Merhaba sevgili öğrencilerim!
Bugün, İnkılap Tarihi dersimiz için gönderdiğiniz görseldeki soruları birlikte çözeceğiz. Bu sorular, Kurtuluş Savaşı sonrası Türkiye’nin ekonomik kalkınma adımlarını anlamamıza yardımcı olacak. Hadi başlayalım!
—
Soru 1:
Görselde verilen ilk bilgi grubuna göre, yerli malların kullanımı ve tasarrufun teşvik edilmesinin temel amacı aşağıdakilerden hangisidir?
Çözüm:
Sevgili arkadaşlar, soruda bize yerli malların kullanımının ve tasarrufun neden önemli olduğu soruluyor. Metne dikkatlice baktığımızda, bu iki konunun “Vergi ve toprak reformu yapılmalıdır.” ifadesinden hemen önce yer aldığını görüyoruz. Bu, yerli malların kullanımının ve tasarrufun, devletin ekonomik olarak güçlenmesi ve dışa bağımlılığın azaltılması gibi daha büyük hedeflere hizmet ettiğini gösteriyor. Özellikle Kurtuluş Savaşı’nın yarattığı yoksulluk ortamında, halkın elindeki imkanları en iyi şekilde kullanması ve gereksiz harcamalardan kaçınması hayati önem taşıyordu.
Metnin devamında da “Türkiye İktisat Kongresi, kendi imkânlarımızla ve öz kaynaklarımızla kalkınmamızı öngörmekteydi. Yerli malı kullanımını özendirirken Türk insanını tasarruf yapmaya çağırıyordu. Çünkü savaştan yeni çıkılmıştı ve eldeki imkânlar kısıtlıydı. Yapılacak tasarruf ile ülkeyi, dış devletlere muhtaç bir duruma getirmemek amaçlanıyordu.” ifadesi yer alıyor. Bu cümleler, yerli malı kullanımının ve tasarrufun temel amacının, ülkeyi dış devletlere muhtaç olmaktan kurtarmak ve ekonomik bağımsızlığı sağlamak olduğunu net bir şekilde ortaya koyuyor.
Bu nedenle, yerli malların kullanımı ve tasarrufun teşvik edilmesinin temel amacı, ülkenin ekonomik bağımsızlığını sağlamak ve dış devletlere olan bağımlılığı azaltmaktır.
—
Soru 2:
Metne göre, b. Tarım, Sanayi, Ticaret ve Denizcilik Alanındaki Gelişmeler başlığı altında verilen bilgilerden hareketle, aşağıdaki yargılardan hangisine ulaşılamaz?
Çözüm:
Arkadaşlar, bu soruda bizden metindeki “Tarım, Sanayi, Ticaret ve Denizcilik Alanındaki Gelişmeler” bölümünü dikkatlice okuyup, bu bölümden çıkarılamayacak bir yargı bulmamız isteniyor. Bu tür sorularda her bir seçeneği metinle karşılaştırmak en doğru yol olacaktır.
Metin bize, Kurtuluş Savaşı sonrası Türkiye’nin ekonomik bağımsızlığını kazanmak için tarım, sanayi, ticaret ve denizcilik alanlarında önemli adımlar atması gerektiğini söylüyor. Özellikle tarım alanında, halkın büyük çoğunluğunun çiftçilikle geçindiği ve bu alanda verimi artırmak için çalışmalar yapılması gerektiği belirtiliyor.
Şimdi metindeki bilgilere dayanarak olası yargıları düşünelim:
a) Tarım alanında verimi artırmaya yönelik çalışmalar yapılmıştır.
Metinde “Cumhuriyetin ilk yıllarında, Türk halkının büyük çoğunluğu geçimini tarımdan sağlamaktaydı. Ancak tarım alanındaki üretim ilkel koşullarda yapıldığı için fazla verim alınamıyordu. Tarım alanında üretimi artıracak düzenlemelerin bir an önce başlatılması gerekiyordu.” ifadesi yer alıyor. Bu da verimi artırma çalışmalarının yapıldığını gösteriyor.
b) Aşar vergisinin kaldırılması çiftçiyi rahatlatmıştır.
Metinde “Aşar vergisi: Osmanlı Devleti’nde köylüden, ürettiği tarım ürünleri için onda bir oranında alınan vergi. Atatürk, tarım alanında gerçekleştirmeyi düşündüğü çalışmalara, köylünün ödemekte zorluk çektiği aşar vergisini kaldırarak başladı (17 Şubat 1925).” deniliyor. Bu durum, aşar vergisinin çiftçiyi zorladığını ve kaldırılmasının çiftçiyi rahatlattığını gösteriyor.
c) Çiftçilere yönelik kooperatifleşme çalışmaları yapılmıştır.
Metinde “Daha sonra Ziraat Bankası aracılığı ile araç, tohum vb. ihtiyaçların karşılanması için çiftçilere kredi kolaylığı sağlandı. Tarım Kredi Kooperatifleri kurularak yurdun her yerinde kooperatifler açıldı. Böylece köylüler, ürettiklerini çok iyi koşullarda değerlendirme imkânına kavuştu.” ifadesi yer alıyor. Bu da kooperatifleşme çalışmalarının yapıldığını gösteriyor.
d) Tarımda makineleşmeye önem verilmemiştir.
Metinde “Tarımsal üretimi artırmak ve çiftçiye ucuz tohumluk sağlamak düşüncesiyle tohum ıslah (iyileştirme) istasyonları kuruldu. Tarımda makineleşmeye önem verildi.” ifadesi yer alıyor. Bu ifade, tam tersine tarımda makineleşmeye önem verildiğini açıkça belirtiyor. Dolayısıyla bu seçeneğe metinden ulaşılamaz.
Sonuç olarak, metne göre tarımda makineleşmeye önem verilmemiştir yargısına ulaşılamaz. Tam tersine, önem verildiği belirtilmiştir.
—
Umarım bu açıklamalar soruları daha iyi anlamanıza yardımcı olmuştur. İnkılap Tarihi dersinde bu tür detayları yakalamak çok önemlidir. Başarılar dilerim!