Merhaba sevgili öğrencim! Ben senin Türkçe öğretmenin. Bugün seninle birlikte bu sayfadaki etkinlikleri adım adım çözeceğiz. Hazır mısın? Hadi başlayalım!
Önce birinci etkinliğe bakalım.
1. ETKİNLİK: Kelimelerin anlamlarını tahmin edip tahminlerinizin doğruluğunu sözlükten kontrol ediniz. Kelimelerle birer cümle kurunuz. Kelimeleri sözlük defterinize ekleyiniz.
Bu etkinlikte bizden istenen, kelimelerin anlamlarını önce kendimizin tahmin etmesi, sonra bir sözlükten doğru anlamını bulup kontrol etmemiz ve son olarak bu kelimelerle cümleler kurmamız. Haydi, kelimeleri tek tek ele alalım:
Kelime: efsane
- Tahminim: Eskiden anlatılan, olağanüstü olayları veya kahramanları olan, gerçek olup olmadığı tam bilinmeyen ilginç hikayeler.
- Anlamı: Halkın hayal gücüyle yarattığı, olağanüstü nitelikleri olan varlıkları, olayları anlatan geleneksel anlatı.
- Cümlem: Ninem her akşam bize köyün en eski efsanelerini anlatırdı.
Kelime: bölge
- Tahminim: Bir yerin, bir ülkenin veya bir coğrafyanın belirli bir kısmı, belli özelliklere sahip olan alanı.
- Anlamı: Bir bütünün sınırları belli başlıca parçalarından her biri, yöre.
- Cümlem: Türkiye’nin Karadeniz bölgesi çok yağış alır.
Kelime: delikanlı
- Tahminim: Genç erkek. Bazen cesur ve atılgan anlamında da kullanılır.
- Anlamı: Genç erkek, yiğit, yürekli, gözü pek.
- Cümlem: O delikanlı, yardıma ihtiyacı olan herkese koşar.
Kelime: civar
- Tahminim: Bir yerin etrafı, yakın çevresi.
- Anlamı: Bir yerin yakın çevresi, yöre, dolay.
- Cümlem: Okulun civarında yeni bir park yapılıyormuş.
Kelime: hasret
- Tahminim: Birini veya bir şeyi çok özlemek, ona kavuşmayı istemek.
- Anlamı: Özlem, özleyiş.
- Cümlem: Yıllardır görmediği ailesine çok hasret kalmıştı.
Aferin sana! Bu kelimeleri sözlük defterine eklemeyi ve anlamlarını güzelce öğrenmeyi unutma.
Şimdi ikinci etkinliğe geçelim.
2. ETKİNLİK: Soruları metne göre cevaplayınız.
Sevgili öğrencim, bu etkinlikte bize iki tane soru sorulmuş. Ama bu soruları cevaplayabilmemiz için bir metne ihtiyacımız var, değil mi? Çünkü sorular “metinde geçen olay nerede yaşanmıştır?” ve “üzüm yetiştiren adam, niçin en iyi üzümleri yetiştiren kişi olarak anılıyormuş?” diye soruyor. Demek ki bu soruların cevapları, okumamız gereken bir hikayenin içinde saklı.
Şu an elimizde o metin olmadığı için bu soruları doğrudan cevaplayamıyoruz. Ama ben sana, bu tür sorularla karşılaştığında ne yapman gerektiğini anlatayım:
Adım 1: Metni Dikkatlice Oku!
Öncelikle sana verilen metni en az iki kere dikkatlice okumalısın. İlk okumanda genel olarak ne anlattığını kavramaya çalış, ikinci okumanda ise daha detaylara dikkat et.
Adım 2: Soruları Anla!
Soruları çok iyi anlaman gerekiyor. Ne istiyorlar senden? Hangi bilgiyi bulmanı bekliyorlar?
1. Soru: Metinde geçen olay nerede yaşanmıştır?
Bu soru sana olayın geçtiği yeri, yani mekanı soruyor. Metni okurken, hikayenin hangi şehirde, köyde, evde, ormanda veya başka bir yerde geçtiğine dikkat etmelisin. Metinde genellikle “bir köyde”, “şehrin ortasında”, “dağın eteklerinde” gibi ifadelerle mekan belirtilir. Bu ifadeleri bulup cevabını yazmalısın.
2. Soru: Üzüm yetiştiren adam, niçin en iyi üzümleri yetiştiren kişi olarak anılıyormuş?
Bu soru ise sana bir kişinin neden öyle anıldığını, yani sebebini soruyor. Metni okurken üzüm yetiştiren adamdan bahsedilen bölümü bulmalısın. Orada, onun üzümlerinin neden özel olduğu, neden herkes tarafından en iyi olarak görüldüğü mutlaka anlatılıyordur. Belki çok özenle bakıyordur, belki özel bir gübre kullanıyordur ya da belki de sadece çok severek yapıyordur. Metinde geçen o sebebi bulup yazmalısın.
Unutma, metin sorularını cevaplamak için en önemli şey, metni dikkatle okumak ve sorulara göre ilgili yerleri bulmaktır. Metin olmadan bu soruları cevaplamak mümkün değil, ama sen metni okuduğunda eminim ki bu soruların hepsini kolayca cevaplayabilirsin!
Harikasın! Bugün kelimelerin anlamlarını tahmin etmeyi ve metin sorularına nasıl yaklaşman gerektiğini öğrendik. Bir sonraki derste görüşmek üzere!