye ayrıldığı açıklanmış, her birine örnekler verilerek konu zenginleştirilmiştir.
- Sonuç Bölümü:
- Bu bölüm, metnin üçüncü paragrafıdır.
- Burada, çocukların ve bebeklerin duygularını nasıl ifade ettikleri ve yaş ilerledikçe bu ifade biçimlerinin nasıl değiştiği anlatılarak metin tamamlanmıştır.
ç. Karekodu okutarak “Stresi Tanıyalım” adlı etkileşimli içeriği yönergeler doğrultusunda tamamlayınız.
Sevgili öğrencim, bu etkinlik bir karekod (QR kodu) okutularak yapılması gereken, harici bir çalışmadır. Yani bu sayfada, yazı yazarak veya düşünerek yapabileceğimiz bir şey değil. Bu yüzden bu etkinliği burada tamamlayamıyoruz. Ancak eğer elinde bir karekod okuyucu varsa, bu kodu okutarak “Stresi Tanıyalım” etkinliğini kendin yapabilirsin!
Cevap:
Bu bir karekod (QR kodu) etkinliği olduğu için, burada yazı olarak tamamlanması mümkün değildir. Bir karekod okuyucu aracılığıyla harici bir kaynağa erişilmesi gerekmektedir.