Merhaba sevgili öğrencim! Ben senin Türkçe öğretmeninim. Bu etkinlikleri beraber yapmaya ne dersin? Hiç merak etme, hepsini adım adım, kolayca çözeceğiz. Hazırsan başlayalım!
1. ETKİNLİK
Metinde geçen aşağıdaki kelimelerin ve kelime gruplarının anlamı hakkında arkadaşlarınızla konuşunuz. Tahminlerinizin doğruluğunu sözlükten kontrol ediniz. Bu kelimeleri ve kelime gruplarını anlamlarına uygun olarak konuşmalarınızda kullanınız.
Sevgili öğrencim, bu etkinlikte bizden metinde geçen bazı kelimelerin anlamlarını bulmamızı istiyorlar. Metin elimizde olmadığı için ben sana bu kelimelerin genel anlamlarını açıklayacağım. Sen de bu kelimeleri kendi cümlelerinde kullanmaya çalış, olur mu?
esnetmek:
Anlamı: Bir şeyi gererek, uzatarak veya bükerek gevşetmek, rahatlatmak demektir. Mesela sabah uyanınca gerinmek, vücudumuzu esnetmektir.
Cümle içinde kullanımı: Sabahları yataktan kalkmadan önce esnetme hareketleri yaparım.
tik:
Anlamı: Genellikle farkında olmadan yapılan, istemsiz, kısa ve tekrarlayan kas hareketleridir. Bazen göz kırpmak, omuz silkmek gibi olabilir.
Cümle içinde kullanımı: Kardeşimin heyecanlandığında burnunu kaşıma tiki var.
tedavi:
Anlamı: Bir hastalığı iyileştirmek veya bir sorunu gidermek için yapılan uygulamaların bütünüdür. Doktora gittiğimizde bize uygulanan ilaçlar veya yöntemler buna örnektir.
Cümle içinde kullanımı: Doktor, soğuk algınlığım için bana tedavi yöntemleri anlattı.
huzursuzluk:
Anlamı: İç rahatlığı olmama, sıkıntı duyma, tedirginlik hali demektir. Bir şeyi merak ettiğimizde veya endişelendiğimizde içimizde hissettiğimiz duyguya benzer.
Cümle içinde kullanımı: Sınavdan önce içimde hafif bir huzursuzluk hissettim.
kütüphane:
Anlamı: Kitapların, dergilerin ve diğer bilgi kaynaklarının toplandığı, düzenlendiği ve okuyucuların hizmetine sunulduğu yerdir. Bilgi edinmek için harika bir yerdir!
Cümle içinde kullanımı: Yeni bir hikaye kitabı okumak için kütüphaneye gittim.
kontrol etmek:
Anlamı: Bir şeyin doğru olup olmadığını, istenen şekilde ilerleyip ilerlemediğini denetlemek, bakmak demektir. Ayrıca bir şeyi yönetmek, denetim altında tutmak anlamına da gelir.
Cümle içinde kullanımı: Öğretmenimiz ödevlerimizi doğru yapıp yapmadığımızı kontrol etti.
fısıldaşmak:
Anlamı: İki veya daha fazla kişinin birbirleriyle alçak sesle, kimsenin duymamasını isteyerek konuşmasıdır.
Cümle içinde kullanımı: Sınav sırasında arkadaşlar fısıldaşmak yasaktır.
göz kırpmak:
Anlamı: Göz kapaklarını kısa bir süre için kapatıp açmaktır. Bazen bir işarettir, bazen de istemsiz bir harekettir.
Cümle içinde kullanımı: Arkadaşım bana selam vermek için göz kırptı.
tezahürat:
Anlamı: Bir spor karşılaşmasında veya başka bir etkinlikte, bir takımı veya kişiyi desteklemek için yapılan coşkulu seslenişler, alkışlar ve tezahürlerdir.
Cümle içinde kullanımı: Maçta taraftarlar takımlarına büyük bir tezahürat yaptı.
2. ETKİNLİK
Aşağıdaki ifadeleri kullanarak metinle ilgili sorular yazınız. Yazdığınız soruları arkadaşlarınıza yöneltiniz.
Sevgili öğrencim, şimdi de metinle ilgili sorular yazacağız. Metin elimizde yok ama biz hayal gücümüzü kullanıp basit bir hikaye düşünebiliriz. Mesela, küçük bir çocuğun istem dışı yaptığı bir hareket (tik) yüzünden yaşadığı durumları anlatan bir hikaye olsun. Bakalım bu hikayeye göre nasıl sorular sorabiliriz:
Kim?
Çözüm: Bu soruyla metindeki kahramanı veya olayları yaşayan kişiyi sorabiliriz.
Sorularım:
- – Hikayenin ana kahramanı kimdir?
- – Kahramana yardım eden kimler var?
- – Doktorun adı kimdi?
Ne zaman?
Çözüm: Bu soruyla olayların hangi zamanda geçtiğini veya bir olayın ne zaman olduğunu sorabiliriz.
Sorularım:
- – Kahraman tiklerini ilk ne zaman fark etti?
- – Doktora ne zaman gittiler?
- – Kütüphaneye ne zaman gidiyorlardı?
Nerede?
Çözüm: Bu soruyla olayların hangi mekanda, yani hangi yerde geçtiğini sorabiliriz.
Sorularım:
- – Hikayenin olayları genellikle nerede geçiyor?
- – Kahraman doktora nerede gitti?
- – Kitapları nerede araştırdılar?
Nasıl?
Çözüm: Bu soruyla bir olayın oluş biçimini, kahramanın duygularını veya bir durumun nasıl olduğunu sorabiliriz.
Sorularım:
- – Kahraman, tikleri yüzünden nasıl hissediyordu?
- – Doktor, kahramanı nasıl tedavi etti?
- – Arkadaşları ona nasıl destek oldu?
Ne?
Çözüm: Bu soruyla bir olayın veya durumun ne olduğunu, kahramanın ne yaptığını sorabiliriz.
Sorularım:
- – Kahramanın yaşadığı sorun neydi?
- – Doktor, kahramana ne önerdi?
- – Arkadaşları kahraman için ne yaptılar?
3. ETKİNLİK
Metindeki olaylara ilişkin düşüncelerinizi aşağıya yazınız.
Sevgili öğrencim, şimdi de metindeki olaylara ilişkin düşüncelerimizi yazacağız. Yine hayali hikayemizden yola çıkarak, bu tür bir durumla karşılaşan birine karşı nasıl hissedeceğimizi ve neler düşüneceğimizi yazalım:
Eğer metinde anlatılanlar gibi bir durumla karşılaşsaydım, yani bir arkadaşımın istem dışı yaptığı bir hareket (tik) olsaydı, öncelikle onu çok iyi anlardım. Belki o da bu durumdan dolayı kendini biraz huzursuz hissediyor olabilirdi. Bence en önemlisi, ona karşı anlayışlı olmak ve onu olduğu gibi kabul etmek. Hiçbir zaman onunla dalga geçmezdim ya da onu utandıracak şeyler söylemezdim. Aksine, ona destek olurdum. Belki birlikte bu konuda neler yapabileceğimizi araştırırdık, gerekirse ailesiyle veya öğretmenimizle konuşmasını teşvik ederdim. Herkesin farklı özellikleri vardır ve önemli olan birbirimize iyi davranmak, birbirimize yardımcı olmaktır. Bu tür bir durumda arkadaşımın yanında olmak ve ona moral vermek isterdim. Unutmayalım ki, hepimiz özeliz ve birbirimize destek olmalıyız.