5. Sınıf Türkçe Ders Kitabı Cevapları Meb Yayınları 1 Sayfa 16

Merhaba sevgili öğrencilerim, ben sizin Türkçe öğretmeniniz. Bugün sizlerle çok güzel bir etkinliği birlikte çözeceğiz. Görseldeki soruları tek tek inceleyip, nasıl çözmemiz gerektiğini adım adım anlatacağım. Hazırsanız başlayalım!

Şimdi ilk olarak 7. ETKİNLİK‘e bakalım. Bu etkinlikte bize bir grafik verilmiş ve bu grafiği inceleyerek bazı cümlelerin doğru mu, yanlış mı olduğunu bulmamız isteniyor. Haydi grafiği dikkatlice inceleyelim ve her bir cümleyi tek tek değerlendirelim.

7. ETKİNLİK

Çocukların genel ağ kullanım amaçları ile ilgili aşağıdaki grafiği inceleyiniz. Grafikten hareketle doğru ifadelerin başına (D), yanlış ifadelerin başına (Y) yazınız.

Çözüm:

Sevgili çocuklar, bu tür sorularda ilk yapmamız gereken şey, grafiği çok iyi anlamak. Grafikteki çubukların uzunluğu, o amacı kullanan kişi sayısını gösteriyor. Sayılar 0’dan 100’e kadar sağda yazıyor. Şimdi her bir cümleyi dikkatlice okuyup, grafikteki bilgilere göre kontrol edelim:

Adım 1: Grafikteki verileri okuyalım.

• Oyun oynama veya oyun indirme: Yaklaşık 65 kişi
• Mesajlaşma: Yaklaşık 55 kişi
• E-posta gönderme ve alma: Yaklaşık 15 kişi
• Paylaşım sitelerinden içerik izleme: Yaklaşık 30 kişi
• Müzik dinleme veya indirme: Yaklaşık 50 kişi
• Sosyal medya kullanma: Yaklaşık 30 kişi
• Araştırma yapma: Yaklaşık 80 kişi
• Ürün veya hizmetler hakkında bilgi edinme: Yaklaşık 15 kişi

Şimdi de cümleleri tek tek değerlendirelim:

1. Cümle: Çocuklar, en çok “araştırma yapma” için genel ağa başvurmuştur.

Çözüm:

Adım 1: Grafikteki tüm kullanım amaçlarının kişi sayılarına bakalım.

Adım 2: “Araştırma yapma”nın çubuğuna baktığımızda, yaklaşık 80 kişiyi gösterdiğini görüyoruz. Diğer çubuklara baktığımızda (65, 55, 15, 30, 50, 30, 15), 80’in en büyük sayı olduğunu anlıyoruz.

Sonuç: Bu cümle doğrudur.

D

2. Cümle: “Mesajlaşma” amacıyla kullanım “sosyal medya kullanma”dan daha fazladır.

Çözüm:

Adım 1: Grafikte “Mesajlaşma” çubuğunun yaklaşık 55 kişiyi gösterdiğini görüyoruz.

Adım 2: “Sosyal medya kullanma” çubuğunun ise yaklaşık 30 kişiyi gösterdiğini görüyoruz.

Adım 3: 55 sayısı 30 sayısından daha büyüktür (55 > 30).

Sonuç: Bu cümle doğrudur.

D

3. Cümle: Genel ağ kullanımında “oyun oynama veya oyun indirme”, “paylaşım sitelerinde içerik izleme”nin önüne geçmiştir.

Çözüm:

Adım 1: Grafikte “Oyun oynama veya oyun indirme” çubuğunun yaklaşık 65 kişiyi gösterdiğini görüyoruz.

Adım 2: “Paylaşım sitelerinde içerik izleme” çubuğunun ise yaklaşık 30 kişiyi gösterdiğini görüyoruz.

Adım 3: 65 sayısı 30 sayısından daha büyüktür (65 > 30). Yani, oyun oynama ve indirme, içerik izlemeden daha fazla tercih edilmiş.

Sonuç: Bu cümle doğrudur.

D

4. Cümle: “E-posta gönderme ve alma” ile “ürün ve hizmetler hakkında bilgi edinme” amacıyla genel ağ kullanımının toplamı, “araştırma yapma” amacıyla kullanımından daha yüksektir.

Çözüm:

Adım 1: “E-posta gönderme ve alma” çubuğuna baktığımızda yaklaşık 15 kişiyi gösterdiğini görüyoruz.

Adım 2: “Ürün veya hizmetler hakkında bilgi edinme” çubuğuna baktığımızda da yaklaşık 15 kişiyi gösterdiğini görüyoruz.

Adım 3: Bu iki sayıyı toplayalım:

15

+ 15

—

30

Yani, ikisinin toplamı 30 kişidir.

Adım 4: Şimdi “araştırma yapma” amacıyla kullanan kişi sayısına bakalım. Grafikte bu sayı yaklaşık 80 kişidir.

Adım 5: Toplamı (30) ile araştırma yapma sayısını (80) karşılaştıralım. 30 sayısı 80 sayısından daha küçük (30 < 80). Cümlede "daha yüksektir" denildiği için bu ifade yanlıştır.

Sonuç: Bu cümle yanlıştır.

Y

—

Şimdi de 8. ETKİNLİK‘e geçelim. Bu etkinlikte konuşma ve değerlendirme üzerine sorular var. Bunlar daha çok sizin yapacağınız uygulamalı çalışmalarla ilgili ama ben size ne yapmanız gerektiğini açıklayacağım.

8. ETKİNLİK

a. Arkadaşlarınızla sokak oyunları oynarken neler hissettiğinizi, bu oyunları neden sevdiğinizi düşünüp bunlarla ilgili defterinize not alınız. Yazdıklarınızı sıra arkadaşlarınızın notlarıyla karşılaştırınız.

Çözüm:

Sevgili öğrencilerim, bu bölümde sizden kendi duygularınızı ve düşüncelerinizi kağıda dökmeniz isteniyor. Şöyle düşünebilirsiniz:

• Sokakta hangi oyunları oynamayı seviyorsun? (Saklambaç, körebe, ip atlama, yakan top gibi…)
• Bu oyunları oynarken kendini nasıl hissediyorsun? (Mutlu, heyecanlı, yorgun, enerjik, takım ruhuyla dolu…)
• Peki, bu oyunları neden bu kadar çok seviyorsun? Belki arkadaşlarınla birlikte olmak hoşuna gidiyor, belki hareketli olmayı seviyorsun, belki de bu oyunlar sana çocukluğunu hatırlatıyor…

Bütün bunları bir deftere yazmalısın. Yazdıktan sonra da sıra arkadaşınla notlarını karşılaştırıp, onun da senin gibi düşünüp düşünmediğini, farklılıkların veya benzerliklerin neler olduğunu konuşabilirsiniz. Bu sayede hem kendini ifade etme hem de arkadaşının bakış açısını anlama fırsatı bulursun.

b. Oynadığınız sokak oyunlarından birini seçiniz. Defterinize aldığınız notları da kullanarak kısa bir ön hazırlık yaptıktan sonra seçtiğiniz oyunla ilgili bir konuşma yapınız.

Çözüm:

Bu kısımda ise a maddesinde aldığın notları kullanarak bir konuşma yapman isteniyor. Şöyle düşünelim:

Adım 1: Bir oyun seç. Mesela “körebe” oyununu seçtin diyelim.

Adım 2: Notlarını gözden geçir. Körebe oynarken neler hissediyordun? Neden seviyordun? Belki gözlerinin bağlanmasının verdiği heyecan, arkadaşlarını yakalamaya çalışmanın eğlencesi, dokunarak tanıma çabası gibi şeyler aklına gelir.

Adım 3: Kısa bir hazırlık yap. Konuşmana nasıl başlayacaksın, hangi anılarını anlatacaksın, neden bu oyunu seçtiğini nasıl açıklayacaksın? Bunları kafanda bir sırala. İstersen küçük not kartlarına anahtar kelimeler yazabilirsin.

Adım 4: Konuşmanı yap. Arkadaşlarının karşısına geçip seçtiğin oyunla ilgili duygu ve düşüncelerini, oyunun kurallarını kısaca anlatarak keyifli bir konuşma yapabilirsin. Unutma, önemli olan kendini doğal bir şekilde ifade etmek!

c. Arkadaşlarınızdan birinin konuşmasını aşağıdaki “Akran Değerlendirme Ölçeği”nde verilen ölçütlere göre değerlendiriniz.

Çözüm:

Bu bölüm, arkadaşının yaptığı konuşmayı değerlendirmen için bir tablo sunuyor. Bu tabloya “Akran Değerlendirme Ölçeği” denir. Yani, arkadaşının konuşmasını belirli kurallara göre inceleyip ona geri bildirimde bulunacaksın. Her bir maddeyi okuyup arkadaşının konuşmasında o özelliği gördüysen “Evet”, kısmen gördüysen “Kısmen”, hiç görmediysen “Hayır” kutucuğunu işaretleyeceksin.

İşte maddeler ve ne anlama geldikleri:

• Konuşmasında anı, gözlem ve deneyimlerinden yararlanarak bunları konuyla ilişkilendirdi.

  Bu, arkadaşın konuşurken kendi yaşadığı olaylardan, gördüğü şeylerden veya tecrübelerinden örnekler verdi mi? Ve bu örnekler konuşmasının konusuyla ilgili miydi? Örneğin, körebe oynarken yaşadığı komik bir anıyı anlattı mı?

• Dinleyicilerle göz teması kurdu.

  Konuşurken sadece bir yere mi baktı yoksa sizinle, yani dinleyicilerle göz göze gelmeye çalıştı mı? Göz teması, dinleyicinin dikkatini çekmek için çok önemlidir.

• Konuşmasına göre baş, el, kol ve bacaklarının duruşunu konumlandırdı.

  Konuşurken vücudunu nasıl kullandı? Elleri, kolları, başı, bacakları konuşmasının içeriğine uygun muydu? Mesela heyecanlı bir şey anlatırken daha hareketli, sakin bir şey anlatırken daha durağan mıydı? Beden dilini kullandı mı?

• Konuşma içeriğine uygun yüz ifadelerini (şaşırma, kızgınlık, mutluluk vb.) kullandı.

  Arkadaşın konuşurken yüzü ne durumdaydı? Anlattığı şeye göre yüz ifadeleri değişti mi? Mesela komik bir şey anlatırken güldü mü, şaşırılacak bir şeyi anlatırken kaşlarını çattı mı?

• İşitilebilir bir ses tonuyla konuştu.

  Sesi yeterince yüksek miydi? Herkes onu rahatça duyabildi mi? Çok kısık sesle mi konuştu, yoksa bağırdı mı? Dengeli bir ses tonu muydu?

Bu maddeleri dikkatlice değerlendirerek arkadaşına faydalı geri bildirimler verebilirsin. Unutma, bu değerlendirme hem arkadaşına yardımcı olacak hem de senin bir sonraki konuşmanda nelere dikkat etmen gerektiğini anlamanı sağlayacak.

Umarım bu açıklamalar sizin için faydalı olmuştur. Hepinize başarılar dilerim!