Merhaba sevgili öğrencilerim! Bugün Türkçe dersimizden çok güzel ve düşündürücü etkinlikler yapacağız. Hazır mısınız? Beraber adım adım ilerleyelim ve soruları cevaplayalım.
8. ETKİNLİK
Metnin ilginizi çeken bölümü hangisidir? Bu bölümde anlatılanları kendi cümlelerinizle aşağıya kısaca yazınız. Yazdıklarınızı yazım kuralları ve noktalama işaretleri yönünden kontrol ediniz.
Çözüm:
Sevgili öğrencim, bu etkinliği yapabilmemiz için öncelikle okuduğumuz bir metin olması gerekiyor. Görselde bu metin olmadığı için ben sana metnin hangi bölümünün ilgini çekebileceğini veya o bölümü nasıl yazacağını gösteremiyorum. Ama sana nasıl yapacağını anlatabilirim:
Adım 1: Öncelikle metni dikkatlice okumalısın. Metinde sana ilginç gelen, seni şaşırtan, düşündüren veya sana yeni bir şeyler öğreten bölümler olabilir.
Adım 2: Bu bölümlerden birini seç. Mesela, bir kahramanın maceraları, bir olayın nasıl gerçekleştiği ya da yeni öğrendiğin bir bilgi ilgini çekebilir.
Adım 3: Seçtiğin bölümü kendi cümlelerinle, kısaca aşağıya yazmalısın. Sanki o bölümü arkadaşına anlatıyormuş gibi düşünebilirsin.
Adım 4: Yazdıklarını bitirdikten sonra çok önemli bir adım var! Yazım kurallarına (büyük harflerin kullanımı, kelimelerin doğru yazılışı gibi) ve noktalama işaretlerine (virgül, nokta, soru işareti gibi) dikkat ettin mi diye kontrol etmelisin. Böylece yazın hem doğru hem de anlaşılır olur.
Unutma, her metinde senin ilgini çekecek bir şeyler mutlaka vardır!
9. ETKİNLİK
Aşağıdaki kelimelerden uygun olanları noktalı yerlere yazarak cümleleri tamamlayınız.
Verilen Kelimeler: öğelerindendir, üzüldüğünü, türkülerle, öğreniriz, görürüz, önemlidir, ögelerinden, atasözümüz, dile getiririz
Çözüm:
Sevgili öğrencim, şimdi sıra geldi boşluk doldurma etkinliğine. Kelimelerin anlamlarını düşünerek ve cümlenin bütünlüğüne bakarak en uygun kelimeyi bulacağız. Hadi başlayalım!
Adım 1: İlk cümleye bakalım:
Duygularımızı, düşüncelerimizi …………………….. anlatırız.
Duygularımızı nasıl anlatırız? Verilen kelimelerden “türkülerle” kelimesi buraya çok güzel uyar. Türküler, insanların duygularını anlattığı, paylaştığı eserlerdir.
Sonuç: Duygularımızı, düşüncelerimizi türkülerle anlatırız.
Adım 2: İkinci cümleye geçelim:
Türküler çok …………………….. . Türkülerden; insanların neye …………………….., neye sevindiğini …………………….. .
İlk boşluğa “önemlidir” kelimesi çok yakışır. Çünkü türküler bizim için gerçekten çok önemlidir. Sonraki boşluklarda ise türkülerden ne öğrendiğimizden bahsediyor. İnsanların neye “üzüldüğünü” ve neye sevindiğini “öğreniriz”.
Sonuç: Türküler çok önemlidir. Türkülerden; insanların neye üzüldüğünü, neye sevindiğini öğreniriz.
Adım 3: Üçüncü cümleyi tamamlayalım:
Türküler kültürümüzün en değerli …………………….. .
Türküler, kültürümüzün bir parçasıdır. Bu durumda “öğelerindendir” kelimesi en doğru seçim olacaktır. Yani, kültürümüzün değerli parçalarından biridir.
Sonuç: Türküler kültürümüzün en değerli öğelerindendir.
Adım 4: Son cümleye geldik:
Kültürümüzün değerli …………………….. biri de atasözlerimizdir. Farklı durumlara uygun birçok …………………….. vardır. Bunları konuşmalarınızda kullanarak da duygularımızı, düşüncelerimizi …………………….. .
“Kültürümüzün değerli” kısmına “ögelerinden” kelimesi gelir. Yani kültürümüzün değerli parçalarından biri atasözlerimizdir. Sonra, “birçok” dediği için “atasözümüz” kelimesi buraya uygun düşer. Ve son olarak, duygularımızı ve düşüncelerimizi konuşarak nasıl ifade ederiz? “Dile getiririz” kelimesi tam da bunu anlatır.
Sonuç: Kültürümüzün değerli ögelerinden biri de atasözlerimizdir. Farklı durumlara uygun birçok atasözümüz vardır. Bunları konuşmalarınızda kullanarak da duygularımızı, düşüncelerimizi dile getiririz.
Harika bir iş çıkardın! Şimdi tüm cümlelerin doldurulmuş hâlini tekrar okuyalım ve anlam bütünlüğünü kontrol edelim:
Duygularımızı, düşüncelerimizi türkülerle anlatırız.
Türküler çok önemlidir. Türkülerden; insanların neye üzüldüğünü, neye sevindiğini öğreniriz.
Türküler kültürümüzün en değerli öğelerindendir.
Kültürümüzün değerli ögelerinden biri de atasözlerimizdir. Farklı durumlara uygun birçok atasözümüz vardır. Bunları konuşmalarınızda kullanarak da duygularımızı, düşüncelerimizi dile getiririz.
Gördüğün gibi, tüm kelimeler yerli yerine oturdu ve cümleler çok anlamlı oldu!
SONRAKİ METNE HAZIRLIK
“Destan” nedir? Araştırınız.
Çözüm:
“Destan” kelimesi çok eski ve özel bir hikaye türüdür sevgili öğrencim. Hadi beraber ne anlama geldiğine bakalım:
Adım 1: Destanın temel özelliklerini düşünelim. Destanlar genellikle çok eski zamanlarda, milletlerin (yani bir ulusun) başından geçen çok önemli olayları anlatır.
Adım 2: Bu olaylar genellikle savaşlar, büyük göçler, kahramanlıklar veya doğal afetler gibi milletin hayatını derinden etkileyen olaylardır.
Adım 3: Destanlarda anlatılan kişiler, yani kahramanlar, genellikle olağanüstü özelliklere sahiptir. Yani normal insanlardan daha güçlü, daha cesur veya daha akıllı olabilirler. Bazen de doğaüstü güçleri bile olabilir.
Adım 4: Destanlar, genellikle uzun hikayelerdir ve bir milletin ortak hafızasını, kültürünü ve değerlerini yansıtırlar. Sanki bir milletin geçmişinden gelen bir miras gibidirler.
Sonuç:
Bir destan, bir milletin tarihinde yaşanmış çok önemli olayları, kahramanlıkları, savaşları ya da büyük göçleri anlatan, genellikle olağanüstü olaylarla ve kişisel özelliklerle dolu, uzun ve manzum (şiir şeklinde) veya düzyazı (normal yazı şeklinde) eserlerdir. Destanlar, o milletin kültürünü ve değerlerini nesilden nesile aktaran güçlü hikayelerdir.
Umarım bu açıklamalar, destanların ne olduğunu anlamana yardımcı olmuştur. Başka bir derste görüşmek üzere, kendine iyi bak!