Merhaba sevgili öğrencilerim! Bugün sizlerle Türkçe dersimizdeki bu güzel etkinlikleri yapacağız. Hazır mısınız? Hadi bakalım, dikkatlice okuyun ve benimle beraber çözmeye çalışın!
8. ETKİNLİK
Metinde geçen kelimeleri düşünerek aşağıdaki kelime duvarını doldurunuz.
Sevgili çocuklar, bu etkinliği yapabilmemiz için önce metni okumamız gerekiyor. Ama görselde metin olmadığı için ben size bu kelime duvarına yazılabilecek örnek kelimeler vereceğim. Unutmayın, eğer metni okusaydık, oradaki kelimeleri bulup yerleştirecektik. Şimdi ben size genel olarak bir “Büyük Gün” veya Hezarfen Ahmed Çelebi gibi bir konuyu anlatan bir metinde geçebilecek kelimelerden örnekler vereyim.
Çözüm:
- a.azim
- başarı
- c.cesaret
- ç.çaba
- d.deney
- emek
- f.fikir
- gurur
- h.hayal
- ı.ışık
- i.icat
- k.kanat
- l.lider
- mücadele
- n.nefes
- o.olay
- ö.özlem
- p.plan
- r.risk
- s.sevinç
- ş.şaşkınlık
- t.tarih
- u.uçmak
- ü.ümit
- v.vakit
- y.yükseliş
- z.zafer
9. ETKİNLİK
a. Aşağıdaki metinde yer alan kutucukların içine uygun noktalama işaretlerini yazınız.
Çözüm:
Şimdi bu metni adım adım okuyalım ve boş bırakılan yerlere hangi noktalama işaretinin geleceğine birlikte karar verelim.
Boğaz’da karabataklar, leylekler, martılar uçuşuyordu. Aralarına birdenbire karışan bu davetsiz konuğu fark edince önce şaşırdılar. Sonra biraz merakla, biraz da şaşkınlıkla Hezarfen‘i izlemeye başladılar. Bu sırada Galata Kulesi‘nin çevresi çocuklarla, gençlerle, yaşlılarla doldu.
Kule dibinde toplananlar nefeslerini tutmuş onu izliyorlardı. Hezarfen uçmayı başardığında halk sevinçle bağırmaya başladı. Başardı! Gördünüz mü?
b. Yukarıda kullandığınız noktalama işaretlerinin adlarını söyleyip neden bu noktalama işaretlerini kullandığınızı açıklayınız.
Çözüm:
Harikasınız çocuklar! Şimdi de kullandığımız bu işaretlerin adlarını ve neden kullandığımızı tek tek açıklayalım:
- 1. Noktalama İşareti: Virgül (,)
Neden kullandık?
Birbiri ardına sıralanan aynı görevdeki kelimelerin arasına koyduk. Mesela “karabataklar, leylekler, martılar” derken, bu kuşları ayırmak için virgül kullandık. Aynı şekilde “çocuklarla, gençlerle, yaşlılarla” derken de yine bu insan gruplarını ayırmak için virgül kullandık. Cümle içinde art arda gelen benzer kelime veya kelime gruplarını ayırmak için virgül kullanırız. - 2. Noktalama İşareti: Nokta (.)
Neden kullandık?
Bitmiş, tamamlanmış cümlelerin sonuna nokta koyarız. Okuyucuya “işte burada bir cümle bitti” der gibi. Mesela “martılar uçuşuyordu.” cümlesi bittiği için sonuna nokta koyduk. - 3. Noktalama İşareti: Kesme İşareti (‘)
Neden kullandık?
Özel isimlere gelen çekim eklerini ayırmak için kesme işareti kullanırız. “Hezarfen’i” derken, Hezarfen özel bir isim olduğu için ona gelen “-i” ekini kesme işaretiyle ayırdık. Aynı şekilde “Galata Kulesi’nin” derken de Galata Kulesi özel bir isim olduğu için “-nin” ekini kesme işaretiyle ayırdık. - 4. Noktalama İşareti: Ünlem İşareti (!)
Neden kullandık?
Sevinç, korku, şaşkınlık, heyecan gibi güçlü duyguları anlatan cümlelerin sonuna ünlem işareti koyarız. “Başardı!” cümlesinde halkın duyduğu sevinci ve coşkuyu belirtmek için ünlem işareti kullandık. - 5. Noktalama İşareti: Soru İşareti (?)
Neden kullandık?
Soru soran, cevap bekleyen cümlelerin sonuna soru işareti koyarız. “Gördünüz mü?” cümlesi bir soru sorduğu için sonuna soru işareti koyduk.
Aferin size çocuklar! Bugün noktalama işaretlerini ve kelime duvarını birlikte öğrenirken çok güzel işler başardınız. Türkçemizi doğru ve etkili kullanmak için noktalama işaretleri çok önemlidir, unutmayın!