Merhaba sevgili öğrencim,
Harika bir konuyla karşı karşıyayız: Doğal Sayılarla Bölme İşlemi! Paylaşmanın matematikteki adı olan bölme işlemini birlikte adım adım, kolayca anlayacağımız bir şekilde çözeceğiz. Gönderdiğin görseldeki soruları senin için analiz ettim. Haydi başlayalım!
Görselde iki tane paylaşma problemi var. Önce ilkini, sonra da örnek olarak çözülen problemi birlikte tekrar yapalım.
Soru 1: Hüsnü, 30 cevizi 2 kardeşiyle eşit olarak paylaşmak istiyor. Bu paylaşımı nasıl yapabilirler?
Çözüm:
Bu soruda dikkat etmemiz gereken çok önemli bir nokta var! Hüsnü cevizleri “2 kardeşiyle” paylaşıyor. Yani paylaşan kişiler Hüsnü’nün kendisi ve 2 kardeşi. Toplamda kaç kişi oldular?
1 (Hüsnü) + 2 (Kardeşleri) = 3 kişi.
Demek ki 30 tane cevizi 3 kişiye eşit olarak paylaştıracağız. Eşit paylaştırma denince aklımıza hemen bölme işlemi gelmeli.
- Adım 1: 30 sayısını 3’e böleceğiz. Bölme işlemine her zaman en soldaki, yani en büyük basamaktan başlarız. 30’un onluklar basamağında 3 var. Kendimize soralım: “3’ün içinde 3 kaç kere var?” Cevap çok kolay: 1 kere var! Bu 1’i sonucumuzu yazacağımız yere (bölüm kısmına) yazıyoruz.
- Adım 2: Bulduğumuz 1 ile böldüğümüz sayıyı (3’ü) çarparız. 1 x 3 = 3. Bu sonucu onluklar basamağındaki 3’ün altına yazar ve çıkarma işlemi yaparız. 3 – 3 = 0.
- Adım 3: Şimdi sırada birler basamağındaki 0 var. Onu aşağı, biraz önce bulduğumuz 0’ın yanına indiriyoruz. “0’ın içinde 3 var mı?” diye soruyoruz. Tabii ki yok. Olmadığı için sonucumuzu yazdığımız yerdeki 1’in yanına bir 0 ekliyoruz.
İşlemimiz şöyle görünür:
30 | 3
-3 | 10
00
– 0
0
Sonuç:
Bu durumda Hüsnü ve kardeşleri kişi başı 10’ar ceviz alırlar.
Örnek Soru: 36 fındığı 3 kişiye her biri eşit sayıda alacak şekilde paylaştıralım. Bir kişiye düşen fındık sayısını bulalım.
Çözüm:
Bu da tıpkı ceviz sorusu gibi bir paylaşma problemi. Yani yine bölme işlemi yapacağız. 36 fındığı 3 kişiye böleceğiz. Haydi adım adım yapalım!
- Adım 1: Önce onluklar basamağına bakıyoruz. 36 sayısının onluklar basamağında 3 var. “3’ün içinde 3 kaç defa var?” diye soruyoruz. Cevabımız: 1 defa. Bu 1’i hemen bölüm kısmına yazıyoruz.
- Adım 2: Bulduğumuz 1 ile bölenimiz olan 3’ü çarpıyoruz: 1 x 3 = 3. Onluklar basamağındaki 3’ün altına yazıp çıkarıyoruz. 3 – 3 = 0.
- Adım 3: İşlemimiz daha bitmedi! Şimdi de birler basamağındaki 6‘yı aşağı, 0’ın yanına indiriyoruz. Yeni sayımız 6 oldu.
- Adım 4: Tekrar soruyoruz: “6’nın içinde 3 kaç defa var?”. Ritmik sayalım: 3, 6… Evet, tam 2 defa var! Bu 2’yi de bölüm kısmına, 1’in yanına yazıyoruz.
- Adım 5: Son olarak bulduğumuz 2 ile bölenimiz 3’ü çarpıyoruz: 2 x 3 = 6. Bu 6’yı da aşağı indirdiğimiz 6’nın altına yazıp çıkarıyoruz. 6 – 6 = 0. Kalanımız 0 olduğuna göre işlemimiz tamamlandı!
İşlemimiz şöyle görünür:
36 | 3
-3 | 12
06
– 6
0
Sonuç:
İşlemin sonucunda gördüğümüz gibi, 36 fındığı 3 kişiye eşit olarak paylaştırdığımızda her bir kişiye 12 fındık düşer.
Umarım açıklamalarım konuyu daha iyi anlamana yardımcı olmuştur. Unutma, bölme işlemi paylaşmaktır ve her zaman en büyük basamaktan başlanır. Başarılar dilerim!