Merhaba sevgili öğrencilerim, 8. Sınıf İnkılap Tarihi dersimizin bu bölümünde görseldeki soruları birlikte inceleyip çözeceğiz. Unutmayın, her soru bir fırsattır ve doğru anladığımızda öğrenme yolculuğumuz daha da keyifli hale gelir. Hadi başlayalım!
—
**Soru 1:**
Aşağıdaki cümlelerde boş bırakılan yerlere, yukarıda verilen kelimelerden uygun olanı yerleştiriniz.
* Japonya – stratejik – bağımsızlık – İtalya
Çözüm:
Bu soruda bizden, verilen kelimeleri boşluklara doğru şekilde yerleştirmemiz isteniyor. Bu, kelime bilgimizi ve cümle anlamını kavrama becerimizi ölçen bir soru.
Adım 1: İlk cümleye bakalım: “Loza’n boğazların kontrolünü uluslararası bir komisyonun yönetmesi Türkiye’nin ……………………. hakkının engellenmesi demektir.”
Burada anlatılan durum, boğazların kontrolünün Türkiye’den alınarak uluslararası bir komisyona verilmesidir. Bu, Türkiye’nin egemenliğine ve kendi toprakları üzerindeki tam yetkisine bir müdahaledir. Verilen kelimelerden “bağımsızlık” bu duruma en uygun kelimedir. Çünkü bağımsızlık, bir devletin kendi toprakları üzerinde başka bir gücün etkisi olmadan karar alma özgürlüğüdür.
Sonuç: Bağımsızlık
Adım 2: İkinci cümleye geçelim: “Uluslararası alanda ……………………. ve ……………………. devletlerinin saldırgan tutumu karşısında Türkiye, ilgili devletleri görüşmeye çağırdı.”
Bu cümlede, Türkiye’nin görüşme talebinde bulunduğu devletlerin saldırgan tutumundan bahsediliyor. Verilen kelimelerden “Japonya” ve “İtalya” o dönemin önemli devletleridir ve Türkiye ile ilişkileri olmuştur. Cümlenin genel bağlamı ve tarihsel bilgilerimiz göz önüne alındığında, bu boşluklara bu iki ülkenin adları gelmelidir. Hangi ülkenin önce yazılacağı tam olarak belirgin olmasa da, ikisinin de bu bağlamda yer alması mümkündür. Ancak genel olarak bu tür sorularda kelimeler birer kez kullanılır. Eğer sadece iki kelime kaldıysa ve iki boşluk varsa, bu iki kelime yerleşecektir. Bu durumda “Japonya” ve “İtalya” kelimeleri boşluklara yerleştirilir.
Sonuç: Japonya, İtalya
Adım 3: Son cümleye gelelim: “Savaş gemilerinin boğazlardan geçişinin sınırlandırılması Türkiye’nin ……………………. önemi artırmıştır.”
Bu cümlede, savaş gemilerinin boğazlardan geçişinin sınırlandırılmasının Türkiye için bir önemi olduğu belirtiliyor. Verilen kelimelerden geriye sadece “stratejik” kelimesi kaldı. Boğazlar, coğrafi konumu itibarıyla her zaman büyük devletler için stratejik bir öneme sahip olmuştur. Bu nedenle, boğazların geçişinin sınırlandırılması, Türkiye’nin bu stratejik konumunun önemini daha da artırmıştır.
Sonuç: stratejik
Tüm Boşluklar Doldurulmuş Hali:
Loza’n boğazların kontrolünü uluslararası bir komisyonun yönetmesi Türkiye’nin bağımsızlık hakkının engellenmesi demektir.
Uluslararası alanda Japonya ve İtalya devletlerinin saldırgan tutumu karşısında Türkiye, ilgili devletleri görüşmeye çağırdı.
Savaş gemilerinin boğazlardan geçişinin sınırlandırılması Türkiye’nin stratejik önemi artırmıştır.
—
**Soru 2:**
c. Türkiye’nin Milletler Cemiyeti’ne Girmesi
Araştırınız
Milletler Cemiyeti’nin kuruluş amacı ve yaptığı çalışmalarla ilgili bir araştırma yapınız.
Milletler Cemiyeti (Cemiyet-i Akvam), Birinci Dünya Savaşı’nın sonunda ABD Başkanı Wilson’un ilke-leri doğrultusunda kuruldu. Cemiyetin amaçları arasında şunlar vardı:
- Birinci Dünya Savaşı’ndan sonra devletler arası çıkan sorunları çözmek
- Dünya barışını sağlamak
- Savaştan yenik çıkan devletlerin haklarını korumak
- Dünya devletleri arasındaki siyasi ve kültürel ilişkileri geliştirmek
Milletler Cemiyeti’nin kuruluşunda her ne kadar ABD etkili olduysa da Cemiyetin en etkili devleti İn-giltere idi. 1920 yılında uluslararası barışın korunması ve iş birliğinin geliştirilmesi için Milletler Cemiyeti kuruldu. Bir süre sonra cemiyet, amacından uzaklaşarak büyük devletlerin çıkarlarını koruyan bir kuru-luş haline dönüştü.
Lozan Barış Antlaşması’nın imzalanmasından sonra Türkiye, Atatürk’ün “Yurtta barış, dünyada ba-rış!” ilkesi doğrultusunda hareket ederek çevresindeki devletler ile dostane ilişkiler kurmaya başladı. Bü-yük devletlere hizmet eden Milletler Cemiyetine ise uzak durmaya çalıştı. Bu uzak durmanın en önemli nedeni, Musul sorununun çözümünde Milletler Cemiyetinin aleyhimize karar vermesiydi.
Türkiye’nin 1928 yılında, Avrupa’daki Silahsızlanma Konferansı’na katılması ve uluslararası sorunla-rı barış yolu ile çözmeye çalışması Batılı ülkelerin dikkatini çekti. Türkiye’nin Milletler Cemiyetine üye ol-ması konusundaki sorulara Atatürk, “Çağırsinlar katıla-lım.” şeklinde görüş bildirince 1932 tarihinde, Mil-letler Cemiyeti, Türkiye’ye Cemiyete katılması çağrısında bulundu, İspanya ve Yunanistan’ın verdiği tek-lif ile Türkiye, 18 Temmuz 1932 tarihinde Milletler Cemiyetine üye oldu.
Türkiye, Milletler Cemiyetine üye olmakla, dünya barışına katkıda bulunmak ve güçlü devletler arasına girerek dış politikada karşılaştığı sorunları çözmek için diplomatik destek sağlamayı amaç edinmiştir.
90 Soru/yorum
Yunanistan’ın, Türkiye’nin Milletler Cemiyetine üye olması için teklif veren devletlerden biri olma-sı ile ilgili neler söylenebilir? Açıklayınız.
! Unutmayınız
Eski adı Cemiyet-i Akvam olan Milletler Ce-miyeti, günümüzdeki Birleşmiş Milletler Teşki-latının bir benzeri idi.
Çözüm:
Bu soru, Türkiye’nin Milletler Cemiyeti’ne üye olma sürecinde Yunanistan’ın rolünü ve bu durumun anlamını sorguluyor. Verilen metni dikkatlice okuyarak bu çıkarımı yapmalıyız.
Adım 1: Metni inceleyelim. Metinde, Türkiye’nin Milletler Cemiyeti’ne üye olma sürecinde Yunanistan’ın bir teklif sunduğu belirtiliyor. Metin şöyle diyor: “…İspanya ve Yunanistan’ın verdiği tek-lif ile Türkiye, 18 Temmuz 1932 tarihinde Milletler Cemiyetine üye oldu.”
Adım 2: Yunanistan’ın bu teklifi neden yapmış olabileceğini düşünelim. Türkiye ve Yunanistan arasında geçmişte bazı sorunlar yaşanmış olsa da, bu dönemde Türkiye’nin barışçıl dış politikası ve uluslararası işbirliğine verdiği önem, komşu ülkeler tarafından da fark edilmiştir. Yunanistan’ın bu teklifi, Türkiye’nin uluslararası arenada daha aktif bir rol almasını ve barışçıl çözümlere katkıda bulunmasını desteklediğini gösterir.
Adım 3: Bu durum, iki ülke arasındaki ilişkilerde bir yumuşama ve işbirliği eğilimi olduğunu da işaret edebilir. Yani, Yunanistan, Türkiye’nin Milletler Cemiyeti gibi uluslararası bir barış örgütüne katılarak küresel barışa katkıda bulunmasını olumlu karşılamış ve bu süreci desteklemiştir. Bu, Türkiye’nin dış politikadaki başarılarından biridir ve komşu ülkeler tarafından da tanınmıştır.
Sonuç ve Açıklama:
Yunanistan’ın Türkiye’nin Milletler Cemiyeti’ne üye olması için teklif veren devletlerden biri olması, o dönemde Türkiye ile Yunanistan arasındaki ilişkilerin dostane bir yönde geliştiğini ve iki ülkenin de uluslararası barış ve işbirliği çabalarına önem verdiğini göstermektedir. Yunanistan, Türkiye’nin Milletler Cemiyeti’ne katılarak küresel barışa katkıda bulunmasını ve uluslararası alanda daha aktif bir rol üstlenmesini desteklemiştir. Bu durum, Türkiye’nin barışçıl dış politikasının bir göstergesi olarak da değerlendirilebilir.
Umarım bu açıklamalar soruları daha iyi anlamanıza yardımcı olmuştur. Unutmayın, her zaman sormaktan çekinmeyin!