Merhaba sevgili öğrencilerim!
Ben 6. sınıf matematik öğretmeniniz. Bugün birlikte, ondalık gösterimleri 10, 100 ve 1000 ile kısa yoldan çarpma konusunu pekiştireceğimiz bir alıştırma yapacağız. Görseldeki soruları adım adım, hepimizin anlayacağı şekilde çözeceğiz. Hazırsanız, başlayalım!
Soru 1: Aşağıda verilen çarpma işlemlerini kısa yoldan yaparak sonuçları ile eşleştiriniz.
Bu soruyu çözmeden önce küçük bir hatırlatma yapalım: Bir ondalık gösterimi 10, 100 veya 1000 ile çarparken, çarptığımız sayıdaki sıfır sayısı kadar virgülü sağa kaydırırız. Eğer kaydıracak basamak kalmazsa, sayının sonuna sıfır (0) ekleriz. Haydi şimdi bu bilgiyi kullanarak işlemleri yapalım!
a) 1,28 · 100 işlemi:
Adım 1: Burada sayımızı 100 ile çarpıyoruz. 100’de iki tane sıfır olduğu için virgülü iki basamak sağa kaydırmalıyız.
Adım 2: 1,28 sayısında virgülü bir basamak sağa kaydırdığımızda sayı 12,8 olur.
Adım 3: Virgülü bir basamak daha sağa kaydırdığımızda ise sayı 128 olur. Virgül sayının en sonuna geldiği için artık yazmamıza gerek kalmaz.
Sonuç: 128
Bu sonucu kutulardaki 128 ile eşleştiriyoruz.
b) 12,8 · 100 işlemi:
Adım 1: Yine 100 ile çarpıyoruz, yani virgülü iki basamak sağa kaydıracağız.
Adım 2: 12,8 sayısında virgülü bir basamak sağa kaydırdığımızda sayı 128 olur.
Adım 3: Virgülü bir kez daha sağa kaydırmamız gerekiyor ama kaydıracak basamak kalmadı. İşte bu durumda sayının sonuna bir tane sıfır (0) ekliyoruz. Sayımız 1280 olur.
Sonuç: 1280
Bu sonucu kutulardaki 1280 ile eşleştiriyoruz.
c) 1,28 · 10 işlemi:
Adım 1: Bu kez 10 ile çarpıyoruz. 10’da bir tane sıfır olduğu için virgülü bir basamak sağa kaydırmamız yeterli.
Adım 2: 1,28 sayısında virgülü bir basamak sağa kaydırdığımızda sayı 12,8 olur.
Sonuç: 12,8
Bu sonucu kutulardaki 12,8 ile eşleştiriyoruz.
d) 167,1 · 1000 işlemi:
Adım 1: Şimdi de 1000 ile çarpıyoruz. 1000’de üç tane sıfır var, o halde virgülü üç basamak sağa kaydıracağız.
Adım 2: 167,1 sayısında virgülü bir basamak sağa kaydırdığımızda sayı 1671 olur.
Adım 3: Toplamda üç basamak kaydırmamız gerekiyordu, birini kaydırdık. Geriye iki basamak daha kaldı. Kaydıracak basamak olmadığı için sayının sonuna iki tane sıfır (00) ekliyoruz. Sayımız 167100 olur.
Sonuç: 167 100
Bu sonucu kutulardaki 167 100 ile eşleştiriyoruz.
e) 1,671 · 1000 işlemi:
Adım 1: Yine 1000 ile çarpıyoruz, yani virgülü üç basamak sağa kaydıracağız.
Adım 2: 1,671 sayısında virgülün sağında zaten üç basamak var. Bu harika!
Adım 3: Virgülü üç basamak sağa kaydırdığımızda, virgül 1’in sağına gelir ve sayımız 1671 olur.
Sonuç: 1671
Bu sonucu kutulardaki 1671 ile eşleştiriyoruz.
Eşleştirmelerin Son Hali:
- 1,28 · 100 ➔ 128
- 12,8 · 100 ➔ 1280
- 1,28 · 10 ➔ 12,8
- 167,1 · 1000 ➔ 167 100
- 1,671 · 1000 ➔ 1671
Umarım herkes için anlaşılır olmuştur. Gördüğünüz gibi, kuralı bildikten sonra bu işlemleri yapmak ne kadar da kolay! Aklınıza takılan bir şey olursa sormaktan çekinmeyin. İyi çalışmalar dilerim!