Merhaba sevgili öğrencilerim! Bugün sizlerle, çok güzel bir fabl olan “Aslanla Fare” metnini okuyarak hem soruları cevaplayacak hem de bu fablın bize neler öğrettiğini konuşacağız. Hazır mısınız? Başlayalım!
2. Tema c) “Aslanla Fare” fablında yer alan konuşturma (intak) ve karşıtlık (tezat) sanatlarının bulunduğu dizelere uygun başlığın altına yazınız.
Şimdi çocuklar, metinde hayvanların insanlar gibi konuştuğu yerleri ve birbirine zıt kavramların kullanıldığı yerleri bulalım. Bu sanatlar, metinlerimizi daha etkileyici ve anlamlı kılar.
- Konuşturma (İntak):
Konuşturma, yani intak, cansız varlıkların veya hayvanların insanlar gibi konuşturulması sanatıdır. Bu fablda fare konuşuyor, değil mi? İşte o kısım:
“Bu iş kükremekle değil,
Kemirmekle olur demiş.”Burada fare, aslana ne yapması gerektiğini söylüyor. Hayvanlar gerçek hayatta konuşamadığı için bu bir konuşturma sanatıdır.
- Karşıtlık (Tezat):
Karşıtlık, yani tezat, birbirine zıt kavramların bir arada kullanılmasıdır. Metinde hangi zıtlıklar var, dikkatli bakalım:
“Ben büyük, o küçük dememeli,”
Burada “büyük” ve “küçük” kavramları birbirine zıttır.
“Güçten, ülkeden daha yaman.”
Burada da “güç” ve “sabır/zaman” (ülke kelimesi burada zaman anlamında kullanılmış) arasında bir karşıtlık görüyoruz; sabrın ve zamanın fiziksel güçten daha etkili olabileceği vurgulanıyor.
4. Etkinlik
Bu bölümde fablı daha iyi anlamak için soruları tek tek cevaplayalım.
1. Şair “Aslan, aslan yürekliymiş o gün” dizesiyle ne demek istemektedir?
Normalde aslanlar yırtıcı ve korkutucu hayvanlardır, değil mi? Ama burada “aslan yürekliymiş” derken, aslanın o gün merhametli, cömert ve iyi niyetli davrandığını anlatmak istiyor şair. Yani, genelde güçlü ve korkulan bir hayvan olsa da, o gün fareye karşı iyi kalpli olmuş.
2. Aslanın yardımına kim gelmektedir? Aslanı tuzaktan nasıl kurtarmaktadır?
Aslanın yardımına, daha önce canını bağışladığı fare gelmektedir. Fare, aslanın düştüğü tuzağın iplerini incecik dişleriyle kemirerek aslanı bu zor durumdan kurtarmıştır.
3. Sizce, fablda anlatılanların gerçek hayatta olması mümkün müdür?
Hayır, fablda anlatılanların gerçek hayatta olması mümkün değildir. Çünkü fabllar, hayvanların veya cansız varlıkların insanlar gibi düşünerek, konuşarak ve davranarak bize ders verdiği metinlerdir. Gerçek hayatta hayvanlar konuşamaz, tuzağa düşen bir aslanı dişleriyle ipleri kemirerek kurtaramazlar. Bu sadece bir hikaye, bir masaldır ve bize ahlaki bir ders vermek için yazılmıştır.
4. Şair, metnin sonunda hangi öğüdü vermektedir?
Şair, metnin başında ve sonunda bize çok önemli öğütler veriyor. Şunları söylüyor:
-
“Herkes herkese yardım etmeli,
Ben büyük, o küçük dememeli,” -
“Sabır, biraz da zaman
Güçten, ülkeden daha yaman.”
Yani, kimseyi küçük görmememiz, herkese yardım etmemiz gerektiğini; sabrın ve zamanın, bazen fiziksel güçten bile daha önemli ve etkili olabileceğini öğütlüyor.
5. Etkinlik
Şimdi de fablın ana fikrini ve bize hissettirdiği duyguyu belirleyelim.
- Fablın Konusu:
Fablın konusu, küçük görülen bir canlının bile, büyük ve güçlü bir canlıya zor durumda yardım edebileceği ve yapılan iyiliğin karşılıksız kalmayacağıdır. Aslanın fareye yaptığı iyiliğin, farenin aslana yaptığı iyilikle geri dönmesi.
- Fablın Ana Duygusu:
Fablın ana duygusu, dayanışmanın ve iyilik yapmanın önemi, kimseyi küçümsemememiz gerektiği ve sabrın gücüdür. Bize umut, yardımlaşma ve merhamet duygularını hissettiriyor.
6. Etkinlik
Bu fablda hangi davranışlar hangi sonuçları doğurdu, örneklerle açıklayalım.
- Davranış: Aslanın pençesine düşen fareyi affetmesi ve canını bağışlaması.
Sonuç: Aslanın bu merhametli davranışı sayesinde, fare de zor durumda kalan aslanı kurtararak ona iyilikle karşılık vermiştir. Yani, yapılan iyilik boşa gitmemiştir.
- Davranış: Aslanın tuzağa düştüğünde sadece kükremesi ve çaresiz kalması.
Sonuç: Kükremek aslanı tuzaktan kurtarmaya yetmemiştir. Ancak fare gelip ipleri kemirerek aslanı kurtarmıştır. Bu da bize sadece fiziksel gücün değil, sabrın, zekanın ve küçük görülen bir yardımın bile ne kadar değerli olabileceğini gösterir.
7. Etkinlik
Dayanışma ve dayanışmanın toplumların ilerlemesindeki önemiyle ilgili bir grup çalışması yapınız. Tartışmanın sonunda vardığınız sonucu öğretmeninize öncülüğünde raporlaştırınız.
Sevgili öğrencilerim, bu etkinlik sizin sınıf içinde arkadaşlarınızla birlikte yapacağınız bir çalışma. Bu fabl, dayanışmanın ne kadar önemli olduğunu bize çok güzel anlatıyor. Birbirimize destek olduğumuzda, zorlukların üstesinden daha kolay gelebileceğimizi gösteriyor. Sınıfta grup olarak dayanışmanın hayatımızdaki ve toplumdaki yerini konuşup tartışın. Ardından, bu tartışmada ulaştığınız sonuçları öğretmeninizin yardımıyla bir rapor haline getirin. Unutmayın, birlikte hareket etmek her zaman daha güçlü kılar!